بخش 5
ارزیابی و تصدیق پایداری عملکرد–AVCP
کلیات
انطباق مواد افزودنی بتن، ملات و روان‌ملات (گروت) با الزامات قسمت‌های مرتبط از مجموعه استانداردهای EN 934 و با عملکردهای اظهارشده توسط تولیدکننده در اظهارنامه عملکرد (DoP)¹ باید با موارد زیر نشان داده شود:
– تعیین نوع فرآورده؛
– کنترل تولید کارخانه‌ای توسط تولیدکننده، مشتمل بر ارزیابی فرآورده.
تولیدکننده باید همواره کنترل کلی را حفظ کرده و باید اقدامات لازم برای پذیرش مسئولیت انطباق فرآورده با عملکرد(های) اظهار کرده‌اش را انجام دهد.
یادآوری– واگذاری وظایف به طرف(های) اعلام شده و تولیدکننده در پیوستZA، جدولZA.3 در هر یک از استانداردهای EN 934-2 تا EN 934-5 نشان داده شده است.
معیار انطباق
الزامات ترکیب و عملکرد و بررسی‌های مرتبط و روش‌های آزمون، در قسمت‌های مرتبط از مجموعه استانداردهای EN 934 ارائه شده است. هنگام آزمون مطابق با این روش‌ها، هر نتیجه باید با الزام مرتبط منطبق باشد.
آزمون نوع
آزمون نوع باید به منظور اثبات انطباق مواد افزودنی با الزامات قسمت مرتبط از مجموعه استانداردهای EN 934 در شرایط زیر انجام شود:
الف– هنگامی که یک فرمولاسیون جدید یا نوع جدیدی از ماده افزودنی تولید می‌شود؛
ب– هنگامی که تغییری در فرمولاسیون ایجاد شود که اثر قابل توجهی بر عملکرد ماده افزودنی بگذارد یا مقادیر اظهارشده توسط تولیدکننده برای فرآورده‌ای که تحت الزامات عمومی در قسمت مرتبط از مجموعه استانداردهای EN 934 درج شده است را تحت تأثیر قرار دهد؛
پ– هنگامی که تغییری در ماده اولیه ایجاد شود که اثر قابل توجهی بر عملکرد ماده افزودنی بگذارد یا مقادیر اظهارشده توسط تولیدکننده برای فرآورده‌ای که تحت الزامات عمومی در قسمت مرتبط از مجموعه استانداردهای EN 934 درج شده است را تحت تأثیر قرار دهد.
1- Declaration of Performance
آزمون نوع باید شامل تمامی آزمون‌های یک نوع مشخص از ماده افزودنی که در قسمت مرتبط از مجموعه استانداردهای EN 934 درج شده است باشد. این باید شامل تعداد نمونه‌های مورد آزمون، تمامی مشخصه‌های انطباق، روش ارزیابی و الزامات باشد.
ارزیابی که از قبل منطبق با مقررات این استاندارد انجام شده، به شرط این که با روش آزمون مشابه، تحت سامانه AVCP 2+ بر روی همان فرآورده یا فرآورده‌هایی با طراحی، ساخت و عملکرد مشابه، انجام شده باشد ممکن است در نظر گرفته شود، چنین نتایجی برای فرآورده مورد درخواست قابل اعمال می‌باشند.
نتایج تعیین آزمون نوع باید در گزارش‌های آزمون مستند شوند. تمامی گزارش‌های آزمون باید توسط تولیدکننده به‌مدت حداقل۱۰ سال پس از آخرین تاریخ تولید مواد افزودنی بتن، ملات و روان‌ملات (گروت) که آزمون مورد نظر مربوط به آن‌ها است، نگهداری شوند.
آزمون‌های ترکیب مؤثر و رفتار خوردگی صرفاً آزمون نوع می‌باشند و انجام این دو آزمون توسط مرجع ذی‌صلاح قانونی جهت صدور گواهی، الزامی نیست. مرجع ذی‌صلاح قانونی باید سوابق و مستندات این آزمون‌ها که توسط تولیدکننده انجام شده است، را در حین بازرسی‌ها بررسی و از انطباق آن‌ها با الزامات استاندارد اطمینان یابد.
