روش الف) تعیین تفاوت قیمت ارز

این روش برای محاسبه و پرداخت مبالغ جبرانی ناشی از افزایش قیمت ارز در پیمان‌های فاقد تعدیل و هرگونه مابه‌التفاوت است که بنا بر الزامات و نیاز کارفرما، خرید مواد، قطعات، تجهیزات و خدمات موضوع قرارداد با سهم ارزبری مستقیم، توسط پیمانکار به نفع فروشنده خارج از کشور، به روش مورد تأیید کارفرما انجام شده و خرید اقلام مذکور طبق قرارداد به عهده و هزینه پیمانکار است.

در اینگونه قراردادها تفاوت قیمت ارز از رابطه زیر تعیین می‌شود:

M: مبلغ جبرانی ناشی از اعمال این دستورالعمل بر حسب ریال

Co: مبلغ ۵۰۶،۹۷۸ ریال بر مبنای نرخ یورو

تبصره ۱- چنانچه در پیمان‌هایی که بر اساس تجزیه‌بها و یا دیگر اسناد ارایه شده از سوی پیمانکار، در مرحله واگذاری کار و انعقاد قرارداد، آثار افزایش قیمت ارز در ضریب پیشنهادی پیمانکار لحاظ شده باشد، قیمت‌های بالاتر برای ارز پیش‌بینی شده در پیشنهاد قیمت، جایگزین Co می‌شود.

Ci: قیمت ارز در زمان انتقال برای فروشنده خارج از کشور یا ورود کالا به کارگاه هرکدام که زودتر باشد، بر اساس نرخ فروش حواله منتشره در سامانه سنا (www.sanarate.ir) تعیین می‌شود.

تبصره ۲- در صورتی که پیمانکار از ارز با نرخ ترجیحی و ثبت سفارش جهت خرید خارجی استفاده نماید، از نرخ مربوط در تعیین Ci استفاده می‌شود. در مورد خریدهای ثبت سفارش شده، در صورتی که در هریک از مراحل ترخیص کالا از گمرک، پیمانکار موظف به پرداخت مابه‌التفاوت نرخ ارز سیستم ثبت سفارش با نرخ ارز مورد نظر گمرک شود، پس از ارائه مستندات مربوط و تأیید کارفرما، مابه‌التفاوت مربوط نیز در تعیین Ci لحاظ می‌گردد.

r: تعداد ماه سپری شده از ۱۴۰۳/۰۷/۰۱ تا تاریخ تعیین Ci (مثال: در صورتی که انتقال ارز در دی ماه ۱۴۰۳ انجام شده باشد آن‌گاه: r=۴)

در صورتیکه فاصله زمانی آخرین مهلت ارائه پیشنهاد قیمت تا تاریخ ابلاغ (یا مبادله) قرارداد بیش از سه ماه باشد، مابه‌التفاوت مدت مذکور (چنانچه تطویل مدت مذکور خارج از قصور پیمانکار باشد حداکثر تا ۳ ماه) از مقدار r کسر می‌گردد. همچنین مقدار r در مدت اولیه پیمان و در زمان تاخیرات غیرمجاز افزایش می‌یابد و برای موارد انتقال ارز به فروشنده خارجی (یا ورود کالا به کارگاه هرکدام که زودتر باشد) در دوره تاخیرات مجاز افزایش نمی‌یابد.

F: ضریب مربوط به جبران هزینه‌های مستقیم و غیرمستقیم (شامل هزینه‌های ثبت سفارش و تبدیل نرخ ارز و انتقال اعتبار اسنادی به بانک‌های مورد قبول فروشنده خارجی و هزینه‌های کارگزاری بانک ایرانی) است. این ضریب برای پیمان‌های با ضوابط بیمه عمرانی و همچنین قراردادهای خرید برابر ۱/۱۵ و برای پیمان‌های با ضوابط بیمه غیرعمرانی برابر ۱/۲ می‌باشد.

N: مقدار قابل پیش‌بینی افزایش ماهیانه نرخ ارز است و طبق جدول ۱ تعیین می‌شود.

P: به ترتیب آن قسمت از "مبلغ ریالی ثبت سفارش‌شده" یا "ارز معامله‌شده به روش مورد تأیید کتبی کارفرما" یا "مبلغ بخش مورد نظر مندرج در قرارداد تقسیم بر ۱/۰۶" برای خرید کالا و تجهیزات مشمول این دستورالعمل یا مبلغ معادل ریالی برای خدمات ارزی منظور شده در قرارداد.

در صورتی که P بر اساس میزان ارز واریزی تعیین شود، برای تبدیل آن به ریال باید از نرخ ارز مندرج در قرارداد و در صورت عدم درج، از میانگین نرخ فروش حواله ارز مذکور در سامانه سنا در مدت ۷ روز کاری قبل از آخرین مهلت ارائه پیشنهاد قیمت پیمانکار استفاده شود و در هر حال باید رابطه

برقرار باشد.

L: کل پیش‌پرداخت مستهلک نشده تا تاریخ ۱۴۰۳/۰۷/۰۱

این مبلغ با اولین صورتحساب ناشی از اعمال این دستورالعمل به صورت یکجا از مبلغ کارکرد کسر می‌شود. در صورت عدم پوشش مبلغ کارکرد اولین صورت‌وضعیت برای کسر پیش‌پرداخت، مانده کسر نشده از صورت‌وضعیت بعدی کسر می‌گردد. این روند تا صفر شدن کامل پیش‌پرداخت مستهلک‌نشده ادامه دارد.

نحوه توزیع آن در بین بخش‌های مختلف کارکرد بر اساس وزن هریک از این بخش‌ها در هر کارکرد بعد از ۱۴۰۳/۰۷/۰۱ می‌باشد.

K: درصد ارزبری قرارداد (اگر در قرارداد درج نشده باشد، باتوجه به مشخصات فنی پروژه به صورت مستدل از سوی پیمانکار، پیشنهاد و توسط مشاور بر اساس نرخ ارز مندرج در قرارداد و در صورت عدم درج، بر اساس میانگین نرخ فروش حواله ارز مذکور در سامانه سنا در مدت ۷ روز کاری قبل از آخرین مهلت ارائه پیشنهاد قیمت پیمانکار، به دقت تعیین و پس از تصویب کارفرما به عنوان پیوست لاینفک قرارداد، ملاک عمل قرار می‌گیرد).

Po: مبلغ قرارداد (ریال)، همان مبلغ اولیه قرارداد است که تغییرات ناشی از تغییر مقادیر کارها و قیمت کارهای جدید در آن اعمال شده است.

تاریخ گشایش اعتبار اسنادی، یا زمان تسویه با بانک عامل یا تاریخ معامله ارز به روش مورد تأیید کتبی کارفرما و یا معامله در مرکز مبادلات ارزی (حسب مورد) باید با زمان‌های پیش‌بینی شده در آخرین برنامه زمانی مصوب مطابقت داشته باشد. چنانچه به دلایل ناشی از قصور پیمانکار، اقدام لازم با تأخیر نسبت به برنامه زمانی انجام شود، قیمت مربوط به تاریخ مندرج در آخرین برنامه زمانی مصوب و یا قیمت زمان اقدام مذکور، هر کدام کمتر بود، ملاک محاسبه و عمل قرار می‌گیرد. چنانچه تأخیر، ناشی از قصور پیمانکار نباشد، تاریخ واقعی تسویه یا انتقال ارز، ملاک تعیین قیمت ثانویه ارز (Ci) است.