صفحه اصلیکتابخانههمکارانتعرفه
کتابخانه
میز کار
دستیار
ابزارک‌ها
همکاران
پشتیبانی
ورود
ابزار
یادداشت
خوانده
مقدمه

۱۱.I.۱مقدمه

محتوا

۱۱.۱کلیات

۱۱.۱.۱دامنه

۱۱.۱.۲هدف

۱۱.۱.۳تعاریف

۱۱.۲صنعتی سازی پروژه های ساختمانی غیرانبوه کوچک

۱۱.۲.۱دامنه کاربرد

۱۱.۲.۲الزامات عمومی

۱۱.۲.۳الزامات طراحی

۱۱.۲.۴الزامات اجرایی

۱۱.۲.۵الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی

۱۱.۲.۶درجه بندی صنعتی سازی ساختمان در پروژه‌های غیرانبوه کوچک

۱۱.۳صنعتی سازی پروژه های ساختمانی غیر انبوه متوسط

۱۱.۳.۱دامنه کاربرد

۱۱.۳.۲الزامات عمومی

۱۱.۳.۳الزامات طراحی

۱۱.۳.۴الزامات اجرایی

۱۱.۳.۵الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی

۱۱.۳.۶درجه بندی صنعتی سازی ساختمان در پروژه‌های غیر انبوه متوسط

۱۱.۴صنعتی سازی پروژه های بزرگ ساختمانی

۱۱.۴.۱دامنه کاربرد

۱۱.۴.۲الزامات عمومی

۱۱.۴.۳الزامات طراحی

۱۱.۴.۴الزامات اجرایی

۱۱.۴.۵الزامات مدیریتی

۱۱.۴.۶الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی

۱۱.۴.۷درجه بندی صنعتی سازی ساختمان در پروژه‌های بزرگ

۱۱.۵ضوابط حمایت از محیط زیست

۱۱.۵.۱دامنه

۱۱.۵.۲الزامات کسب شاخص حامی محیط زیست

۱۱.۵.۳حداقل لازم برای شاخص حامی محیط زیست

۱۱.۶الزامات فنی و اجرایی تعدادی از روشهای ساخت صنعتی

۱۱.۶.۱مقدمه

۱۱.۶.۲سیستم قاب‌های سبک فولادی سرد نوردشده (LSF)

۱۱.۶.۳ساختمان‌های بتن آرمه با قالبهای عایق ماندگار (ICF)

۱۱.۶.۴ساختمان‌های بتنی پیش ساخته

۱۱.۶.۵روش تیلت- آپ

۱۱.۶.۶ساختمان‌های نیمه پیش ساخته با صفحات بتن پاششی سه بعدی (۳D پانل)

۱۱.۶.۷ساختمان‌های بتن آرمه درجا به شیوه قالبهای تونلی

۱۱.۶.۸ساختمان‌های بتن آرمه درجای یکپارچه

ضمیمه

۱۱-A۱پیوست ۱- مفاهیم صنعتی سازی ساختمان

۱۱-A۲پیوست ۲ - برخی از مصادیق صنعتی سازی ساختمان

۱۱-A۳پیوست ۳ -منافع حاصل از صنعتی سازی ساختمان

۱۱-A۳.۱پ۳-۱ افزایش صرفه اقتصادی و کاهش هزینه‌ها برای فرد و جامعه (معیار هزینه)

۱۱-A۳.۲پ۳-۲ کاهش زمان تولید و تسریع در تامین نیازهای مسکن (معیار زمان)

۱۱-A۳.۳پ۳-۳ افزایش کیفیت محصولات (معیار کیفیت)

۱۱-A۳.۴پ۳-۴ افزایش ایمنی در فرآیند تولید و اجرا (معیار ایمنی)

۱۱-A۳.۵پ۳-۵ حفاظت از محیط زیست

۱۱-A۳.۶پ۳-۶ توسعه صنعتی کشور همراه با توسعه اشتغال

۱۱-A۴پیوست ۴ - چک لیست های ارزیابی

۱۱-A۴.۱پ۴-۱ چک لیست صنعتی سازی ساختمان در پروژه غیرانبوه کوچک

۱۱-A۴.۲پ۴-۲ چک لیست صنعتی سازی ساختمان در پروژه غیرانبوه متوسط

۱۱-A۴.۳پ۴-۳ چک لیست صنعتی سازی ساختمان در پروژه بزرگ

۱۱-A۴.۴پ۴-۴ چک لیست حامی محیط زیست

۱۱-A۵پیوست ۵- نمونه هایی از نحوه تعیین درجه صنعتی سازی ساختمانها

۱۱-A۵.۱پ۵-۱ ساختمان غیر انبوه کوچک - نمونه اول

۱۱-A۵.۲پ۵-۲ ساختمان غیرانبوه کوچک - نمونه دوم

۱۱-A۵.۳پ۵-۳ ساختمان غیرانبوه متوسط

۱۱-A۵.۴پ۵-۴ پروژه بزرگ ساختمانی - نمونه اول

۱۱-A۵.۵پ۵-۵ پروژه بزرگ ساختمانی - نمونه دوم

۱۱-A۶واژه نامه فارسی به انگلیسی

مبحث یازدهم: طرح و اجرای صنعتی ساختمانها

ویرایش3

مقدمه

صنعتی سازی ساختمان یک روش و حاصل مسیری است که کشورهای پیشرفته، طی ۲۰۰ سال گذشته پیموده اند. در این کشورها، قطعات، تجهیزات و تاسیسات ساختمان، جملگی علاوه بر داشتن استاندارد کیفی، دارای استاندارد ابعادی و مدولار نیز هستند و در کارخانه تولید می‌شوند. در نتیجه، مهندسان می‌دانند که باید از آن تولیدات مدولار کارخانه‌ای که کیفیت مناسبی دارند، انتخاب کنند و نصابها هم، به سهولت آن‌ها را نصب می‌کنند. بنابراین، داشتن استاندارد کیفی و ابعادی و نیز مدولار بودن موجب شده است که ساخت و ساز در کشورهای پیشرفته، صنعتی باشد و یک ساختمان در زمان بسیار کوتاهی ساخته شود. هدف امروز این کشورها، افزایش هرچه بیشتر بهره وری، از طریق ابداع فناوری های نوین است.

هدف ویرایش حاضر مبحث ۱۱ این است که فاصله طولانی با کشورهای صنعتی، سریع تر طی شود. پیش نیاز این مهم، جداکردن انبوه سازی از غیرانبوه سازی است؛ زیرا فرآیند لازم برای صنعتی سازی هر یک، با دیگری تفاوت اساسی دارد.

توضیح: در انبوه سازی به دلیل امکان بهره گیری از مزیت تکرار، سرمایه گذاری اولیه برای به کارگیری روشهای صنعتی ویژه و نوآورانه قابل توجیه است.

اطلاق صنعتی سازی به ساختمان، به صورت صفر و یک (مطلقا آری یا مطلقا خیر) نیست؛ بلکه، طیفی از درجات را شامل می‌شود. از این روست که طبق آیین نامه اجرایی ماده ۱۴ قانون ساماندهی و حمایت از تولید و عرضه مسکن، ذیل تبصره ماده ۱۷ آن، قید شده است: "مصادیق صنعتی سازی ساختمان، مطابق با ضوابط مصوب در کمیته تخصصی مبحث ۱۱ مقررات ملی ساختمان تعیین می‌گردد." به عبارت دیگر، این مبحث، ملاک بررسی و اختصاص مشوق هایی است که دولت، سازمانها و نهادها به ساختمان‌های صنعتی اعطا می‌کنند.

قابلیت برنامه ریزی، اندازه گیری، کنترل و هدایت فعالیتهای ساخت، از جمله مزایای صنعتی سازی است. با نظم و تمرکزی که از صنعتی سازی حاصل می‌شود، امکان اعمال مقررات ملی ساختمان افزایش می‌یابد. به طور خاص، در غیر انبوه سازی‌های صنعتی، تولید اجزا و قطعات در کارخانه ها، کنترل پذیری آن‌ها را بالا خواهد برد. در انبوه سازی‌های صنعتی هم، به دلیل قابلیت انتخاب روش، مقررات ملی ساختمان به سادگی قابل پیاده سازی خواهد بود. بنابراین، از طریق صنعتی سازی ساختمان می‌توان تحقق اهداف قانون "نظام مهندسی و کنترل ساختمان" و همچنین " مقررات ملی ساختمان " را که شامل تامین ایمنی، بهداشت، بهره دهی مناسب، آسایش و صرفه اقتصادی فرد و جامعه است، تسهیل کرد.

در این مبحث، پروژه‌های ساختمانی به دو گروه مجزای غیر انبوه سازی و پروژه‌های بزرگ ساختمانی (شامل انبوه سازیها) تقسیم و برای صنعتی سازی هر یک، ضوابط جداگانه‌ای تدوین شده است. در صنعتی سازی پروژه‌های بزرگ ساختمان سازی، برای مدیریت یکپارچه اهمیت ویژه‌ای قایل شده است. در غیر انبوه سازی صنعتی به پیش ساختگی توجه و ضوابط آن متناسب با حجم پروژه، در دو بخش "غیر انبوه کوچک" و "غیر انبوه متوسط" بررسی شده است. برای همه گروه‌های ساختمانی، دسته‌ای از الزامات قید شده است که تامین هر یک از آن‌ها الزامی است. پس از الزامات، سایر ضوابط به صورت امتیازی تنظیم شده اند؛ بدین مفهوم که با تامین هر ضابطه، امتیازی به ساختمان تعلق می‌گیرد. مجموع این امتیازات، عددی را موسوم به "شاخص تکمیلی صنعتی سازی ساختمان" معرفی می‌کند.

این شاخص، معیاری برای تعیین درجات صنعتی سازی است؛ به گونه‌ای که درجه یک، مبین سطح صنعتی سازی عالی؛ درجه دو، تبیین کننده سطح صنعتی سازی متوسط؛ و درجه سه نشان دهنده سطح صنعتی سازی حداقل، برای ساختمان مورد بررسی است.

معمولا در اسناد مدیریتی دنیا، اصطلاح برد-برد رایج است؛ بدین مفهوم که در یک قرارداد، منافع دو طرف آن تامین می‌شود. رویکرد اساسی این مبحث در توسعه صنعتی ساختمان، "برد- برد- برد" است. برد سوم، بدین معناست که علاوه بر منافع دو طرف قرارداد، منافع جامعه و نسل آینده نیز، حایز اهمیت باشد. در واقع، برد سوم، همان توسعه پایدار است که روند دستیابی به نیازهای نسل حاضر بدون آسیب رساندن به ظرفیت‌های نسل آتی برای دستیابی به نیازهایشان را دنبال می کند. شایان توجه است بهره وری، پایه و ستون اصلی مشترک میان صنعتی سازی و ساختمان سبز است؛ از این رو، با صنعتی شدن ساخت و ساز، با سهولت بیشتری می توان آن را به سمت مولفه های ساختمان سبز سوق داد.

بهره وری منابع، افزایش سرعت، بهبود و یکسان سازی کیفیت، سه معیار عمده متمایزکننده تولید صنعتی از غیرصنعتی است. فناوری، یکی از ابزارهای مهم تحقق سه معیار اصلی صنعتی سازی است. از این رو، الزامات فنی و اجرایی تعدادی از روشهای ساخت صنعتی، در یک فصل مجزا بررسی می‌شود. شایان توجه است که معرفی این روش ها، دلیلی بر رجحان آن‌ها بر دیگر شیوه‌ها نیست و استفاده کننده، خود موظف است با توجه به مقتضیات پروژه، برتری آنها را از لحاظ مقاومت، پایداری سازه ای، صرفه اقتصادی و سهولت اجرا بررسی نماید. همچنین، اگر در کاربرد فناوری ها و روش های ساخت پیشرفته، یکی از سه معیار اصلی صنعتی سازی، محقق نشده باشد، نمی توان ادعا کرد که صنعتی سازی انجام شده است.

تصور بر این است که در این ویرایش از مبحث یازدهم سخن تازه ای برای اهل حرفه مطرح شده است. ویرایش پیش رو، طی ۹ جلسه در شورای تدوین مقررات ملی ساختمان ارائه و با کسب نظرهای اصلاحی، بهبود یافته و با دریافت و اعمال نظرات حرفه مندان تدقیق شده است.

در پایان این دفتر از تمامی اساتید، مهندسان، انجمن های مهندسی و سازمان های نظام مهندسی و نیز کلیه دست اندرکاران صنعت ساختمان که نظرات نگارشی و تخصصی خود را در ارتباط با پیش نویس این مبحث ارسال نموده اند، صمیمانه تشکر و قدردانی نموده و از هرگونه اظهارنظر، پیشنهاد و انتقاد استقبال و از آنها جهت انجام اصلاحات بعدی استفاده خواهد نمود. لذا عموم علاقه مندان می توانند با مراجعه به درگاه اینترنتی inbr.ir نسبت به ثبت نقطه نظرات خود اقدام نمایند.

