بخش intro.u2

توسعه صنعت ساختمان یکی از مظاهر رشد و توسعه کشورها محسوب می شود. بیشترین سهم انباشت سرمایه ثابت و بالاترین سهم اشتغال در بخش صنعت و جذب افراد تحصیل کرده و کارآمد در این بخش وجود دارد. ارتقاء کیفیت در تولید مصالح، شیوه های طراحی و اجرا، سرعت بخشیدن به روند ساخت و ساز، رقابت در پیشرفت تکنولوژی، استفاده بهینه از نیروی کار و بهره گیری از تکنولوژی های نوین ساخت، جزء مولفه های تاثیرگذار در این صنعت به شمار می آیند.

با توجه به جوان بودن جمعیت کشور و تقاضای مستمر و روزافزون مسکن، ساخت سالانه ۱/۵ میلیون واحد مسکونی مورد نیاز است. در حالی که به دلیل عرضه کم مسکن نسبت به تقاضای موجود در سالهای گذشته، تقاضای انباشته نیز به آن افزوده می شود. به استناد طرح جامع مسکن در سند چشم انداز برای افق ۱۴۰۴ لازم است ۲۴ میلیون واحد مسکونی (۱۷ میلیون مسکن شهری و ۷ میلیون مسکن روستایی) در کشور احداث شود. با توجه به نیاز موجود در کشور، روش های سنتی که از جنبه های مختلف نیز بهینه نمی باشند، جوابگوی میزان تقاضای سالانه مسکن مورد نیاز نمی باشند. از این رو برای پاسخگویی به این تقاضا، حرکت به سمت تولید صنعتی جهت بهره گیری مناسب از منابع کشور و ارتقاء شاخص های زندگی و کاهش هزینه ها ضروری به نظر می رسد.

تولید صنعتی ساختمان، فرآیند ساخت و اجرای پیوسته و زنجیره ای ساختمان است که در آن اجزاء و عناصر ساختمانی به صورت مدولار و پیش ساخته تولید شده و از نظر کیفیت در تمام مراحل ساخت و اجرا قابل کنترل است. تجربه جهانی نشان داده است رسیدن به این مهم فرآیندی نسبتا زمانبر است که با سیاست گذاری، هدف گذاری، برنامه ریزی، تدوین قوانین مناسب و مدیریت هماهنگ منابع وابسته میسر است. در این راستا لازم است هم زمان با انجام طرح های پژوهشی کاربردی در کشور، سیستم ها و فناوری های مطرح روز دنیا نیز مورد بررسی دقیق قرار گرفته و امکان سنجی، بومی سازی و حصول اطمینان از قابلیت انطباق آن ها با الگوهای ساخت و ساز متداول در کشور انجام شود.

برای رسیدن به این هدف در برنامه چهارم توسعه کشور، حرکت به سمت تولید صنعتی ساختمان به عنوان یک راهبرد اصلی پیش بینی گردید و به استناد بند «د» تبصره ۶ قانون بودجه سال ۱۳۸۶ که هم اکنون تبدیل به «قانون ساماندهی و حمایت از تولید و عرضه مسکن» مصوب سال ۱۳۸۷ شده است امکان اجرایی شدن برنامه صنعتی سازی ساختمان در کشور فراهم شده است. در این راستا مرکز تحقیقات ساختمان و مسکن به عنوان مرجع تایید فناوری های نوین ساختمانی اقدام به ایجاد دبیرخانه فناوری های نوین ساختمانی از بهار سال ۱۳۸۶ نموده و طرح های پیشنهادی واجد شرایط را پس از ارزیابی از نظر ایمنی در برابر زلزله، حریق، صدابندی و عایق بندی حرارتی و حتی دوام، انطباق با شرایط اقلیمی و فرهنگی کشور و میزان انطباق با مقررات ملی ساختمان، مورد تایید قرار می دهد. تا کنون ۸۵ فناوری نوین ساختمانی در این مرکز مورد بررسی و تایید قرار گرفته است که به همراه الزامات مربوط در ویرایش های مختلف نشریه «گامی در صنعتی سازی ساختمان» به چاپ رسیده است.

به دنبال انتشار چاپهای اول تا چهارم این نشریه در سال های ۸۷ و ۸۸ و با مطالعات تکمیلی که در مرکز تحقیقات ساختمان و مسکن انجام شده است، ویرایش پنجم آن تقدیم جامعه مهندسی کشور می شود. امید است نشریه حاضر زمینه آشنایی بیشتر و بهتر دست اندرکاران صنعت ساختمان با سیستمهای ساختمانی مختلف را فراهم نموده و منجر به رشد و توسعه کاربرد سیستمها و مصالح نوین ساختمانی در قالبی منطقی و فنی شود و به توسعه کمی و کیفی ساخت و ساز در کشور کمک نماید.

سید محمود فاطمی عقدا رئیس مرکز تحقیقات ساختمان و مسکن