بخش 4

محلول‌های قلیایی مانند سود سوزآور سطح فلز را حکاکی² می‌کند و در نتیجه فیلم اکسید طبیعی فلز تخریب می‌شود. پس از استفاده از محلول‌های قلیایی، عملیات اسیدی ترجیحا با استفاده از نیتریک اسید یا فسفریک اسید انجام می‌شود. این روش نباید روی سازه‌های سوارشده انجام شود. در بعضی از موارد پاک‌کننده‌های قلیایی حاوی مواد بازدارنده برای حذف چربی و روغن قبل از عملیات اسیدی به‌کار برده می‌شوند. پاک‌کننده‌های قلیایی حاوی مواد بازدارنده سطح را حکاکی نمی‌کنند. استفاده از آن‌ها عموما توصیه نمی‌شود مگر اینکه بعد از آن یک عملیات تبدیلی، مانند روش‌های توضیح داده شده در بندهای ۴، ۵، ۶ و ۷ انجام شود.

این عملیات، بدون حکاکی اضافه، سطح تمیز و یکنواختی را ایجاد می‌کند و برای حذف روغن، لکه‌های آب و هر گونه لایه تشکیل‌شده در هنگام عملیات حرارتی مناسب است. محلول حکاکی با افزودن ۳/۷۸ l سولفوریک اسید غلیظ و ۱/۲۸ Kg کروم تری‌اکسید به ۳۴ l آب به‌دست می‌آید. این محلول در دمای ۷۱ °C

1- High-flask
2- Etch

تا ۸۲ °C (بسته به آلیاژ و ضخامت لایه) به مدت حدود ۵ دقیقه به‌کار می‌رود و سپس سطح با آب شسته می‌شود. این عملیات، برای اعمال سطوح نهایی شفاف و برای مواردی که رنگ‌آمیزی در معرض شرایط ملایم تا متوسط انجام می‌شود، یک سطح غیر فعال¹ مناسب ایجاد می‌کند.

این عملیات شامل استفاده از محلول آبی فسفریک اسید (کسر حجمی ۱۰% تا ۱۵%) و الکل یا حلال‌های آلی دیگر، به همراه عوامل خیس‌کننده و عوامل امولسیون‌کننده و غیره می‌باشد. استفاده از این محلول از طریق غوطه‌وری یا پاک‌کردن دستی، در دمای اتاق (۲۱ °C تا ۳۲ °C)، مجاز است و توصیه می‌شود که محلول به مدت چند دقیقه روی سطح بماند و سپس با آب تمیز آبکشی شود. در این روش یک لایه خیلی نازک فسفات روی سطح تشکیل می‌شود که می‌تواند از فلز محافظت کند و چسبندگی رنگ را در محیط‌های در معرض شرایط ملایم تا متوسط بهبود می‌دهد.

این روش پوشش‌دهی سطحی شامل واکنش سطح آلومینیم در محلول روی- اسید- فسفات است که شامل عوامل اکسیدکننده و دیگر نمک‌ها جهت تسریع عمل پوشش‌دهی می‌باشد. سطح آلومینیم به پوششی از جنس فسفات با دانه‌های بلوری ریز تبدیل می‌شود. این پوشش دارای بافت مناسب برای جلوگیری از خوردگی و افزایش چسبندگی و دوام لایه‌های رنگ اعمال شده است و برای اعمال پوشش‌نهایی روی محصولات توصیه می‌شود. پوشش فسفات به‌وسیله افشانه در دمای ۵۱ °C تا ۷۱ °C به مدت ۱۰ ثانیه تا ۲ دقیقه یا به روش غوطه‌وری در محلول با دمای ۵۱ °C تا ۶۰ °C به مدت ۳۰ ثانیه تا ۴ دقیقه ایجاد می‌شود.

یادآوری- توصیه می‌شود که قبل از انجام عملیات نوع ب مطابق روش‌های ۴، ۵، ۶ و ۷ چربی، روغن و دیگر مواد خارجی موجود روی سطح آلومینیم، به روش سوم از عملیات نوع الف، روش اول از عملیات نوع ب یا هر روش مناسب دیگری زدوده شوند.