دفتر مقررات ملی و کنترل ساختمان
کمیته تخصصی مبحث یازدهم

۱-۱۱ کلیات

۱-۱-۱۱ دامنه

ضوابط صنعتی سازی، کل چرخه حیات ساختمان را شامل می‌شود. در این مبحث، بر ارایه ضوابط طراحی و اجرای ساختمان‌ها به روش صنعتی تمرکز شده و سازگاری ضوابط ارایه شده با سایر ارکان چرخه حیات ساختمان مورد توجه قرار گرفته است.

توضیح: چرخه حیات ساختمان شامل مراحل "پیش از اجرا"، "اجرا" و "پس از اجرا" است. مرحله "پیش از اجرا" شامل دو بخش پدیدآوری و طراحی است. "اجرا" سه بخش تجهیز، تدارک و ساخت را دربر می‌گیرد. "پس از اجرا" مشتمل بر چهار بخش بهره برداری، نگهداری، بازسازی و تخریب است.

۲-۱-۱۱ هدف

هدف، ارایه ضوابط صنعتی سازی ساختمان با رویکرد توسعه پایدار است که در هفت محور اصلی زیر دنبال می‌شود:

۱-۲-۱-۱۱ افزایش ایمنی و بهداشت

۲-۲-۱-۱۱ بهره وری منابع

۳-۲-۱-۱۱ افزایش سرعت

۴-۲-۱-۱۱ بهبود کیفیت و دوام

۵-۲-۱-۱۱ پرهیز از آسیب به محیط زیست

۶-۲-۱-۱۱ بهبود مصرف انرژی

۷-۲-۱-۱۱ توجه به مطلوبیت و آسایش

بر این اساس، مصادیق صنعتی سازی ساختمان برای سنجش میزان صنعتی سازی هر ساختمان ارایه شده است. ضوابطی نیز، در مسیر دستیابی به ساختمان سبز، تحت عنوان "حامی محیط زیست"، قید و تامین حداقلی از این ضوابط، برای ساختمان‌های صنعتی الزامی شده است.

۳-۱-۱۱ تعاریف

واژه ها، عبارات و اصطلاحات به کار رفته در این مبحث، به معانی مشروحه زیر است:

۱-۳-۱-۱۱ آب خاکستری

آبی غیر آشامیدنی، تحصیل شده از فاضلاب خروجی از دستشویی، وان، زیردوشی، لگن یا ماشین رختشویی که منحصرا برای شستشوی توالت ها، یورینال‌ها و آبیاری زیرسطحی ممکن است مورد استفاده دوباره قرار گیرد.

۲-۳-۱-۱۱ اجزای ساختمانی مدولار

اجزای ساختمانی که اندازه آن‌ها، از رابطه (۱۱-۱-۱) به دست می‌آید:

فرمول
d=dmin+i×M        ,          0≤i≤imaxd=d _{min} + i×M \;\;\;\; , \;\;\;\;\; 0 ≤ i ≤ i_{max}

(۱-۱-۱۱)

در رابطه (۱۱-۱-۱)، d اندازه انتخابی مجاز، d min حداقل اندازه مجاز طبق مراجع معتبر، i عدد صحیح غیر منفی با حداکثر مقدار مجاز i max طبق مراجع معتبر و M مدول است. برای تعریف مدول به بند ۱۱-۱-۳-۲۲ مراجعه شود.

۳-۳-۱-۱۱ استاندارد ابعادی در ساختمان

اندازه‌های مقرر شده برای فضاها، مصالح، قطعات، لوازم و تجهیزات ساختمانی که برای تامین هماهنگی ابعادی استفاده می‌شود. هماهنگی ابعادی در بند ۱۱-۱-۳-۲۷ تعریف شده است.

۴-۳-۱-۱۱ انبوه سازی صنعتی

ساخت تعداد کافی واحد مشابه یا مجموعه واحدهای ساختمانی مشابه با کیفیت مطلوب، طی زمان مناسب و با توجیه اقتصادی است. معیار تعداد کافی، استفاده از روش‌های ویژه طرح و ساخت صنعتی با توجه به مزیت تکرار است.

۵-۳-۱-۱۱ بهره وری

ترکیب بهینه و موزون منابع و زمان برای دستیابی به اهداف تعریف شده است و معیاری برای ارزیابی بازدهی فعالیت‌های تولیدی است. بهره وری از حاصل نسبت خروجی (ستانده) به ورودی (داده) محاسبه می‌شود. به عبارت بهتر، "میزان خروجی به ازای واحد ورودی" است.

فرمول
بهره وری =خروجی یا ستاندهورودی یا داده\text{بهره وری }= \frac{\text{خروجی یا ستانده}}{\text{ورودی یا داده}}

(۲-۱-۱۱)

صورت و مخرج رابطه (۱۱-۱-۲) باید واحد یکسانی داشته باشند که معمولا یا به صورت منابع مورد استفاده، نظیر نیروی کار، ماشین آلات و ... یا معادل ارزش اقتصادی آنها است. هنگامی که در فرآیند تولید، نسبت تمام خروجیها به کلیه ورودی ها محاسبه شود، به آن بهره وری کلی و در صورتی که برای فعالیت های جزیی ارزیابی گردد، به آن بهره وری جزیی اطلاق می شود. بهره وری صنعت ساختمان در سه سطح، قابل تعریف است:

  • صنعت ساختمان،

  • پروژه ساختمانی

  • و فعالیت های خرد.

توضیح: بهره وری صنعت ساختمان در سطح ملی که قسمت مهمی از تولید ناخالص داخلی را شامل می شود، یکی از مهم ترین شاخص های توسعه اقتصادی است که پیش نیاز برآورد آن، جمع آوری درست و مدون اطلاعات مجموعه وسیعی از طرح های ساخت گوناگون با ابعاد مختلف در بخش های خصوصی و دولتی است؛ لذا تعیین آن، نیازمند سازمان های تخصصی و نظامات ویژه مستندسازی است. توسعه یافتگی در صنعت ساختمان با افزایش بهره وری و حجم تولید مستحدثات سرمایه ای ارتباط مستقیم دارد.
در سطح یک پروژه، بهره وری را می توان از حاصل تقسیم ارزش سرمایه ای مستحدثات بر هزینه های انجام کار یا منابع مورد استفاده تعیین نمود. در محاسبه هزینه های انجام کار، باید کلیه هزینه های مستقیم و غیر مستقیم نظیر هزینه های مرتبط با کیفیت، زمان، ایمنی و محیط زیست را لحاظ نمود.
در سطح سوم یا یک فعالیت خرد، سنجش خروجی و ورودی بازهم ساده تر است. در این مورد، خروجی را می توان در قالب ارزش اقتصادی معادل کار انجام شده و ورودی را به صورت ارزش اقتصادی معادل نفر-ساعت نیروی انسانی، مصالح مورد استفاده، زمان صرف شده و ماشین آلات به کار رفته برای آن حجم مشخص از کار محاسبه نمود.

۶-۳-۱-۱۱ پیش دال

بخشی از دال بتنی است که در روی زمین ساخته و پس از کسب مقاومت لازم، به محل نصب متناظر آن در سقف منتقل می‌شود و برای بتن ریزی بقیه دال، نقش قالب را ایفا می‌کند.

۷-۳-۱-۱۱ پیش ساختگی

پیش ساختگی، تولید صنعتی قسمتهای مختلف ساختمان در محیطی کنترل شده است. در این محیط، عوامل جوی؛ شامل دما، باد و بارش؛ تأثیری بر روند تولید و کیفیت محصول نخواهند داشت. از این رو، سرعت و کیفیت محصولات تولید شده، بالاتر خواهد رفت. با پیش ساختگی، تولید ضایعات ساختمانی کاهش و قابلیت تفکیک/ بازیافت آن‌ها افزایش می‌یابد. لازم به ذکر است که "محیط کنترل شده" می‌تواند در کارخانه یا در محل پروژه باشد.

۸-۳-۱-۱۱ دفترچه بهره برداری

مجموعه‌ای از اطلاعات ساختمان، شامل نقشه‌های چون ساخت و روش اجرا؛ نتایج آزمایشگاهی؛ مشخصات مصالح، اجزا و تاسیسات؛ فهرست تامین کنندگان مصالح؛ و دستورات لازم برای راهبری، تعمیر و نگهداری است. بخشی از اطلاعات مذکور در شناسنامه فنی و ملکی، منظور می‌شود.

۹-۳-۱-۱۱ سطح زمین

تراز متوسط کف معبر / معابر مجاور است.

۱۰-۳-۱-۱۱ شاخص تکمیلی صنعتی سازی ساختمان

عددی است بین صفر و ۱۰۰ که برای یک ساختمان، بر اساس روابط و جداول این مبحث، به منظور تعیین میزان به کارگیری ضوابط انتخابی صنعتی سازی محاسبه می‌شود.

۱۱-۳-۱-۱۱ شاخص حامی محیط زیست

عددی است بین صفر و ۱۰۰ که بر اساس دو معیار اصلی مدیریت مصرف آب و نیز مدیریت مصرف انرژی ارزیابی می‌شود.

۱۲-۳-۱-۱۱ صنعتی سازی ساختمان

رویکردی برای احداث ساختمان، با بهره گیری از مزیت تکرار است که با جایگزینی نسبی ماشین به جای نیروی انسانی، تحت مدیریت یکپارچه، به بهبود بهره وری منابع، افزایش سرعت تولید و بالا بردن و یکسان سازی کیفیت منجر می‌شود.

۱۳-۳-۱-۱۱ طرح و ساخت

شیوه‌ای که در آن مدیریت طرح و ساخت برعهده یک مجموعه واحد است. طراحی با لحاظ کردن نظرات مجری، به منظور کاهش خطاها و در نتیجه افزایش سرعت فعالیت‌ها انجام می‌شود.

۱۴-۳-۱-۱۱ غیرانبوه سازی صنعتی

در غیر انبوه سازی صنعتی به سبب تکرار محدود، استفاده از قطعات پیش ساخته کارخانه‌ای و احداث بنا با نصب آن‌ها یا پیش سفارشی صنعتی کل ساختمان اولویت می‌یابد. شایان توجه است که لازمه رونق در تولیدات کارخانه ای، داشتن استاندارد کیفی و ابعادی و نیز مدولار بودن قطعات، تاسیسات و تجهیزات گوناگون مورد استفاده در ساختمان است.

۱۵-۳-۱-۱۱ قالب سنتی

قالبی با تعداد تکرار کم که انطباق آن با معماری، در دفتر فنی یا مهندسی طراحی نشده و برای نصب، به تغییر ابعاد در محل اجرا نیاز باشد.

۱۶-۳-۱-۱۱ قالب صنعتی

قالبی با تعداد تکرار زیاد که انطباق آن با معماری، در دفتر فنی یا مهندسی به گونه‌ای طراحی شده باشد که در محل اجرا، فقط فعالیت سرهم کردن قطعات قالب و نصب آن‌ها انجام شود.

۱۷-۳-۱-۱۱ قالب بندی صنعتی

روش قالب بندی است که در آن از قالب‌های صنعتی برای بتن ریزی استفاده شود.

۱۸-۳-۱-۱۱ قالب ماندگار

قالبی است که پس از گیرش بتن، در محل خود باقی می‌ماند و ممکن است غیر از نقش نگهدارنده، وظایف دیگری از جمله عایق بودن، ظرفیت باربری و ... را به تناسب جنس و ضخامت آن، بر عهده داشته باشد.

۱۹-۳-۱-۱۱ کتاب پروژه

مجموعه‌ای از اطلاعات ساختمان و فرآیندهای پروژه در کنار درس آموخته‌های اجرا است. اطلاعات ساختمان شامل جزییات طراحی و روش اجرا، نتایج آزمایشگاهی، فهرست تامین کنندگان مصالح و برنامه زمان بندی است.

۲۰-۳-۱-۱۱ لوله کشی صنعتی برای انتقال آب / فاضلاب

روش لوله کشی است که در محل، سریعا نصب می‌شود. انتخاب جنس لوله، ساز و کار اتصال آن و تمهیدات طراحی در دفتر فنی یا مهندسی، از عوامل دستیابی به معیارهای سه گانه صنعتی سازی، طبق تعریف بند ۱۱-۱-۳-۲۱ است. تهیه نقشه لوله کشی، برآورد فهرست مصالح مورد نیاز و تعیین موارد قابل پیش سازی در کارگاه بر اساس نقشه لوله کشی، از جمله تهمیدات طراحی در دفتر فنی یا مهندسی است.