کنترل تولید کارخانه‌ای
کلیات
تولیدکننده باید کنترل تولید در هر کارخانه که در آن مواد افزودنی تولید می‌شوند را مستند، اجرا و برقرار نگهدارد. کنترل تولید باید شامل کنترل مواد اولیه، فرایندهای تولید و فرآورده نهایی باشد. روش‌های اجرایی کنترل تولید باید برای هر کارخانه در یک دستورالعمل کنترل تولید درج شود.
تواتر و الزامات به‌منظور نشان دادن پایداری عملکرد، در جدول‌هایی در مجموعه استانداردهای EN 934-2 تا EN 934-5 آورده شده است.
دستورالعمل‌های کنترل تولید
هر دستورالعمل کنترل تولید باید رویه‌هایی را به‌منظور اطمینان از انطباق مواد افزودنی تأمین شده از هر کارخانه با الزامات استانداردهای EN 934-2 تا EN 934-5 مشخص کند. باید حداقل شامل موارد زیر باشد:
الف– آموزش برای کارکنان تولید و کنترل کیفیت مشتمل بر سطح آموزش ضروری؛
ب– رویه‌هایی برای شناسایی، نمونه‌برداری، تأیید بر اساس ویژگی‌ها، قابلیت ردیابی، تاریخ‌های ذخیره‌سازی و انقضای مواد اولیه؛
پ– رویه‌هایی برای سرویس و واسنجی تمامی تجهیزات تولید و آزمون (به پیوست الف مراجعه شود)؛
ت– دستورالعمل‌های تولید و نمونه‌برداری؛
ث– رویه‌هایی برای آزمون کنترل تولید کارخانه‌ای با تواتر مورد نیاز طبق قسمت‌های مرتبط از مجموعه استانداردهای EN 934؛
ج– جزئیات حدود پذیرش برای هر مشخصه مورد نیاز طبق قسمت‌های مرتبط از مجموعه استانداردهای EN 934 که به مقادیر اظهار شده توسط تولیدکننده برای مستندسازی و اظهارنامه عملکرد آزمون نوع جاری، مرتبط شده است؛
چ– اقداماتی که در حالت عدم انطباق مواد اولیه، فرآورده‌های میانی و نهایی اتخاذ می‌شوند، شامل قابلیت ردیابی کامل و آزمون مجدد، و رویه‌هایی برای بررسی و ازبین بردن علت‌های عدم انطباق؛
ح– دستورالعمل‌هایی برای بسته‌بندی، برچسب‌گذاری، انبارش و تحویل فرآورده‌های نهایی؛
خ– رویه‌هایی برای اطمینان از این که فقط مواد افزودنی که با قسمت‌های مرتبط از مجموعه استانداردهای EN 934 منطبق هستند به‌عنوان منطبق، برچسب‌گذاری شده‌اند.
د– سوابقی که باید تهیه شوند و دوره زمانی که باید نگهداری شوند (طبق زیربند۵–۴–۳).
مسئولیت‌های فردی باید در دستورالعمل کنترل تولید تعریف شود. هر فرد مسئول باید به یک مدیر ارشد گزارش دهد. این مدیر ارشد دارای اختیار اطمینان‌دهی مبنی بر اینکه رویه‌های دستورالعمل کنترل تولید کارخانه‌ای به‌طور کامل اجرا می‌شوند، است.
در صورتی که اقتضا کند، دستورالعمل‌های کنترل تولید باید با راهنماهای مستند تکمیلی مرتبط با موارد ذکر شده در بالا تکمیل شود.
سوابق کنترل تولید
جزئیات زیر باید به طور واضح و به ترتیب زمان وقوع ثبت شود:
الف– نتایج بررسی‌های تجهیزات اندازه‌گیری مورد استفاده در تولید و آزمون، مشتمل بر گزارش‌های واسنجی؛
ب– شماره شناسایی مواد اولیه و نتایج آزمون؛
پ– داده‌های تولید (نوع و نشان ماده افزودنی، شماره شناسایی بهر، مقدار تولیدشده، تاریخ تولید و هرگونه کد تولید)؛
ت– نمونه‌برداری مطابق با بند۴؛
ث– تاریخ و نتایج آزمون‌ها و بررسی‌های کنترل تولید، مقایسه با الزامات و در صورت لزوم، اقدام انجام شده؛
ج– امضای فرد مسئول.
