بخش 17.10.2.11

۱۱-۲-۱۰-۱۷ تعیین قطر لوله ها

اندازه قطر لوله های سیستم لوله کشی گاز باید به یکی از روشهای زیر انجام شود:

با استفاده از جداول تعیین قطر لوله ها
با استفاده از فرمول های محاسباتی
با استفاده از نرم افزارهای طراحی مورد تأیید شرکت ملی گاز

الف - برآورد قطر با استفاده از جداول

این روش فقط به منظور برآورد اولیه قطر لوله ها در شبکه های گاز شاخه ای مورد استفاده قرار می گیرد و طراحی تفصیلی باید با استفاده از روابط طراحی و نرم افزارهای مورد تائید انجام شود. در این جداول (بخش پیوست جداول شماره پ- ۴-۴ الی پ-۴-۸) ظرفیت های لوله ها برای فشار، قطر و طول های مختلف داده شده است. طول مورد استفاده برای محاسبات، طولانی ترین مسیر بوده که فاصله بین خروجی از ایستگاه تقلیل فشار تا دورترین مصرف کننده از آن می باشد.

ب- محاسبه اندازه قطر لوله ها با استفاده از فرمول ها

برای تعیین اندازه قطر لوله ها با توجه به افت فشار و حداکثر سرعت مجاز گاز می توان از فرمول های جریان گاز با در نظر گرفتن کلیه شرایط مربوط استفاده نمود. به عنوان نمونه فرمول زیر ارائه می گردد.

فرمول وایموت:

فرمول

Q=0.07294 \frac{T_0}{P_0} [\frac{P_1^2-P_2^2}{GIL}]^\frac{1}{2} d^\frac{8}{3}

(۱)

فرمول فوق برای جریان گاز در لوله ها با اندازه اسمی ۱۲ اینچ و یا کمتر و همچنین فشار بیش از ۰/۳۵ کیلوگرم بر سانتیمتر مربع (۵ پوند بر اینچ مربع) بکار می رود.

در فرمول فوق پارامترهای به کار رفته به شرح زیر است:

در فرمول فوق پارامترهای به کار رفته به شرح زیر است:
Q= مقدار جریان، متر مکعب در ساعت در شرایط استاندارد (فشار ۱/۰۳۳ کیلوگرم بر سانتی متر مربع و دمای ۱۵/۶ درجه سلسیوس)
$T_0$ = دمای پایه (۲۷۳/۲+ ۱۵/۶ ) کلوین
$P_0$ = فشار پایه ۱/۰۳۳ کیلوگرم بر سانتی متر مربع
$P_1$ = فشار ابتدای لوله، کیلوگرم بر سانتی متر مربع مطلق
$P_2$ = فشار انتهای لوله در نقطه مصرف، کیلوگرم بر سانتی متر مربع مطلق ( $P_2$ بر اساس ده درصد افت فشار اولیه منظور می شود)
d= قطر داخلی، سانتی متر
G = چگالی گاز
T = دمای مطلق گاز ، $۲۷۳/۲+t$
t = دمای قابل اندازه گیری گاز، سلسیوس
L = طول لوله، کیلومتر

اگر در فرمول فوق $G= 0/65 ، P_0= 1/033 kg/cm^2 ،T= 288/8 k$ و طول بر حسب متر = L باشد، فرمول به صورت زیر خواهد بود.

فرمول

Q=47.07 [\frac{P_1^2-P_2^2}{L}]^\frac{1}{2} d^\frac{8}{3}

(۲)

در جداول شماره پ - ۴-۴ الی پ-۴-8 ظرفیت های مختلف لوله برای فشار، قطر و طول های مختلف آنها داده شده است. در صورتی که طول لوله کشی و یا قطر لوله ها بالاتر از ارقام مندرج در جداول مذکور باشد، می توان ظرفیت های لازم را با استفاده از فرمول های (۱) یا (۲) محاسبه نمود.

در صورتیکه چگالی گاز غیر از ۰/۶۵ باشد برای بدست آوردن ظرفیت لوله باید ظرفیت های بدست آمده از جداول فوق الذکر را در ضرائب داده شده در جدول شماره پ-۴-۳ بخش پیوست ضرب نمود.

- فرمول های فوق الذکر برای جداول شماره ۶ الی ۸ بخش پیوست ۴ مورد استفاده قرار می گیرد.

- برای محاسبه سرعت گاز در لوله و اطمینان از اینکه مقدار آن از ۲۰ متر در ثانیه تجاوز نکند، می توان از فرمول زیر استفاده نمود.

فرمول

V=\frac{3.65 Q}{P_1 d^2}

(۳)

که در آن:
V = سرعت جریان گاز (متر در ثانیه)
Q = میزان جریان (متر مکعب استاندارد در ساعت)
$P_1$ = فشار اولیه (کیلوگرم بر سانتی متر مربع مطلق)
d = قطر داخلی لوله (سانتی متر)

پ- نرم افزارهای طراحی شبکه های لوله کشی گاز

استفاده از نرم افزارهای خاص طراحی شبکه های گازرسانی غیر آنتنی (حلقوی) می بایست مورد تائید شرکت ملی گاز ایران باشد.

طراحی شبکه های گاز با استفاده از لوله های پلی اتیلن باید به صورت شاخه ای و محاسبات آن با استفاده از فرمول IGT و یا نرم افزارهای طراحی که مورد تائید شرکت ملی گاز ایران است انجام گیرد.

نظرات (0)

برای ثبت نظر، لطفا وارد شوید یا ثبت‌نام کنید.

در حال بارگذاری نظرات...