در این روش از طریق واکنش سطوح تمیز آلومینیم در یک محلول آبی گرم (دمای ۳۵ °C تا ۵۴ °C) شامل فسفریک اسید، هیدروفلوئوریک اسید و کروم تری‌اکسید (یا بخشی از آن‌ها)، سطح آلومینیم به یک پوشش نازک تبدیل می‌شود. این پوشش چسبنده از جنس فسفات بی‌شکل و به رنگ سبز روشن³ تا سبز تیره، بسته به آلیاژ آلومینیم مورد استفاده، می‌باشد و باعث جلوگیری از خوردگی و افزایش چسبندگی و دوام لایه‌های رنگ اعمال شده می‌شود. این روش، برای اعمال پوشش نهایی روی محصولات یا برای محیط‌های در معرض

1- Passive
2- Amorphous
3- Iridescent green

شرایط سخت‌تر توصیه می‌شود. فرآیند پوشش‌دهی ممکن است به‌وسیله افشانه به مدت ۱۵ ثانیه تا ۴۵ ثانیه یا به روش غوطه‌وری به مدت ۳۰ ثانیه تا ۳ دقیقه انجام شود (یادآوری بند ۴–۴ و یادآوری زیر را ببینید).

در طی این عملیات آماده‌سازی در دو مرحله انجام می‌گیرد. در مرحله اول سطوح آلومینیم با محلول رقیق و داغ (دمای ۸۲ °C تا ۸۸ °C) سدیم کربنات و پتاسیم کرومات، به مدت ۲ دقیقه تا ۲۰دقیقه، واکنش داده و با آب شسته می‌شوند. در مرحله دوم سطوح با محلول داغ دی‌کرومات پتاسیم ۵% واکنش داده و با آب شسته می‌شوند. در طی این عملیات یک پوشش تبدیلی نازک و چسبنده روی سطح آلومینیم تشکیل می‌شود که مقاومت به خوردگی فلز و چسبندگی رنگ‌های اعمال‌شده را افزایش می‌دهد. این روش، برای اعمال پوشش نهایی روی محصولات و برای محیط‌های در معرض شرایط سخت‌تر توصیه می‌شود (یادآوری ۱ از بند ۴–۴ و یادآوری بند ۵–۴ را ببینید).

در طی این عملیات با واکنش سطوح تمیز آلومینیم با محلول کروم تری اکسید که شامل عوامل تسریع‌کننده واکنش مانند مواد فلوئوریددار می‌باشد، سطح آلومینیم به یک پوشش بی‌شکل از مخلوط اکسیدهای فلزی تبدیل می‌شود. این پوشش چسبنده به رنگ طلایی تا قهوه‌ای روشن می‌باشد و باعث جلوگیری از خوردگی و افزایش چسبندگی و دوام لایه‌های رنگ اعمال شده می‌شود. این روش، برای اعمال پوشش نهایی روی محصولات و برای محیط‌های در معرض شرایط سخت‌تر توصیه می‌شود. این پوشش ممکن است به‌وسیله افشانه، قلم‌مو یا به روش غوطه‌وری به مدت ۱۵ ثانیه تا ۵ دقیقه در دمای ۲۱ °C تا ۳۲ °C ایجاد شود (یادآوری ۱ از بند ۴–۴ و یادآوری بند ۵–۴ را ببینید).

در طی این عملیات یک لایه نازک از رزین‌های اسیدی مناسب با ضخامت تقریبی ۷/۶ μm تا ۱۲/۷ μm روی سطح اعمال می‌شود. این عملیات بر پایه سه جزء اصلی شامل یک رزین حاوی هیدروکسیل، یک رنگدانه با قابلیت واکنش با اسید و رزین و یک اسید با قابلیت غیرمحلول‌سازی رزین از طریق واکنش با رزین، رنگدانه و زیر لایه فلزی، بنا شده است. توصیه می‌شود که قبل از اجرای این روش، سطح آلومینیم با روش اول، دوم یا سوم از عملیات نوع الف (بند ۳ را ببینید) یا روش اول و دوم از عملیات نوع ب (بندهای ۱–۴ و ۲–۴) آماده‌سازی شود. ایجاد لایه نازک توسط افشانه، قلم‌مو یا به روش غوطه‌وری مجاز است. در شرایط عادی زمان خشک‌شدن برای اعمال لایه مجدد حدود ۳۰ دقیقه است و توصیه می‌شود لایه اعمال شده به مدت ۸ ساعت با حلال‌های مورد استفاده در رنگ‌ها نرم نشود. این لایه ایجاد شده چسبندگی خوبی به فلز دارد و باعث افزایش چسبندگی اکثر پوشش‌های آلی اعمال شده، می‌شود. این روش برای محیط‌های در معرض شرایط کاری سخت به خصوص سازه‌های ساخته‌شده در کارگاه‌ها یا فضاهای روباز¹ توصیه می‌شود (یادآوری را ببینید).