۲۱-۳-۱-۱۱ معیارهای سه گانه صنعتی سازی

بهره وری منابع، افزایش سرعت، بهبود و یکسان سازی سطح کیفیت، سه معیار عمده صنعتی سازی است که حتی عدم رعایت یکی، موجب غیرصنعتی شدن پروژه می‌شود.

۲۲-۳-۱-۱۱ مدول

واحدی از اندازه است که طبق مراجع معتبر برای هماهنگ نمودن ابعاد در نظام هماهنگی اندازه‌ها به کار برده می‌شود.

۲۳-۳-۱-۱۱ مدولارسازی

به طراحی ساختمان با اجزای مدولار، طبق تعریف بند ۱۱-۱-۳-۲ اطلاق می‌شود. شایان توجه است که مدولارسازی، بالاترین حد هماهنگی ابعادی، طبق تعریف بند ۱۱-۱-۳-۲۷ است.

۲۴-۳-۱-۱۱ نظام تضمین کیفیت

طراحی تولید و سایر مولفه‌های موثر بر آن، به نحوی که احتمال انحراف کیفیت محصول نهایی از مقررات و انتظارات طرفهای ذی نفع، به ویژه سازنده و کارفرما به حداقل برسد. نظام تضمین کیفیت متوجه فرآیند است و ریشه یابی بروز خطاهای تکرار شونده از طریق ممیزی و اصلاح عوامل به وجود آورنده آن‌ها، از نکات مهم آن است.

۲۵-۳-۱-۱۱ نظام کنترل کیفیت

بازرسی نظام مند تمامی عوامل تاثیرگذار در تولید، برای تطابق کیفیت محصول نهایی با مقررات و نیز نیازهای سازنده و کارفرما است. نظام کنترل کیفیت متوجه محصول است و اصلاح نقص‌ها و بازرسی مجدد برای حصول از انطباق، از نکات مهم آن است.

۲۶-۳-۱-۱۱ نمای صنعتی

به نمایی اطلاق می‌شود که معیارهای سه گانه صنعتی سازی، جملگی در آن محقق شده باشد. از مصادیق تحقق این معیارها، کاهش مراحل اجرا از طریق تلفیق مراحل، استفاده از قطعات پیش ساخته، نصب خشک و کاربرد مصالح سبک تر و عایق تر است. همچنین، تهیه نقشه‌های کارگاهی نما و ایجاد قابلیت پیش سازی در دفتر فنی یا مهندسی، از اصول اساسی نیل به این معیارها است. از نمونه‌های منطبق با این تعریف، می‌توان به نماهای خارجی صنعتی مانند تخته سیمانی، سرامیک، شیشه، کامپوزیت، بتن پیش ساخته، بتن نمایان، پنل خورشیدی و لوور اشاره کرد.

۲۷-۳-۱-۱۱ هماهنگی ابعادی در ساختمان

مجموعه‌ای از اصول قراردادی برای ایجاد تناسب در ابعاد فضاها، مصالح، قطعات، لوازم و تجهیزات ساختمانی که به منظور امکان پذیری و بهبود کارآیی ساخت و سرهم کردن اجزای مختلف ساختمان استفاده می‌شود.

۲-۱۱ صنعتی سازی پروژه های ساختمانی غیرانبوه کوچک

۱-۲-۱۱ دامنه کاربرد

کسب حداقل "درجه سه صنعتی سازی" مطابق بند ۱۱-۲-۶-۳ ، همراه با رعایت کلیه مقررات ملی ساختمان ، برای تمامی پروژه‌های ساختمان سازی در سراسر کشور با کمتر از ۱۰۰ واحد مشابه و دارای مشخصات زیر الزامی است:

  • حداکثر ۷ طبقه از روی سازه پی؛

  • سطح کل زیربنای حداکثر ۳۰۰۰۰ متر مربع.

۲-۲-۱۱ الزامات عمومی

۱-۲-۲-۱۱

مصالح، قطعات، تجهیزات و تاسیسات مورد استفاده در پروژه غیرانبوه سازی صنعتی کوچک باید استاندارد باشند. در صورت فقدان استاندارد ملی ، تایید مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی الزامی است.

۲-۲-۲-۱۱

دفترچه بهره برداری باید در مرحله پایان کار ارایه شود.

۳-۲-۲-۱۱

رعایت حداقل شاخص حامی محیط زیست، طبق بند ۱۱-۵-۳-۱ الزامی است.

۴-۲-۲-۱۱

فهرست مصالح فولادی مورد نیاز در پروژه باید توسط طراح تهیه و به تایید ناظر برسد.

۳-۲-۱۱ الزامات طراحی

۱-۳-۲-۱۱

ابعاد داخل به داخل فضاها از بر تمام شده باید به صورت مضربی از ۵۰ میلی متر باشد. در صورت محدودیت، یکی از فضاهای متوالی در هر امتداد، از این قاعده مستثنا می‌شود.

۲-۳-۲-۱۱

ابعاد در و پنجره باید مدولار باشد. مرجع طراحی شبکه مدولار در و پنجره برای فضاهای مسکونی، نشریه ض-۵۷۱ مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی است و در سایر فضاها، مقررات و آیین نامه‌های معتبر است.

۳-۳-۲-۱۱

نقشه‌های فاز دو معماری باید ارایه شود.

۴-۳-۲-۱۱

ابعاد سنگ، کاشی، سرامیک و سایر پوشش‌های کف و دیوار باید در تناسب با ابعاد فضاها انتخاب شود؛ به گونه‌ای که ضایعات در محاسبات بر اساس نقشه‌های معماری، به حداکثر ۳ درصد محدود شود.

۵-۳-۲-۱۱

در طراحی اجزای سازه‌ای پیش ساخته باید بارگذاری‌های حین ساخت، حمل و نصب قطعات، مطابق مقررات و آیین نامه‌های معتبر طراحی منظور شود.

۶-۳-۲-۱۱

طراحی اجزای سازه‌ای پیش ساخته باید با توجه به ملاحظات اجرایی در کلیه مراحل ساخت، حمل، نصب و نیز تعمیر و نگهداری، مطابق مقررات و آیین نامه‌های معتبر مرتبط صورت پذیرد.

۷-۳-۲-۱۱

طراحی اجزای سازه‌ای ساختمان‌های چوبی باید مطابق ضوابط آیین نامه‌های معتبر صورت پذیرد.

۸-۳-۲-۱۱

اجزای غیرسازه‌ای ساختمان‌ها باید در برابر زلزله مقاوم باشند. مرجع مقاوم سازی، پیوست ۶ استاندارد ۲۸۰۰ است.

۹-۳-۲-۱۱

نقشه نمای ساختمان باید حداقل شامل جزییات زیرسازی و عایق بندی باشد.

۴-۲-۱۱ الزامات اجرایی

۱-۴-۲-۱۱

ملاحظات بارگیری، حمل، باراندازی و انبارداری اجزای پیش ساخته باید مطابق مقررات و آیین نامه‌های معتبر صورت پذیرد.

۲-۴-۲-۱۱

کاربرد لوله فلزی برای انتقال آب و فاضلاب مجاز نیست.

۳-۴-۲-۱۱

سقف و دیوارهای میان واحدها باید بر اساس مبحث هجدهم مقررات ملی ساختمان عایق بندی صدا شود.

۵-۲-۱۱ الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی

۱-۵-۲-۱۱ الزامات عمومی کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی

۱-۱-۵-۲-۱۱

در صورت تامین کلیه الزامات عمومی، طراحی و اجرایی ساختمان‌های غیر انبوه کوچک، موضوع بندهای ۱۱-۲-۲ تا ۱۱-۲-۴ شاخص تکمیلی صنعتی سازی از رابطه (۱۱-۲-۱) برآورد می‌شود.

فرمول
شاخص تکمیلی صنعتی سازی ساختمان غیرانبوه کوچک=                                                                                  +امتیاز بخش طراحی (۱۷ امتیاز)                                                                                +امتیاز بخش سازه (۳۵ امتیاز)                                                                                 +امتیاز بخش دیوار (۲۰ امتیاز)                                                                                                            امتیاز بخش سایر موارد اجرایی (۲۸ امتیاز) \text{شاخص تکمیلی صنعتی سازی ساختمان غیرانبوه کوچک} = \\ \;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;+\text{امتیاز بخش طراحی (۱۷ امتیاز)}\\ \;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;+\text{امتیاز بخش سازه (۳۵ امتیاز) }\\ \;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;+\text{امتیاز بخش دیوار (۲۰ امتیاز)}\\\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\; \text{امتیاز بخش سایر موارد اجرایی (۲۸ امتیاز) }

(۱-۲-۱۱)

۲-۱-۵-۲-۱۱

برای برآورد شاخص تکمیلی صنعتی سازی باید علاوه بر مدارک خواسته شده؛ روش اجرایی سازه، همراه با نقشه‌های نصب قطعات پیش ساخته؛ ترتیب و توالی انجام عملیات؛ جزییات مصالح بخشهای سفت کاری، نازک کاری و تاسیسات؛ و روشهای انتقال آب و فاضلاب ارایه شود.

۳-۱-۵-۲-۱۱

هر یک از الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی، اگر تنها برای بخشی از ساختمان تامین شده باشد، امتیاز تعیین شده برای آن الزام، باید به تناسب اندازه آن بخش، نسبت به کل تعلق گیرد.

۲-۵-۲-۱۱ الزامات بخش طراحی کسب شاخص صنعتی سازی

۱-۲-۵-۲-۱۱

امتیاز بخش طراحی، برحسب ملاحظات انجام شده در طراحی، باید از جدول ۱۱-۲-۱ محاسبه شود.

جدول

الزامات کسب امتیاز بخش طراحی

امتیاز

انتخاب حداقل‌های ابعادی مطلوبیت و آسایش

۶

کاربرد جداسازهای لرزه‌ای / میراگرها

۲

نمای خارجی صنعتی

۶

نصب نما بدون نیاز به برش کاری در محل

۳

مجموع

۱۷

جدول c-11-2-1: جدول ۱۱-۲-۱ امتیاز بخش طراحی

توضیح : انتخاب حداقل های ابعادی مطلوبیت و آسایش برای فضاهای مسکونی، باید طبق نشریه ض-۵۶۶ مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی و برای سایر فضاها، طبق مقررات و آیین نامه های معتبر باشد.

توضیح : شیشه های نما باید از مصالحی انتخاب و به گونه ای طراحی شوند که مشکل ایمنی ایجاد نشود.

۳-۵-۲-۱۱ الزامات بخش سازه کسب شاخص صنعتی سازی

۱-۳-۵-۲-۱۱

امتیاز بخش سازه بر حسب نوع سازه، روش اجرایی و مساحت آن باید از رابطه (۱۱-۲-۲) محاسبه شود.

فرمول
امتیاز بخش سازه =۰/۳۵×∑i=۱NQsiQst×(امتیاز حاصل از جدول ۱۱-۲-۲ ) \text{امتیاز بخش سازه }=۰/۳۵\times \sum_{i=۱}^{N}\frac{Q_{si}}{Q_{st}}\times\text{(امتیاز حاصل از جدول ۱۱-۲-۲ ) }

(۲-۲-۱۱)

  • N : تعداد انواع سازه‌های به کار رفته در ساختمان

  • Q si : مساحت ساخته شده با هر کدام از انواع سازه‌های جدول ۱۱-۲-۲

  • Q st : مساحت کل زیربنا

جدول

سیستم

سقف

ستون و تیر/ دیوار

دال بتنی پیش ساخته

دال بتنی با قالب ماندگار/ صنعتی

دال بیتنی با قالب سنتی

کامپوزیت

تیرچه با بلوک سفالی/ پلی استایرن

بتنی

ستون و تیر پیش ساخته

۹۰

۸۵

۴۵

۷۵

۶۵

ستون پیش ساخته و تیر در جا با قالب صنعتی

۸۰

۷۵

۳۵

۶۵

۵۵

ستون پیش ساخته و تیر در جا با قالب سنتی

۵۵

۵۰

۱۰

۴۰

۳۰

ستون کامپوزیت و تیر پیش ساخته

۸۵

۸۰

۴۰

۷۰

۶۰

ستون کامپوزیت و تیر در جا با قالب صنعتی

۷۵

۷۰

۳۰

۶۵

۵۰

ستون کامپوزیت و تیر در جا با قالب سنتی

۵۰

۴۵

۵

۴۰

۲۵

ستون درجا با قالب صنعتی و تیر پیش ساخته

۸۰

۷۵

۳۵

۶۵

۵۵

ستون درجا با قالب سنتی و تیر پیش ساخته

۶۰

۵۵

۱۵

۴۵

۳۵

ستون و تیر / دیوار در جا با قالب صنعتی

۷۰

۶۵

۲۵

۵۵

۴۵

ستون و تیر / دیوار درجا با قالب سنتی

۴۵

۴۰

۰

۳۰

۲۰

فولادی

استاد و رانر مقاطع فولادی سرد نوردشده

--

۱۰۰

--

۸۵

--

ستون و تیر فولادی پیچ و مهره ای

۹۵

۹۰

۵۰

۸۰

۷۰

ستون و تیر فولادی جوشی

۷۵

۷۰

۳۰

۶۰

۵۰

مصالح بنایی مسلح

۵۵

--

--

--

۲۰

جدول c-11-2-2: جدول ۱۱-۲-۲ امتیاز انواع سازه

توضیح : سقف های پیش دال و عرشه فولادی در گروه "دال بتنی با قالب ماندگار" قرار می گیرند.

