بخش A3

این روش آزمون، استحکام عمودی دال ها یا مخروطی ها برای ساخت آدم رو یا اتاقک بازدید را تعیین می کند. این آزمون برای هر نوع دال یا مخروطی ساخته شده مطابق با این استاندارد کاربرد دارد.

یادآوری – روش آزمون زیر شامل آرایش و ترتیبی است که برای دال ها و مخروطی هایی که در سازه آدم رو همراه با اتاقک اصلی یا میله ورودی با اندازه اسمی ۱۲۰۰ DN و کمتر استفاده می شوند، کاربرد دارد. برای اندازه های اسمی بزرگ تر، آرایش و ترتیب نیرو و الزامات استحکام باید مورد توافق تولیدکننده و کاربر نهایی قرار گیرد.

این روش آزمون، استحکام خردشوندگی عمودی دال هایی از قبیل دال های کاهنده یا پوشاننده یا مخروطی ها را، با استفاده از دال یا مخروطی کامل به عنوان آزمونه، تعیین می کند. از این خاصیت برای اثبات انطباق با حداقل الزامات مشخص شده در بند ۵-۴-۲ و اطمینان از ظرفیت دال یا مخروطی برای مقاومت به نیروهای خارجی عمودی هنگام کارگذاری و نصب، استفاده می شود.

دستگاهی است که توانایی اعمال نیروی فشاری به آزمونه، بدون شوک یا ضربه، تا رسیدن به حداقل نیروی خردشوندگی عمودی یا شکست آزمونه، را داشته باشد. دستگاه باید توانایی اعمال نیرو با نرخ ثابت را به نحوی داشته باشد که بتوان در مدت زمان دو تا سه دقیقه، به نیروی لازم رسید.

دستگاه باید به اندازه ای صلب باشد که توزیع نیرو تحت تأثیر تغییرشکل یا تسلیم هیچ یک از اجزاء قرار نگیرد؛ و باید نیرو را در جهت عمودی از طریق صفحه بارگذاری مطابق با شکل پ-۱ یا پ-۲، به آزمونه منتقل کند.

دستگاه باید مجهز به وسایل اندازه گیری، نشانگر و ثبت نیروی کل وارد بر آزمونه با دقتی در محدوده ±۲ درصد نیروی وارده باشد.

صفحات بارگذاری باید حاوی صفحات فولادی یا چدنی باشند، که از طریق آن ها نیروی مشخص شده به دال یا مخروطی، در حالی که حول محیط خود مهار شده، اعمال شود. عرض لایه بستر در تماس با دال یا مخروطی باید متناظر با شرایطی باشد که قرار است در سازه (که برای آن دال یا مخروطی طراحی شده) به آن ها رسید.

دال یا مخروطی باید روی مواد الاستومری با میانگین سختی IRHD (۵۵ ± ۵) و ضخامت mm (۲۰ ± ۵) قرار داده شود. در صورت صلاحدید تولیدکننده، دال یا مخروطی باید روی لایه ای از ملات سیمانی یا گچ قرار داده شود. در صورت صلاحدید بیشتر توسط تولیدکننده، مخروطی می تواند همراه با درزگیر مناسب روی اتاقکی قرار گیرد که برای جفت شدن با آن طراحی شده است.

صفحات بارگذاری از جنس فولاد یا چدن باید در وجه زیرین خود در تماس با مواد الاستومری لایه بستر قرار گیرند.

الف) نمای عرضی
ب) نما از بالا
راهنما:
1 دال کاهنده
2 دال پوشاننده
3 صفحه فولادی یا چدنی
4 نری و مادگی

5 نیروی اعمالی، $F_v$ یا $F_u$
6 لایه بستر
7 صفحه بارگذاری ۳۰۰ میلی متر × ۳۰۰ میلی متر
8 تکیه گاه مناسب
$a$ دال می تواند دارای شیار باشد، که در آن مواد پرکننده باید استفاده شود.

یادآوری – یک طرف صفحه بارگذاری تشکیل یک قوس (وتر) ۳۰۰ میلی متری نسبت به دهانه دایره ای شکل می دهد.

شکل پ-۱ – آرایش آزمون برای دال های کاهنده یا پوشاننده (۱۲۰۰ DN و کمتر)

الف) نمای عرضی
ب) نما از بالا
راهنما:
1 تکیه گاه مناسب
2 مخروطی
3 صفحه فولادی یا چدنی
4 نری و مادگی

5 نیروی اعمالی، $F_v$ یا $F_u$
6 صفحه بارگذاری ۳۰۰ میلی متر × ۳۰۰ میلی متر
7 بستر الاستومری یا گچی، ضخامت mm (۲۰ ± ۵)

یادآوری – یک طرف صفحه بارگذاری تشکیل یک قوس (وتر) ۳۰۰ میلی متری نسبت به دهانه دایره ای شکل می دهد.

شکل پ-۲ – آرایش آزمون برای مخروطی ها (۱۲۰۰ DN و کمتر)

دال یا مخروطی با مشخصات منطبق بر بند ۵-۴-۲ باید مطابق با بند پ-۴ مهار شده و در قاب بارگذاری طوری قرار گیرد که نیرو در جهت عمودی از طریق صفحه بارگذاری مطابق با شکل پ-۱ یا پ-۲ به آزمونه وارد شود.

یادآوری – برای دال ها و مخروطی هایی که همراه با اتاقک اصلی یا میله ورودی با اندازه اسمی بزرگ تر از ۱۲۰۰ DN استفاده می شوند، آرایش و ترتیب نیرو و حداقل استحکام خردشوندگی عمودی باید مورد توافق تولیدکننده و کاربر نهایی قرار گیرد.

نیرو بدون شوک یا ضربه با نرخ ثابت تا رسیدن به حداقل نیروی خردشوندگی عمودی لازم ( $F_v$) یا نیروی خردشوندگی عمودی نهایی ( $F_u$) وارد می شود. اگر دال یا مخروطی دچار شکست (فروپاشی) شود، نیروی خردشوندگی عمودی نهایی ( $F_u$)، استحکام خردشوندگی عمودی دال یا مخروطی محسوب می شود. حداکثر نیروی اعمال شده حین آزمون گزارش شود.

گزارش آزمون باید شامل اطلاعات زیر باشد:

الف) ارجاع به این استاندارد ملی و این پیوست؛
ب) مشخصات کامل دال یا مخروطی مورد آزمون؛
پ) تاریخ، زمان و مکان نمونه برداری؛
ت) تعداد آزمونه ها؛
ث) ابعاد هر آزمونه؛
ج) وقوع نقص یا عدم وقوع آن، حداقل نیروی خردشوندگی عمودی ( $F_v$) یا استحکام خردشوندگی عمودی نهایی ( $F_u$)، برای هر آزمونه؛
چ) در صورت انحراف از آرایش و ترتیب نیرو ارائه شده در این پیوست، توصیف آن؛
ر) جزئیات دستگاه؛
ز) دما حین آزمون؛
ژ) توصیف آزمونه پس از انجام آزمون؛
س) هر عاملی که می تواند بر نتایج تأثیر گذارد، از قبیل هرگونه رویداد یا جزئیات عملیاتی که در این استاندارد به آن اشاره نشده است؛
ش) تاریخ، زمان و مکان آزمون.