این سوابق باید حداقل تا۱۰ سال نگهداری شوند.
بازرسی اولیه از کارخانه و کنترل تولید کارخانه‌ای
بازرسی اولیه از کارخانه و کنترل تولید کارخانه‌ای باید هنگامی انجام شود که فرایند تولید نهایی شده و در حال کار است. مستندسازی کارخانه و کنترل تولید کارخانه‌ای برای تصدیق اینکه الزامات این استاندارد به‌طور کامل برآورده شده‌اند باید ارزیابی شود.
در حین بازرسی موارد زیر باید تصدیق شود:
الف– تمام منابع ضروری برای دستیابی به مشخصه‌های فرآورده مندرج در این استاندارد در جای خود قرار گرفته و به درستی اجرا شده است،
ب– رویه‌های کنترل تولید کارخانه‌ای مطابق با مستندات کنترل تولید کارخانه‌ای در عمل دنبال می‌شود،
پ– فرآورده با نمونه‌های نوع فرآورده مطابقت دارد، به‌طوری که انطباق عملکرد فرآورده با اظهارنامه عملکرد، تصدیق شده باشد.
نظارت مداوم بر کنترل تولید کارخانه‌ای
نظارت بر کنترل تولید کارخانه‌ای باید طبق مقررات مرجع ذی‌صلاح قانونی و حداقل دوبار در سال انجام شود. نظارت بر کنترل تولید کارخانه‌ای باید شامل مروری بر طرح(های) آزمون کنترل تولید کارخانه‌ای و فرایند(های) تولید برای هر نوع از ماده افزودنی باشد تا مشخص شود که آیا از آخرین ارزیابی یا نظارت تغییراتی ایجاد شده است. اهمیت هرگونه تغییری باید ارزیابی شود.
برای اطمینان از این که طرح‌های آزمون هنوز به‌درستی اجرا می‌شوند و این که تجهیزات تولید همچنان در بازه‌های زمانی مناسب نگهداری و واسنجی می‌شوند، بررسی‌هایی باید انجام شود.
سوابق آزمون‌ها و اندازه‌گیری‌های انجام شده در حین فرایند تولید و فرآورده‌های نهایی باید بازنگری شود تا اطمینان حاصل شود که مقادیر به‌دست آمده همچنان با آن مقادیر برای نمونه‌های ثبت شده برای تعیین نوع فرآورده مطابقت دارد و اقدامات اصلاحی برای فرآورده‌های نامنطبق انجام شده است.
رویه تغییرات اصلاحی
اگر تغییرات اصلاحی در فرآورده، فرایند تولید یا سامانه کنترل تولید کارخانه‌ای ایجاد شود که بر هرگونه مشخصه‌های فرآورده اظهار شده طبق این استاندارد، اثر بگذارد، تمامی مشخصه‌هایی که تولیدکننده عملکرد آن‌ها را اظهار کرده است، که ممکن است توسط تغییرات اصلاحی تحت تأثیر قرار گیرند، باید تابع تعیین نوع محصول، همان‌طور که در زیربند۵–۳ شرح داده شده است، باشند.
در صورت لزوم، ارزیابی مجدد از کارخانه و سامانه کنترل تولید کارخانه‌ای باید برای آن جنبه‌هایی که ممکن است توسط تغییرات اصلاحی تحت تأثیر قرار گیرند انجام شود.
تمامی ارزیابی‌ها و نتایج آن‌ها باید در گزارش مستند شوند.
گفت‌وگوی عمومی انجمن درباره بخش 5
نظر شما درباره این بند با نام شما در انجمن عمومی منتشر می‌شود و دیگران می‌توانند آن را بخوانند و پاسخ بدهند.