توضیح : دیوار سازه ای بتن آرمه با قالب عایق ماندگار ( ICF ) و سیستم نیمه پیش ساخته با صفحات بتن پاششی سه بعدی ( 3D پانل) در گروه "ستون و تیر/  دیوار درجا با قالب صنعتی" قرار می گیرند.

توضیح : امتیاز مندرج برای مصالح بنایی مسلح، مشروط به رعایت ضوابط مبحث هشتم مقررات ملی ساختمان است. در غیر این صورت، امتیاز صفر برای آن، منظور می شود.

۲-۳-۵-۲-۱۱

سازه‌های چوبی تمام پیش ساخته، ۱۰۰ امتیاز دارد.

۳-۳-۵-۲-۱۱

سازه‌های چوبی با قطعات پیش ساخته، ۹۰ امتیاز دارد.

۴-۳-۵-۲-۱۱

با خم ماشینی آرماتور در اجزای بتنی درجا، آجری و بلوک سیمانی مسلح، ۵ واحد به امتیاز حاصل از جدول ۱۱-۲-۲ اضافه می‌شود.

۵-۳-۵-۲-۱۱

با استفاده از روش‌های پیش تنیدگی در سقف‌های بتنی، ۱۰ واحد به امتیاز حاصل از جدول ۱۱-۲-۲ اضافه می‌شود.

۶-۳-۵-۲-۱۱

روش قاب سبک فولادی با سقف‌های سبک غیربتنی، مشروط بر رعایت صدابندی مطابق مبحث هجدهم مقررات ملی ساختمان ، ۱۰۰ امتیاز دارد.

۷-۳-۵-۲-۱۱

در صورت استفاده از بلوک پلی استایرنی در سقفهای تیرچه- بلوک، این ماده باید از نوع کندسوز مطابق استاندارد ASTM و با تایید مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی باشد؛ در غیر این صورت، امتیاز صفر برای آن، منظور می‌شود.

۸-۳-۵-۲-۱۱

به منظور تعیین امتیاز سایر شیوه‌های ساخت سازه که در این قسمت بررسی نشده اند، باید از مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی استعلام شود.

۴-۵-۲-۱۱ الزامات بخش دیوار کسب شاخص صنعتی سازی

۱-۴-۵-۲-۱۱

امتیاز بخش دیوار، اعم از سازه‌ای و غیرسازه ای، بر حسب نوع دیوار و طول آن باید از رابطه (۱۱-۲-۳) محاسبه شود.

فرمول
امتیاز بخش دیوار=۰/۲×∑i=۱NQwiQwt×(امتیاز حاصل از جدول ۱۱-۲-۳ ) \text{امتیاز بخش دیوار}=۰/۲ \times \sum_{i=۱}^{N}\frac{Q_{wi}}{Q_{wt}}\times\text{(امتیاز حاصل از جدول ۱۱-۲-۳ ) }

(۳-۲-۱۱)

  • N : تعداد انواع دیوارهای به کار رفته در ساختمان

  • Q wi : طول ساخته شده با هر یک از دیوارها

  • Q wt : طول کل دیوارها

۲-۴-۵-۲-۱۱

با خم ماشینی آرماتور در دیوارهای بتنی درجا، آجری و بلوک سیمانی مسلح، ۳ واحد به امتیاز دیوار مورد نظر در جدول ۱۱-۲-۳ اضافه می‌شود.

۳-۴-۵-۲-۱۱

در صورت استفاده از هسته پلی استایرنی در ساندویچ پنل ها، این ماده باید از نوع کندسوز مطابق استاندارد ASTM و با تایید مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی باشد؛ در غیر این صورت، امتیاز صفر برای آن، منظور می‌شود.

جدول

ردیف

انواع دیوار

امتیاز

۱

دیوار خشک

۱۰۰

۲

دیوار ساندویچ پانل

۱۰۰

۳

دیوار فلزی پیش ساخته

۱۰۰

۴

دیوار چوبی پیش ساخته

۹۵

۵

دیوار شیشه‌ای با قاب پیش ساخته

۹۰

۶

دیوار فلزی غیر پیش ساخته

۸۵

۷

دیوار بتنی سبک پیش ساخته

۸۵

۸

دیوار بتنی در جا با قالب‌های صنعتی

۷۵

۹

دیوار بتنی با قالب ماندگار

۷۰

۱۰

دیوار گچی با قطعات پیش ساخته

۵۵

۱۱

دیوار بتن پاششی سه بعدی (۳D پانل)

۵۰

۱۲

دیوار بلوک سیمانی سبک (عایق)

۴۵

۱۳

دیوار بلوک سیمانی معمولی / سفالی

۲۵

۱۴

دیوار آجری

۱۵

۱۵

دیوار بتنی درجا با قالب‌های سنتی

۱۵

جدول c-11-2-3: جدول ۱۱-۲-۳ امتیاز انواع دیوار

۵-۵-۲-۱۱ الزامات کسب سایر موارد اجرایی شاخص تکمیلی صنعتی سازی

جدول

الزامات کسب امتیاز سایر موارد اجرایی

امتیاز

تجهیز کارگاه به صورت پیش ساخته با قابلیت استفاده مجدد

۳

پله و راه پله پیش ساخته یا نیمه پیش ساخته موقت ویژه دوره ساخت

۳

پله و راه پله پیش ساخته یا نیمه پیش ساخته

۳

واحدهای سرویس بهداشتی پیش ساخته یا نیمه پیش ساخته

۳

لوله کشی صنعتی برای آب و فاضلاب

۴

کاربرد حداقل یک مورد از روش‌های سفت کاری صنعتی با حذف زیرسازی یا روش‌های نازک کاری سریع مانند استفاده از اقلام پیش ساخته

۲

نصب کاشی / سرامیک /سنگ غیرنما با ملات پیش آماده یا چسب

۵

کاربرد عایق رطوبتی سرد اجرا

۲

نصب خشک نما

۳

مجموع

۲۸

جدول c-11-2-4: جدول ۱۱-۲-۴ امتیاز سایر موارد اجرایی

توضیح : پله و راه پله پیش ساخته و نیمه پیش ساخته موقت ویژه دوره ساخت باید ضوابط مبحث دوازدهم مقررات ملی ساختمان را تامین نماید.

۱-۵-۵-۲-۱۱

امتیاز بخش "سایر موارد اجرایی" باید از جدول ۱۱-۲-۴ محاسبه شود.

۶-۲-۱۱ درجه بندی صنعتی سازی ساختمان در پروژه‌های غیرانبوه کوچک

۱-۶-۲-۱۱

درجه صنعتی سازی ساختمان، باید بر اساس نقشه‌ها و روش ساخت تاییدشده، برآورد و در حین پیشرفت پروژه، در دو مرحله سفت کاری و نازک کاری پایش و کنترل شود.

۲-۶-۲-۱۱

تعیین درجه صنعتی سازی ساختمان در هر مرحله، باید توسط شخص دارای صلاحیت انجام شود. مرجع تعیین صلاحیت، وزارت راه و شهرسازی است.

۳-۶-۲-۱۱

اگر تمامی الزامات عمومی، طراحی و اجرایی، موضوع بندهای ۱۱-۲-۲ تا ۱۱-۲-۴ تامین شده و شاخص تکمیلی صنعتی سازی کمتر از ۳۰ باشد، باید عبارت "صنعتی سازی درجه سه" در شناسنامه فنی و ملکی ساختمان درج شود.

۴-۶-۲-۱۱

اگر تمامی الزامات عمومی، طراحی و اجرایی تامین شده و شاخص تکمیلی صنعتی سازی برابر یا بیشتر از ۳۰ و کمتر از ۶۰ باشد، باید عبارت "صنعتی سازی درجه دو" در شناسنامه فنی و ملکی درج شود.

۵-۶-۲-۱۱

اگر تمامی الزامات عمومی، طراحی و اجرایی تامین شده و شاخص تکمیلی صنعتی سازی ۶۰ و بیشتر از آن باشد، باید عبارت "صنعتی سازی درجه یک" در شناسنامه فنی و ملکی درج شود.

۳-۱۱ صنعتی سازی پروژه های ساختمانی غیر انبوه متوسط

۱-۳-۱۱ دامنه کاربرد

کسب حداقل "درجه سه صنعتی سازی" مطابق بند ۱۱-۳-۶-۳ ، همراه با رعایت کلیه مقررات ملی ساختمان ، برای تمامی پروژه‌های ساختمان سازی در سراسر کشور با کمتر از ۱۰۰ واحد مشابه و دارای مشخصات زیر الزامی است:

  • حداکثر ۱۴ طبقه از روی سازه پی؛

  • سطح کل زیر بنای کمتر از ۱۰،۰۰۰ مترمربع؛

  • یکی از ویژگی‌های زیر:
    تعداد طبقات بیشتر از ۷ از روی سازه پی؛
    سطح کل زیربنای بیشتر از ۳،۰۰۰ متر مربع.

۲-۳-۱۱ الزامات عمومی

۱-۲-۳-۱۱

مصالح، قطعات، تجهیزات و تاسیسات مورد استفاده در پروژه غیرانبوه سازی صنعتی متوسط باید استاندارد باشند. در صورت فقدان استاندارد ملی ، تایید مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی الزامی است.

۲-۲-۳-۱۱

دفترچه بهره برداری باید در مرحله پایان کار ارایه شود.

۳-۲-۳-۱۱

رعایت حداقل شاخص حامی محیط زیست، طبق بند ۱۱-۵-۳-۲ الزامی است.

۴-۲-۳-۱۱

فهرست مصالح فولادی مورد نیاز در پروژه باید توسط طراح تهیه و به تایید ناظر برسد.

۳-۳-۱۱ الزامات طراحی

۱-۳-۳-۱۱

ابعاد داخل به داخل فضاها از بر تمام شده باید به صورت مضربی از ۵۰ میلی متر باشد. در صورت محدودیت، یکی از فضاهای متوالی در هر امتداد، از این قاعده مستثنا می‌شود.

۲-۳-۳-۱۱

ابعاد در و پنجره باید مدولار باشد. مرجع طراحی شبکه مدولار در و پنجره برای فضاهای مسکونی، نشریه ض-۵۷۱ مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی و در سایر فضاها، مقررات و آیین نامه‌های معتبر است.

۳-۳-۳-۱۱

نقشه‌های فاز دو معماری باید ارایه شود.

۴-۳-۳-۱۱

ابعاد سنگ، کاشی، سرامیک و سایر پوشش‌های کف و دیوار باید در تناسب با ابعاد فضاها انتخاب شود به گونه‌ای که در محاسبات بر اساس نقشه‌های معماری، ضایعات، به حداکثر ۲ درصد محدود شود.

۵-۳-۳-۱۱

نقشه‌ها و محاسبات گودبرداری و پایدارسازی گود باید با روش اجرایی و جزییات کامل ارایه شود.

۶-۳-۳-۱۱

در طراحی اجزای سازه‌ای پیش ساخته باید بارگذاری‌های حین ساخت، حمل و نصب قطعات، مطابق مقررات و آیین نامه‌های معتبر طراحی منظور شود.

۷-۳-۳-۱۱

طراحی اجزای سازه‌ای پیش ساخته باید با توجه به ملاحظات اجرایی در کلیه مراحل ساخت، حمل، نصب و نیز تعمیر و نگهداری، مطابق مقررات و آیین نامه‌های معتبر مرتبط صورت پذیرد.

۸-۳-۳-۱۱

طراحی اجزای سازه‌ای ساختمان‌های چوبی باید مطابق ضوابط آیین نامه‌های معتبر صورت پذیرد.

۹-۳-۳-۱۱

اجزای غیرسازه‌ای ساختمان‌ها باید در برابر زلزله مقاوم باشند. مرجع مقاوم سازی، پیوست ۶ استاندارد ۲۸۰۰ است.

۱۰-۳-۳-۱۱

تاسیسات ساختمان باید طبق روش‌های مهندسی مورد تایید، طراحی شود و نقشه‌های تاسیسات، همراه با جزییات کامل اجرایی ارایه شود.

۱۱-۳-۳-۱۱

نقشه نمای ساختمان باید حداقل شامل جزییات زیرسازی و عایق بندی باشد.

۱۲-۳-۳-۱۱

دستورالعمل نصب نما باید ارایه شود.

۴-۳-۱۱ الزامات اجرایی

۱-۴-۳-۱۱

ملاحظات بارگیری، حمل، باراندازی و انبارداری اجزای پیش ساخته باید مطابق مقررات و آیین نامه‌های معتبر صورت پذیرد.

۲-۴-۳-۱۱

نقشه‌های کارگاهی اجرای سازه، باید به صورت کامل و با روش اجرایی ارایه شود.

۳-۴-۳-۱۱

تجهیز کارگاه باید یا به صورت پیش ساخته با قابلیت استفاده مجدد باشد؛ یا امکان تغییر کاربری آن برای استفاده دایمی در نظر گرفته شده باشد.

۴-۴-۳-۱۱

برای بتن ریزی باید از روش قالب بندی صنعتی استفاده کرد. کاربرد قالب سنتی، به صورت موردی مجاز است.

۵-۴-۳-۱۱

استفاده از دیوارهای آجری، مگر برای تزیین، مجاز نیست.

۶-۴-۳-۱۱

کاربرد بلوک سیمانی غیرسبک و نیز، بلوک سفالی مجاز نیست.

۷-۴-۳-۱۱

استفاده از پله و راه پله پیش ساخته یا نیمه پیش ساخته موقت ویژه دوره ساخت الزامی است.

توضیح : پله و راه پله پیش ساخته یا نیمه پیش ساخته موقت ویژه دوره ساخت باید ضوابط مبحث دوازدهم مقررات ملی ساختمان را تامین نماید.

۸-۴-۳-۱۱

سقف و دیوارهای میان واحدها باید بر اساس مبحث هجدهم مقررات ملی ساختمان عایق بندی صدا شود.

۹-۴-۳-۱۱

کاربرد لوله فلزی برای انتقال آب و فاضلاب مجاز نیست.

۱۰-۴-۳-۱۱

استفاده از کانال‌های نیمه پیش ساخته عایق یا کاربرد ورق‌های از پیش عایق برای انتقال هوای گرم، تعویض هوا و تهویه مطبوع الزامی است.

۱۱-۴-۳-۱۱

حداقل ۸۵ درصد نمای خارجی باید از نوع صنعتی باشد.

توضیح : شیشه‌های نما باید از مصالحی انتخاب و به گونه‌ای طراحی شوند که مشکل ایمنی ایجاد نشود.

۱۲-۴-۳-۱۱

مصالح نما باید بدون نیاز به برش کاری در محل نصب شود.

۵-۳-۱۱ الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی

۱-۵-۳-۱۱ الزامات عمومی کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی

۱-۱-۵-۳-۱۱

در صورت تامین کلیه الزامات عمومی، طراحی و اجرایی، موضوع بندهای ۱۱-۳-۲ تا ۱۱-۳-۴، شاخص تکمیلی صنعتی سازی ساختمان‌های غیر انبوه متوسط، باید از رابطه (۱۱-۳-۱) محاسبه شود.

فرمول
شاخص تکمیلی صنعتی سازی ساختمان غیرانبوه متوسط=                                                                                  +امتیاز بخش طراحی (۱۳ امتیاز)                                                                                +امتیاز بخش سازه (۴۰ امتیاز)                                                                                 +امتیاز بخش دیوار (۲۵ امتیاز)                                                                                                            امتیاز بخش سایر موارد اجرایی (۲۲ امتیاز) \text{شاخص تکمیلی صنعتی سازی ساختمان غیرانبوه متوسط} = \\ \;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;+\text{امتیاز بخش طراحی (۱۳ امتیاز)}\\ \;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;+\text{امتیاز بخش سازه (۴۰ امتیاز) }\\ \;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;+\text{امتیاز بخش دیوار (۲۵ امتیاز)}\\\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\;\; \text{امتیاز بخش سایر موارد اجرایی (۲۲ امتیاز) }

(۱-۳-۱۱)

۲-۱-۵-۳-۱۱

برای برآورد شاخص تکمیلی صنعتی سازی ساختمان باید علاوه بر مدارک خواسته شده؛ روش اجرایی سازه، همراه با نقشه‌های نصب قطعات پیش ساخته؛ ترتیب و توالی انجام عملیات اجرا؛ جزییات مصالح بخشهای سفت کاری، نازک کاری و تاسیسات ارایه شود.

۳-۱-۵-۳-۱۱

هر یک از الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی، اگر تنها برای بخشی از ساختمان تامین شده باشد، امتیاز تعیین شده برای آن الزام، باید به تناسب اندازه آن بخش نسبت به کل تعلق گیرد.

جدول

الزامات کسب امتیاز بخش طراحی

امتیاز

انتخاب حداقل‌های ابعادی برای مطلوبیت و آسایش

۶

استفاده از مدل سازی اطلاعات ساختمان در سطح سه بعدی همراه با تداخل یابی

۴

کاربرد جداسازهای لرزه‌ای / میراگرها

۳

مجموع

۱۳

جدول c-11-3-1: جدول ۱۱-۳-۱ امتیاز بخش طراحی

توضیح : انتخاب حداقل های ابعادی مطلوبیت و آسایش برای فضاهای مسکونی، باید طبق نشریه ض-۵۶۶ مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی و برای سایر فضاها، طبق مقررات و آیین نامه های معتبر باشد.

۲-۵-۳-۱۱ الزامات بخش طراحی کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی

۱-۲-۵-۳-۱۱

امتیاز بخش طراحی، برحسب ملاحظات انجام شده در طراحی، باید از جدول ۱۱-۳-۱ محاسبه شود.

۳-۵-۳-۱۱ الزامات بخش سازه کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی

جدول

سیستم

سقف

ستون و تیر/ دیوار

دال بتنی پیش ساخته

دال بتنی با قالب ماندگار/ صنعتی

کامپوزیت

تیرچه با بلوک سفالی/پلی استایرن

خرپا فضایی

خرپا فلزی پیش ساخته

بتنی

ستون و تیر پیش ساخته

۳۶

۳۲

۲۹

۲۶

۳۶

۲۹

ستون پیش ساخته و تیر در جا با قالب صنعتی

۳۲

۲۸

۲۶

۲۴

۳۲

۲۶

ستون کامپوزیت و تیر پیش ساخته

۳۴

۳۰

۲۸

۲۶

۳۴

۲۸

ستون کامپوزیت و تیر در جا با قالب صنعتی

۳۰

۲۶

۲۴

۲۲

۳۰

۲۴

ستون درجا با قالب صنعتی و تیر پیش ساخته

۳۳

۲۹

۲۷

۲۵

۳۳

۲۷

ستون و تیر درجا / دیوار با قالب صنعتی

۲۷

۲۳

۲۱

۱۹

۲۷

۲۱

فولادی

استاد و رانر مقاطع فولادی سرد نوردشده

--

۳۲

۳۰

--

--

۳۰

ستون و تیر فولادی پیچ و مهره ای

۳۹

۳۷

۳۴

۳۰

۴۰

۳۴

ستون و تیر فولادی جوشی

۲۹

۲۵

۲۳

۲۱

۳۰

۲۳

جدول c-11-3-2: جدول ۱۱-۳-۲ امتیاز انواع سازه

توضیح : سقف های پیش دال و عرشه فولادی در گروه "دال بتنی با قالب ماندگار" قرار می گیرند.

توضیح: دیوار سازه ای بتن آرمه با قالب عایق ماندگار ( ICF ) و سیستم نیمه پیش ساخته با صفحات بتن پاششی سه بعدی ( 3D پانل) در گروه "ستون و تیر/  دیوار درجا با قالب صنعتی" قرار می گیرند.

۱-۳-۵-۳-۱۱

امتیاز بخش سازه بر حسب نوع سازه، روش اجرایی و مساحت ساخت آن باید از رابطه ( ۱۱-۳-۲) محاسبه شود.

فرمول
امتیاز بخش سازه =∑i=۱NQsiQst×(امتیاز حاصل از جدول ۱۱-۳-۲)\text{امتیاز بخش سازه }= \sum_{i=۱}^{N}\frac{Q_{si}}{Q_{st}}\times \text{(امتیاز حاصل از جدول ۱۱-۳-۲)}

(۲-۳-۱۱)

  • N : تعداد انواع سازه‌های به کار رفته در ساختمان

  • Q si : مساحت ساخته شده با هر کدام از انواع سازه‌های جدول ۱۱-۳-۲

  • Q st : مساحت کل زیربنا.

۲-۳-۵-۳-۱۱

به خم ماشینی آرماتور در اجزای بتنی درجا، ۲ واحد به امتیاز سازه مورد نظر در جدول ۱۱-۳-۲ اضافه می‌شود.

۳-۳-۵-۳-۱۱

با استفاده از روش‌های پیش تنیدگی در سقف‌های بتنی، ۵ واحد به امتیاز سازه متناظر در جدول ۱۱-۳-۲ اضافه می‌شود.

۴-۳-۵-۳-۱۱

روش قاب سبک فولادی با سقف‌های سبک غیربتنی، مشروط بر رعایت صدابندی مطابق مبحث هجدهم مقررات ملی ساختمان ، ۳۵ امتیاز دارد.

۵-۳-۵-۳-۱۱

سازه‌های چوبی با قطعات پیش ساخته، ۳۰ امتیاز دارد.

۶-۳-۵-۳-۱۱

در صورت استفاده از بلوک پلی استایرنی در سقف های تیرچه- بلوک، این ماده باید از نوع کندسوز مطابق استاندارد ASTM و با تایید مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی باشد؛ در غیر این صورت، امتیاز صفر برای آن، منظور می‌شود.

۷-۳-۵-۳-۱۱

به منظور تعیین امتیاز سایر شیوه‌های ساخت سازه که در این قسمت بررسی نشده است، باید از مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی استعلام شود.

۴-۵-۳-۱۱ الزامات بخش دیوار کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی

۱-۴-۵-۳-۱۱

امتیاز بخش دیوار که کلیه دیوارهای سازه‌ای و غیرسازه‌ای را دربر می‌گیرد، بر حسب نوع دیوار و طول آن باید از رابطه (۱۱-۳-۳) محاسبه شود.

فرمول
امتیاز بخش دیوار=∑i=۱NQwiQwt×(امتیاز حاصل از جدول ۱۱-۳-۳)\text{امتیاز بخش دیوار}= \sum_{i=۱}^{N}\frac{Q_{wi}}{Q_{wt}}\times \text{(امتیاز حاصل از جدول ۱۱-۳-۳)}

(۳-۳-۱۱)

  • N : تعداد انواع دیوارهای به کار رفته در ساختمان،

  • Q wi : طول ساخته شده با هر یک از دیوارها ،

  • Q wt : طول کل دیوارها .

جدول

ردیف

انواع دیوار

امتیاز

۱

دیوار خشک پیش ساخته

۲۵

۲

دیوار ساندویچ پانل

۲۵

۳

دیوار فلزی پیش ساخته

۲۵

۴

دیوار چوبی پیش ساخته

۲۳

۵

دیوار شیشه‌ای با قاب پیش ساخته

۲۲

۶

دیوار فلزی غیر پیش ساخته

۲۰

۷

دیوار بتنی سبک پیش ساخته

۲۰

۸

دیوار بتنی در جا با قالب‌های صنعتی

۱۸

۹

دیوار بتنی با قالب ماندگار

۱۶

۱۰

دیوار گچی با قطعات پیش ساخته

۱۲

۱۱

دیوار بتن پاششی سه بعدی

۱۰

۱۲

دیوار بلوک سیمانی سبک

۱۰

جدول c-11-3-3: جدول ۱۱-۳-۳ امتیاز انواع دیوار

۲-۴-۵-۳-۱۱

با خم ماشینی آرماتور در دیوارهای بتنی درجا، ۳ واحد به امتیاز دیوار مورد نظر در جدول ۱۱-۳-۳ اضافه می‌شود.

۳-۴-۵-۳-۱۱

در صورت استفاده از هسته پلی استایرنی در ساندویچ پنل ها، این ماده باید از نوع کندسوز مطابق استاندارد ASTM و با تایید مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی باشد؛ در غیر این صورت، امتیاز صفر برای آن، منظور می‌شود.

۵-۵-۳-۱۱ الزامات کسب سایر موارد اجرایی

امتیاز بخش سایر موارد اجرایی باید از مجموع امتیازات به دست آمده از جدول ۱۱-۳-۴ محاسبه شود.

جدول

الزامات کسب امتیاز سایر موارد اجرایی

امتیاز

لوله کشی صنعتی برای آب و فاضلاب

۴

پله و راه پله پیش ساخته یا نیمه پیش ساخته

۳

واحدهای سرویس بهداشتی پیش ساخته یا نیمه پیش ساخته

۳

نصب کاشی / سرامیک / سنگ غیرنما با ملات پیش آماده یا چسب

۵

کاربرد حداقل یک مورد از روش‌های سفت کاری صنعتی با حذف زیرسازی یا روش‌های نازک کاری سریع مانند استفاده از اقلام پیش ساخته

۲

کاربرد عایق رطوبتی سرد اجرا

۲

نصب خشک نما

۳

مجموع

۲۲

جدول c-11-3-4: جدول ۱۱-۳-۴ امتیاز سایر موارد اجرایی

۶-۳-۱۱ درجه بندی صنعتی سازی ساختمان در پروژه‌های غیر انبوه متوسط

۱-۶-۳-۱۱

درجه صنعتی سازی ساختمان، باید بر اساس نقشه‌ها و روش ساخت تاییدشده، برآورد و در حین پیشرفت پروژه، در دو مرحله سفت کاری و نازک کاری پایش و کنترل شود.

۲-۶-۳-۱۱

تعیین درجه صنعتی سازی ساختمان در هر مرحله، باید توسط شخص دارای صلاحیت انجام شود. مرجع تعیین صلاحیت، وزارت راه و شهرسازی است.

۳-۶-۳-۱۱

اگر تمامی الزامات عمومی، طراحی و اجرایی، موضوع بندهای ۱۱-۳-۲ تا ۱۱-۳-۴ تامین شده و شاخص تکمیلی صنعتی سازی کمتر از ۳۵ باشد، باید عبارت "صنعتی سازی درجه سه" در شناسنامه فنی و ملکی درج شود.

۴-۶-۳-۱۱

اگر تمامی الزامات عمومی، طراحی و اجرایی تامین شده و شاخص تکمیلی صنعتی سازی برابر یا بیشتر از ۳۵ و کمتر از ۶۵ باشد، باید عبارت "صنعتی سازی درجه دو" در شناسنامه فنی و ملکی درج شود.

۵-۶-۳-۱۱

اگر تمامی الزامات عمومی، طراحی و اجرایی تامین شده و شاخص تکمیلی صنعتی سازی ۶۵ و بیشتر از آن باشد، باید عبارت "صنعتی سازی درجه یک" در شناسنامه فنی و ملکی درج شود.

۴-۱۱ صنعتی سازی پروژه های بزرگ ساختمانی

۱-۴-۱۱ دامنه کاربرد

کسب حداقل "درجه سه صنعتی سازی" مطابق بند ۱۱-۴-۷-۳ ، همراه با رعایت کلیه مقررات ملی ساختمان ، برای تمامی پروژه‌های ساختمان سازی در سراسر کشور، حداقل با یکی از مشخصات زیر الزامی است:

  • دارای حداقل ۱۰۰ واحد مشابه؛

  • شامل ساختمانی با حداقل ۱۵ طبقه از روی سازه پی؛

  • دارای سطح کل زیربنای حداقل ۱۰,۰۰۰ مترمربع.

توضیح : انبوه سازی‌ها در این گروه قرار می‌گیرند.

۲-۴-۱۱ الزامات عمومی

۱-۲-۴-۱۱

مجری پروژه بزرگ ساختمانی باید علاوه بر دارا بودن صلاحیت مندرج در قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان، رتبه یک ابنیه را نیز از سازمان برنامه و بودجه داشته باشد.

۲-۲-۴-۱۱

پروژه باید به شیوه "طرح و ساخت" انجام شود.

۳-۲-۴-۱۱

مصالح، قطعات، تجهیزات و تاسیسات مورد استفاده باید استاندارد باشند. در صورت فقدان استاندارد ملی ، تایید مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی الزامی است.

۴-۲-۴-۱۱

دفترچه بهره برداری باید در مرحله پایان کار ارایه شود.

۵-۲-۴-۱۱

رعایت حداقل شاخص حامی محیط زیست، طبق بند ۱۱-۵-۳-۳ الزامی است.

۳-۴-۱۱ الزامات طراحی

۱-۳-۴-۱۱

طراحی باید با رویکرد صرفه جویی در مصرف انرژی صورت پذیرد و مصرف انرژی ساختمان برآورد شود.

۲-۳-۴-۱۱

ابعاد داخل به داخل فضاها باید به صورت مضربی از ۵۰ میلی متر باشد.

۳-۳-۴-۱۱

ابعاد در و پنجره باید مدولار باشد. مرجع طراحی شبکه مدولار در و پنجره برای فضاهای مسکونی، نشریه ض-۵۷۱ مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی است و در سایر فضاها، مقررات و آیین نامه‌های معتبر است.

۴-۳-۴-۱۱

نقشه‌های فاز دو معماری باید ارایه شود.

۵-۳-۴-۱۱

ابعاد سنگ، کاشی، سرامیک و سایر پوشش‌های کف و دیوار باید در تناسب با ابعاد فضاها انتخاب شود؛ به گونه‌ای که در محاسبات بر اساس نقشه‌های معماری، ضایعات، حداکثر به ۱ درصد محدود شود.

۶-۳-۴-۱۱

نقشه‌ها و محاسبات گودبرداری و پایدارسازی گود باید با جزییات کامل و روش اجرایی ارایه شود.

۷-۳-۴-۱۱

روش ساخت مورد استفاده باید در مجموعه فناوری‌ها و روش‌های ساخت صنعتی مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی باشد یا این مرکز، آن را تایید نماید.

۸-۳-۴-۱۱

انواع دیوار مورد استفاده باید در مجموعه فناوری‌ها و روش‌های ساخت صنعتی مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی باشد یا این مرکز، آن‌ها را تایید نماید.

۹-۳-۴-۱۱

اجزای غیرسازه‌ای ساختمان‌ها باید در برابر زلزله مقاوم باشند. مرجع مقاوم سازی، پیوست ۶ استاندارد ۲۸۰۰ است.

۱۰-۳-۴-۱۱

تاسیسات مورد استفاده باید طبق روش‌های مهندسی مورد تایید، طراحی شود و نقشه‌های تاسیسات همراه با جزییات کامل اجرایی ارایه شود.

۱۱-۳-۴-۱۱

نقشه نمای ساختمان باید حداقل شامل جزییات زیرسازی و عایق بندی باشد.

۱۲-۳-۴-۱۱

سنگ نما باید بدون نیاز به برش کاری در محل و به صورت خشک نصب شود.

۱۳-۳-۴-۱۱

دستورالعمل نصب نما باید ارایه شود.

۱۴-۳-۴-۱۱

از مدل سازی اطلاعات ساختمان در سطح سه بعدی همراه با تداخل یابی، باید استفاده شود.

۴-۴-۱۱ الزامات اجرایی

۱-۴-۴-۱۱

نقشه‌های کارگاهی اجرای سازه باید به صورت کامل با روش اجرایی ارایه شود.

۲-۴-۴-۱۱

تجهیز کارگاه باید به صورت پیش ساخته با قابلیت استفاده مجدد باشد؛ یا امکان تغییر کاربری آن برای استفاده دایمی درنظر گرفته شده باشد.

۳-۴-۴-۱۱

برای قالب بندی باید از روش قالب بندی صنعتی استفاده کرد. کاربرد قالب سنتی، به صورت محدود مجاز است.

۴-۴-۴-۱۱

قطع و خم آرمارتورها باید با دستگاه انجام شود.

۵-۴-۴-۱۱

قطعات اسکلت فولادی باید در کاخانه، تولید و اتصالات آن در محل، به صورت پیچ و مهره اجرا شود.

۶-۴-۴-۱۱

در صورت استفاده از پلی استایرن در کف، سقف یا دیوار سازه‌های موقت و دایمی، این ماده باید از نوع کندسوز مطابق استاندارد ASTM و با تایید مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی باشد.

۷-۴-۴-۱۱

استفاده از دیوارهای آجری یا انواع بلوک سفالی و سیمانی غیرسبک، مجاز نیست.

۸-۴-۴-۱۱

کاربرد آجر در دیوار، به منظور تزیین مجاز است.

۹-۴-۴-۱۱

سقف و دیوارهای میان واحدها باید بر اساس مبحث هجدهم مقررات ملی ساختمان عایق بندی صدا شود.

۱۰-۴-۴-۱۱

در انتقال آب و فاضلاب باید از روش لوله کشی صنعتی استفاده شود.

۱۱-۴-۴-۱۱

برای نصب کاشی / سرامیک / سنگ غیرنما باید از ملات پیش آماده یا چسب استفاده شود.

۵-۴-۱۱ الزامات مدیریتی

۱-۵-۴-۱۱

عوامل اجرا باید به صورت نظری و عملی آموزش دیده باشند.

۲-۵-۴-۱۱

پروژه باید نظام کنترل کیفیت داشته باشد.

۳-۵-۴-۱۱

پروژه باید نظام تضمین کیفیت داشته باشد.

۴-۵-۴-۱۱

پروژه باید نظام موثر بهداشت، ایمنی و محیط زیست (HSE) مستقر در کارگاه داشته باشد.

۵-۵-۴-۱۱

برنامه زمان بندی باید با منابع همراه و مبتنی بر تکرار باشد.

۶-۵-۴-۱۱

مدارک لازم برای مقایسه اجرا با برنامه زمان بندی باید ارایه شود.

۶-۴-۱۱ الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی

۱-۶-۴-۱۱ الزامات عمومی کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی

۱-۱-۶-۴-۱۱

در صورت تامین کلیه الزامات عمومی، طراحی، اجرایی و مدیریتی، موضوع بندهای ۱۱-۴-۲ تا ۱۱-۴-۵ شاخص تکمیلی صنعتی سازی باید مطابق بندهای زیر محاسبه شود.

۲-۱-۶-۴-۱۱

هر یک از الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی، اگر تنها برای بخشی از ساختمان تامین شده باشد، امتیاز تعیین شده برای آن الزام، باید به تناسب اندازه آن بخش نسبت به کل تعلق گیرد.

۳-۱-۶-۴-۱۱

برای برآورد شاخص تکمیلی صنعتی سازی باید جزییات مصالح به کار رفته در سفت کاری، نازک کاری و تاسیسات، نقشه‌های کارگاهی پیش سازی و ترتیب انجام کار ارایه شود.

۲-۶-۴-۱۱ الزامات طراحی کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی

۱-۲-۶-۴-۱۱

با رعایت حداقل‌های ابعادی لازم برای آسایش ۸ امتیاز به شاخص تکمیلی صنعتی سازی اختصاص می‌یابد. مرجع تعیین حداقل‌های ابعادی برای آسایش در فضاهای مسکونی متعارف، نشریه ض-۵۶۶ مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی و در سایر فضاها، مقررات و آیین نامه‌های معتبر است.

۲-۲-۶-۴-۱۱

با کاربرد جداسازهای لرزه‌ای / میراگرها، در مواردی که کاربرد میراگر، کارآیی لازم را داشته باشد، ۷ امتیاز به شاخص تکمیلی صنعتی سازی تعلق می‌گیرد.

۳-۲-۶-۴-۱۱

برای ساختمان مقاوم در حوزه پدافند غیرعامل با سطح عملکرد II - ایمنی جانی بر اساس مبحث ۲۱ مقررات ملی ساختمان ، ۶ امتیاز برای شاخص تکمیلی صنعتی سازی منظور می‌شود.

۴-۲-۶-۴-۱۱

اگر نمای خارجی به صورت صنعتی باشد، ۸ امتیاز به شاخص تکمیلی صنعتی سازی اختصاص می‌یابد.

توضیح : شیشه‌های نما باید از مصالحی انتخاب و به گونه‌ای طراحی شوند که مشکل ایمنی ایجاد نشود.

۳-۶-۴-۱۱ الزامات اجرایی کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی

۱-۳-۶-۴-۱۱

با کاربرد یکی از سه مورد زیر، ۷ امتیاز برای شاخص تکمیلی صنعتی سازی منظور می‌شود:

  • شبکه آرماتور پیش ساخته جوشی، در اسکلت بتن آرمه.

  • واشر ویژه مشخص کننده رسیدن به کشش لازم در قطعات اسکلت فولادی پیچ و مهره ای.

  • انواع سقف سبک غیربتنی در روش قاب سبک فولادی.

۲-۳-۶-۴-۱۱

با کاربرد راه پله موقت و ایمن در دوره ساخت، ۳ امتیاز برای شاخص تکمیلی صنعتی سازی کسب می‌شود. مرجع ایمنی، مبحث دوازدهم مقررات ملی ساختمان است.

۳-۳-۶-۴-۱۱

با پیش سازی سازه راه پله ها، ۳ امتیاز به شاخص تکمیلی صنعتی سازی اختصاص می‌یابد.

۴-۳-۶-۴-۱۱

به پیش سازی کف پله ها، ۳ امتیاز به شاخص تکمیلی صنعتی سازی تعلق می‌گیرد.

۵-۳-۶-۴-۱۱

با کاربرد روشهای منجر به حذف زیرسازی، ۵ امتیاز به شاخص تکمیلی صنعتی سازی اختصاص می‌یابد.

۶-۳-۶-۴-۱۱

در صورت کاربرد واحدهای سرویس بهداشتی پیش ساخته، ۳ امتیاز به شاخص تکمیلی صنعتی سازی تعلق می‌گیرد.

۷-۳-۶-۴-۱۱

در صورت استفاده از عایق رطوبتی سرد اجرا، ۳ امتیاز برای شاخص تکمیلی صنعتی سازی منظور می‌شود.

۸-۳-۶-۴-۱۱

در صورت استفاده از کانال‌های نیمه پیش ساخته عایق یا کاربرد ورق‌های از پیش عایق برای انتقال هوای گرم، تعویض هوا و تهویه مطبوع، ۳ امتیاز برای شاخص تکمیلی صنعتی سازی منظور می‌شود.

۹-۳-۶-۴-۱۱

در صورت استفاده از تیرچه با بلوک سفالی برای سقف در ارتفاعات بالای ۲۰ متر از سطح زمین، ۵ امتیاز از شاخص تکمیلی صنعتی سازی کسر می‌گردد.

۱۰-۳-۶-۴-۱۱

برای ۱ نفر فوتی به ازای هر S میلیون نفر-ساعت کار در کارگاه، ۱/۵×S−۷۱/۵\times S-۷ امتیاز/جریمه به شاخص تکمیلی صنعتی سازی تعلق می‌گیرد؛ حداکثر امتیاز ۱۱ است.

توضیح : عدد حاصل اگر مثبت بود، امتیاز و اگر منفی بود، جریمه محسوب می‌شود.

۱۱-۳-۶-۴-۱۱

اگر پروژه، حادثه منجر به فوت نداشته باشد، به ازای هر S>۲ میلیون نفر-ساعت کار در کارگاه، ۱/۵×S−۳۱/۵\times S-۳ امتیاز تا سقف ۱۵ امتیاز برای شاخص تکمیلی صنعتی سازی منظور می‌شود.

۴-۶-۴-۱۱ الزامات سازماندهی کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی

۱-۴-۶-۴-۱۱

اگر مجموع واحدهای ساخته شده با سیستم پیشنهادی توسط مجری در ۱۰ سال گذشته، حداقل نصف تعداد واحدهای پروژه جاری باشد، ۸ امتیاز برای شاخص تکمیلی صنعتی سازی منظور می‌شود.

۲-۴-۶-۴-۱۱

اگر کیفیت پروژه به تایید کارفرما / توسعه گر برسد، ۱۱ امتیاز به شاخص تکمیلی صنعتی سازی تعلق می‌گیرد.

۳-۴-۶-۴-۱۱

ارایه حداقل یک کتاب پروژه از سوابق اجرا شده توسط مجری با سیستم پیشنهادی در ۵ سال گذشته، ۷ امتیاز دارد.

۷-۴-۱۱ درجه بندی صنعتی سازی ساختمان در پروژه‌های بزرگ

۱-۷-۴-۱۱

درجه صنعتی سازی باید بر اساس نقشه‌ها و روش ساخت تاییدشده، برآورد و در حین پیشرفت پروژه، در هر سه ماه یک بار پایش و کنترل شود.

۲-۷-۴-۱۱

تعیین درجه صنعتی سازی ساختمان در هر مرحله، باید توسط شخص دارای صلاحیت انجام شود. مرجع تعیین صلاحیت، وزارت راه و شهرسازی است.

۳-۷-۴-۱۱

اگر تمامی الزامات عمومی، طراحی، اجرایی و مدیریتی، موضوع بندهای ۱۱-۴-۲ تا ۱۱-۴-۵ ، تامین شده و شاخص تکمیلی صنعتی سازی کمتر از ۳۵ باشد، باید عبارت "صنعتی سازی درجه سه" در شناسنامه فنی و ملکی ساختمان درج شود.

۴-۷-۴-۱۱

اگر تمامی الزامات عمومی، طراحی، اجرایی و مدیریتی تامین شده و شاخص تکمیلی صنعتی سازی برابر یا بیشتر از ۳۵ و کمتر از ۶۵ باشد، باید عبارت "صنعتی سازی درجه دو" در شناسنامه فنی و ملکی قید شود.

۵-۷-۴-۱۱

اگر تمامی الزامات عمومی، طراحی، اجرایی و مدیریتی تامین شده و شاخص تکمیلی صنعتی سازی ۶۵ و بیشتر از آن باشد، باید عبارت "صنعتی سازی درجه یک" در شناسنامه فنی و ملکی درج شود.

۵-۱۱ ضوابط حمایت از محیط زیست

۱-۵-۱۱ دامنه

کاربرد برای کلیه ساختمان‌های ساخته شده به روش صنعتی، تامین حداقل امتیاز قید شده در بند ۱۱-۵-۳ الزامی است.

۲-۵-۱۱ الزامات کسب شاخص حامی محیط زیست

۱-۲-۵-۱۱

برای کاهش آب مصرفی در دوران بهره برداری، ۱۶ امتیاز به شرح زیر منظور می‌شود:

۱-۱-۲-۵-۱۱

به نصب شمارنده در ورودی هر واحد، ۱ امتیاز تعلق می‌گیرد.

۲-۱-۲-۵-۱۱

با کاربرد سیفون دو حالته، ۱ امتیاز منظور می‌شود.

۳-۱-۲-۵-۱۱

در صورت جمع آوری و تصفیه آب باران یا آب خاکستری برای استفاده مجدد در موارد مجاز، طبق مبحث شانزدهم مقررات ملی ساختمان ، ۱۴ امتیاز منظور می‌شود.

۲-۲-۵-۱۱

برای کاهش انرژی مصرفی ساختمان در دوران بهره برداری و استفاده از منابع انرژی تجدید پذیر، ۸۴ امتیاز به شرح زیر، تعلق می‌گیرد:

۱-۲-۲-۵-۱۱

به ازای تولید ۴۰٪ برق مصرفی سالیانه با منابع انرژی تجدیدپذیر، ۲۴ امتیاز به تناسب، تعلق می‌گیرد.

توضیح : در انتخاب منبع انرژی تجدیدپذیر، توجه به شرایط اقلیمی یا محیطی ضروری است.

۲-۲-۲-۵-۱۱

به ازای تولید ۳۰٪ آب گرم مصرفی سالیانه با منابع انرژی تجدیدپذیر، ۶ امتیاز به تناسب، تعلق می‌گیرد.

توضیح : در انتخاب منبع انرژی تجدیدپذیر، توجه به شرایط اقلیمی یا محیطی ضروری است.

۳-۲-۲-۵-۱۱

مطابق مبحث نوزدهم مقررات ملی ساختمان ، برای ساختمان‌های متناظر با رده انرژی EC+ ،EC و ++EC به ترتیب ۹، ۲۲ و ۵۴ امتیاز منظور می‌شود.

۳-۵-۱۱ حداقل لازم برای شاخص حامی محیط زیست

۱-۳-۵-۱۱

در صنعتی سازی پروژه‌های غیر انبوه کوچک، کسب حداقل ۱۰ امتیاز برای شاخص حامی محیط زیست الزامی است.

توضیح : به الزام عمومی صنعتی سازی پروژه‌های غیر انبوه کوچک در بند ۱۱-۲-۲-۳ مراجعه شود.

۲-۳-۵-۱۱

در صنعتی سازی پروژه‌های غیر انبوه متوسط، کسب حداقل ۱۵ امتیاز برای شاخص حامی محیط زیست الزامی است.

توضیح : به الزام عمومی صنعتی سازی پروژه‌های غیر انبوه متوسط در بند ۱۱-۳-۲-۳ مراجعه شود.

۳-۳-۵-۱۱

در صنعتی سازی پروژه‌های بزرگ ساختمانی، کسب حداقل ۱۵ امتیاز برای شاخص حامی محیط زیست الزامی است.

توضیح : به الزام عمومی صنعتی سازی پروژه‌های بزرگ ساختمانی در بند ۱۱-۴-۲-۵ مراجعه شود.

۶-۱۱ الزامات فنی و اجرایی تعدادی از روشهای ساخت صنعتی

۱-۶-۱۱ مقدمه

در این فصل، الزامات عمده فنی و اجرایی هفت روش ساخت صنعتی ذکر می‌شود. معرفی سیستم‌های حاضر، دلیلی بر رجحان آن‌ها بر دیگر شیوه‌ها نیست و استفاده کننده، خود موظف است با توجه به مقتضیات پروژه، برتری آن‌ها را از لحاظ مقاومت، پایداری سازه ای، صرفه اقتصادی و سهولت اجرا بررسی نماید.

توضیح : اگر در بین ضوابط ارایه شده در این فصل، با سایر مقررات ملی ساختمان و استانداردهای ساختمانی اجباری ، اختلافی موجود باشد، ضابطه سخت گیرانه تر حاکم خواهد بود.

۲-۶-۱۱ سیستم قاب‌های سبک فولادی سرد نوردشده (LSF)

۱-۲-۶-۱۱ کلیات

سیستم قاب‌های سبک فولادی به عنوان یک سیستم متشکل از مقاطع فولادی سرد نورد شده به روش غلطکی است که اجزای آن با اتصالات پیچی، پرچی یا جوشی به یکدیگر متصل می‌شوند. این سیستم که از نوع دیوار باربر است، ظرفیت ترکیب با سیستم‌های سازه‌ای دیگر همانند دیوارهای بتن آرمه را نیز دارد و می‌تواند در ساخت ساختمان‌های کوتاه مرتبه به صورت سیستم سازه‌ای ترکیبی به کار گرفته شود. برای ساخت مقاطع سرد نوردشده، مطابق نشریه ض-۶۰۸ مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی ، استفاده از اشکال مختلف مجاز است. این مقاطع معمولا دارای ابعاد متنوع با محدوده تغییرات ضخامتی بین ۰/۶ تا ۲/۵ میلی متر می‌باشند. اجزای قائم این سیستم به عنوان عضو باربر ستونی در بارهای ثقلی عمل می‌کنند و تحت نام استاد معرفی و اعضای افقی که استادها را به هم وصل می‌کنند، رانر یا ترک نامیده می‌شوند. سقف سازه این ساختمان‌ها متشکل از تیرچه‌ها یا لاپه‌های فلزی سرد نوردشده است. رانرها و تیرچه‌ها عمدتا دارای مقاطع با اشکال C یا Z می‌باشند. پوشش سقف دال بتن آرمه، در صورت تامین یکپارچگی لازم بین بتن و پروفیل فولادی تیرچه، می‌تواند به عنوان یک سقف مرکب بتنی- فلزی طراحی شود. در ساختمان‌های LSF، به منظور باربری جانبی سازه در دو امتداد اصلی متعامد، از دهانه‌های باربر جانبی استفاده می‌شود. دهانه‌های باربر جانبی به روش هایی نظیر سیستم دهانه‌های مهاربندی شده با اعضای قطری، سیستم دیوار برشی با ورق فولادی نازک و سیستم دیوار باربر با پوشش OSB ایجاد می‌شود. پروفیل‌های سرد نوردشده مقاومت کمی در برابر حریق دارند و باید به خوبی محافظت شوند. یکی از دلایل کاربرد گچ به عنوان پوشش داخلی این سیستم ها، دستیابی به این هدف است. از عمده مزایای ساختمان‌های LSF، کاهش جرم ساختمان است که تاثیر فراوانی در کاهش هزینه‌های ناشی از مصالح، نیروی انسانی و نیز زمان احداث پروژه‌ها خواهد داشت.

سیستم قاب‌های فولادی سرد نورد شده عمدتا به دو روش طبقه‌ای و دیوارهای یکپارچه اجرا می‌شود. در روش متداول طبقه ای، اِستادهای دیوار، توسط دیافراگم سقف قطع شده و طبقات مجزا از یکدیگر اجرا می‌شوند. در این روش، قطعات تشکیل دهنده ساختمان به صورت پانل‌های پیش ساخته، در کنار هم و در ارتفاع نصب می‌شوند. در روش اجرای یکپارچه، استادها به صورت یکسره و بدون قطع در تراز طبقه، طراحی و اجرا می‌شوند و تیرریزی اسکلت به صورت یکسره، با عبور از کنار ستون صورت می‌گیرد.

۲-۲-۶-۱۱ الزامات سیستم LSF

۱-۲-۲-۶-۱۱

سیستم LSF به همراه مهاربند جانبی، حداکثر تا ارتفاع ۱۵ متر از تراز پایه در تمام کشور مجاز است.

۲-۲-۲-۶-۱۱

در این نوع سیستم، حداکثر بار مرده و زنده برای سقفها نباید به ترتیب از ۳۵۰ کیلوگرم بر مترمربع و ۲۵۰ کیلوگرم بر متر مربع تجاوز کند.

۳-۲-۲-۶-۱۱

انتخاب انواع ترکیبات بار و همچنین، کنترل سازه در مقابل بار باد باید مطابق مبحث ششم مقررات ملی ساختمان انجام شود.

۴-۲-۲-۶-۱۱

طراحی لرزه‌ای و سازه‌ای باید بر اساس نشریه ض-۶۰۸ مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی صورت پذیرد.

۵-۲-۲-۶-۱۱

اتصال اسکلت به سازه پی باید از طریق ریشه گذاری میل مهار در سازه پی و اتصال آن به ناودانی زیرین به وسیله مهره صورت گیرد.

۶-۲-۲-۶-۱۱

اتصال مهاربندیهای تسمه‌ای قطری به عناصر متقاطع با آن‌ها در طول مهاربند ضروری است.

۷-۲-۲-۶-۱۱

مهاربندی‌های تسمه‌ای قطری در باربری جانبی باید به عنوان اعضای صرفا کششی در تحلیل و طراحی در نظر گرفته شوند.

۸-۲-۲-۶-۱۱

مهاربندی های تسمه‌ای قطری باید با روش پیش کشیدگی به منظور رفع شل شدگی اولیه نصب شوند.

۹-۲-۲-۶-۱۱

تامین ضوابط دیافراگم صلب برای کلیه سقف‌ها با توجه به ضوابط موجود در استاندارد ۲۸۰۰ توصیه می‌شود. در غیر این صورت، سازه و سقف باید با توجه به ضوابط آیین نامه‌های معتبر متناظر طراحی شوند.

۱۰-۲-۲-۶-۱۱

در صورت استفاده از اتصالات جوشی در محل کارخانه، رعایت ضوبط و مقررات مربوط به جوشکاری اعضای سرد نورد شده مطابق استاندارد AISI و آیین نامه‌های AWS و AISC الزامی است.

۱۱-۲-۲-۶-۱۱

مقاطع سبک فولادی سرد نورد شده نباید در تماس مستقیم با خاک و نیز محیطهای مرطوب باشند.

۱۲-۲-۲-۶-۱۱

به کارگیری مصالح بنایی در دیوارهای داخلی و خارجی در دهانه قاب‌های سبک سرد نوردشده مجاز نیست.

۱۳-۲-۲-۶-۱۱

حداکثر وزن دیوار تمام شده در جداکننده‌های داخلی نباید از ۵۰ کیلوگرم بر مترمربع و در دیوارهای خارجی نباید بیشتر از ۱۰۰ کیلوگرم بر مترمربع باشد.

۱۴-۲-۲-۶-۱۱

اتصال دیوارهای غیرباربر و جداکننده‌ها به سیستم سازه‌ای باید به نحوی باشد که ضمن تحمل بارهای وارده مانند باد، زلزله و ضربه، مشارکتی در سختی جانبی سازه نداشته باشد.

۱۵-۲-۲-۶-۱۱

رعایت مشخصات فولاد سرد نوردشده بر اساس استاندارد ASTM A۶۵۳ و ASTM A۵۰۰ الزامی است. همچنین، لازم است تمهیدات و پوشش‌های لازم متناسب با شرایط مختلف اقلیمی و محیطهای خورنده ایران صورت پذیرد.

۱۶-۲-۲-۶-۱۱

به منظور کاهش اثر پل حرارتی، لازم است حد فاصل استادها و لایه خارجی جداره، با نوعی عایق حرارتی متراکم پر شود.

۱۷-۲-۲-۶-۱۱

با توجه به اقلیم مورد نظر برای هوابندی در جداره‌های داخلی و خارجی، بازشوها و همچنین محل نصب اجزای اتصالی نظیر پیچ و مهره، باید ملاحظات کامل با در نظر گرفتن پدیده میعان به عمل آید.

۱۸-۲-۲-۶-۱۱

اسکلت سازه LSF به روش دیوارهای یکپارچه باید با استفاده از اِستادهای یکسره و بدون قطع در تراز طبقه و تیرچه هایی که به صورت یکسره از کنار ستون عبور می‌کنند، طراحی شود.

۱۹-۲-۲-۶-۱۱

کلیه اتصالات اعضای قائم به اعضای افقی در روش دیوارهای یکپارچه باید به گونه‌ای باشند که یکپارچگی اعضا در ارتفاع سازه تامین شود.

۲۰-۲-۲-۶-۱۱

کلیه رواداری‌های ساخت و نصب باید طبق مراجع معتبر باشد.

۳-۶-۱۱ ساختمان‌های بتن آرمه با قالبهای عایق ماندگار (ICF)

۱-۳-۶-۱۱ کلیات

سیستم سازه‌ای ساختمان‌های بتن آرمه با قالبهای عایق ماندگار، از نوع دیوار باربر است که قالب دیوارهای بتنی آن، بعد از بتن ریزی، جزیی از دیوار محسوب می‌شود و نقش عایق حرارتی را دارد.

۲-۳-۶-۱۱ الزامات روش اجرای ساختمان‌های ICF

۱-۲-۳-۶-۱۱

در صورتی که ضوابط شکل پذیری بر اساس استاندارد ۲۸۰۰ و مبحث نهم مقررات ملی ساختمان رعایت نشود، کاربرد این سیستم صرفا در مناطق واقع در پهنه با خطر نسبی کم و متوسط و برای ساختمان‌های دارای اهمیت کم و متوسط تا حداکثر ارتفاع ۱۰ متر مجاز است. بدیهی است در صورتی که ضوابط شکل پذیری رعایت شود، حداکثر ارتفاع ساختمان بر اساس ضوابط استاندارد ۲۸۰۰ ، ۵۰ متر از تراز پایه است؛ مشروط به اینکه ضوابط محافظت در برابر حریق آن نیز تامین شود.

۲-۲-۳-۶-۱۱

بارگذاری سیستم سازه‌ای حاصل از این روش باید بر اساس مبحث ششم مقررات ملی ساختمان صورت پذیرد.

۳-۲-۳-۶-۱۱

طراحی سازه‌ای این سیستم باید بر اساس مبحث نهم مقررات ملی ساختمان انجام شود.

۴-۲-۳-۶-۱۱

سازه پی دیوارهای ICF باید به صورت نواری یا گسترده مطابق مباحث هفتم و نهم مقررات ملی ساختمان طرح شود و پهنای سازه پی باید به اندازه‌ای باشد که با احتساب ضخامت هسته بتنی، فضای کافی برای قرار گیری قالب‌ها موجود باشد.

۵-۲-۳-۶-۱۱

ضخامت جداره‌ها و فاصله دو عایق از یکدیگر باید بر اساس نیازهای سازه‌ای و حرارتی تعیین شود و ضخامت دیوارهای باربر بتنی نباید کمتر از ۱۵۰ میلی متر باشد.

۶-۲-۳-۶-۱۱

بتن مصرفی باید از نوع سازه‌ای و با حداقل مقاومت ۲۰ مگاپاسکال و حداکثر اندازه اسمی سنگدانه مصرفی ۲۰ میلی متر باشد.

۷-۲-۳-۶-۱۱

اسلامپ بتن مصرفی در دیوارهای بتن آرمه با قالب‌های عایق ماندگار باید حداقل ۱۰۰ و حداکثر ۱۵۰ میلی متر در نظر گرفته شود.

۸-۲-۳-۶-۱۱

متراکم کردن بتن در صورت مجاز بودن، فقط باید به صورت داخلی انجام گیرد و لرزاندن میلگردهای عمودی مجاز نیست.

۹-۲-۳-۶-۱۱

قالب باید مقاومت لازم را برای انجام عملیات بتن ریزی داشته باشد.

۱۰-۲-۳-۶-۱۱

افزودنی‌های بتن، نحوه بتن ریزی از لحاظ مرحله بندی در ارتفاع، نحوه متراکم نمودن و نیز جزییات آرماتوربندی خاص باید در نقشه‌ها ذکر شود.

۱۱-۲-۳-۶-۱۱

مشخصات میلگردهای فولادی باید مطابق با ضوابط مبحث نهم مقررات ملی ساختمان باشد.

۱۲-۲-۳-۶-۱۱

مشخصات مقاومتی مصالح عایق در برابر آتش سوزی باید مطابق ضوابط مباحث سوم و پنجم مقررات ملی ساختمان باشد.

۱۳-۲-۳-۶-۱۱

قالب‌ها باید در برابر وزش باد حفاظت شوند.

۱۴-۲-۳-۶-۱۱

قالب عایق باید از نور خورشید، خرابی فیزیکی و شرایط جوی محافظت شود. اگر قالب‌ها تحت اثر نور اکسیده و زرد رنگ شده باشند، قبل از اتصال هر گونه ماده ای، باید لایه اکسید شده برداشته شود. همچنین، در صورت مرطوب شدن عایق‌ها باید پیش از استفاده، از خشک شدن آن‌ها اطمینان حاصل کرد.

۱۵-۲-۳-۶-۱۱

به طور کلی دیوارهای سیستم ساختمانی ICF ، باید در برابر مواد آتش زا همچون روغن، بنزین و نفت به دقت مراقبت شوند و استفاده از تابلوی "استعمال دخانیات ممنوع" در مجاورت محل نگهداری قالب‌ها الزامی است.

۱۶-۲-۳-۶-۱۱

وجود کپسول آتش نشانی به تعداد کافی در نزدیکی هر یک از محل‌های نگهداری قالب‌ها الزامی است.

۱۷-۲-۳-۶-۱۱

در مسیر انتقال بار توسط دیوارهای باربر، نباید هیچ گونه انقطاعی وجود داشته باشد.

۱۸-۲-۳-۶-۱۱

اتصال پانل‌ها به یکدیگر به صورت عمودی یا افقی مجاز است.

۱۹-۲-۳-۶-۱۱

برای ثابت نگاه داشتن فاصله دو عایق و تامین ضخامت هسته بتنی، بلوک ها و پانل‌ها باید با استفاده از اتصالاتی از جنس پلاستیک یا فولاد به یکدیگر متصل شوند.

۲۰-۲-۳-۶-۱۱

رابط‌ها می‌تواند از جنس پلی پروپیلن با دانسیته بالا، پلی استایرن منبسط شونده، پلی استایرن با مقاومت بالا، ورق گالوانیزه یا میلگرد، باشند.

۲۱-۲-۳-۶-۱۱

تعداد و ابعاد رابط ها باید تحمل بارهای حین اجرای ناشی از عملیات بتن ریزی و بتن تازه را داشته باشد.

۲۲-۲-۳-۶-۱۱

سطح مقطع رابط ها باید کمتر از ۳ درصد سطح مقطع بتن مسلح باشد. در غیر این صورت، مقطع تضعیف شده دیوار باید ملاک محاسبات قرار گیرد.

۲۳-۲-۳-۶-۱۱

مشخصات مقاومتی مصالح رابط در برابر آتش سوزی باید مطابق ضوابط مباحث سوم و پنجم مقررات ملی ساختمان باشد.

۲۴-۲-۳-۶-۱۱

شکل هندسی و جنس رابط های قالب باید در نقشه‌ها مشخص شود.

۲۵-۲-۳-۶-۱۱

چنانچه قسمتی از میلگردگذاری دیوارهای ICF در محل کارخانه انجام شود، در طراحی و نقشه‌های سازه باید این مساله به صورت تفکیک شده مشخص شود.

۲۶-۲-۳-۶-۱۱

دستور برش کاری لایه عایق در نواحی لازم، مانند مرز طبقات و نواحی حساس به حریق، باید در نقشه‌ها مشخص شده باشد.

۲۷-۲-۳-۶-۱۱

هر نوع پوشش یا نمای ساختمان مجاز است و باید توسط اتصالات مکانیکی استاندارد به هسته بتنی یا رابط قالبها مهار شود.

۲۸-۲-۳-۶-۱۱

حداقل ضخامت پوشش نمای مورد نیاز برای سیستم ساختمانی ICF باید مطابق نشریه ض-۶۸۲ مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی باشد و در هر حال نباید کمتر از ۱۵میلی متر در نظر گرفته شود.

۲۹-۲-۳-۶-۱۱

برای اجرای اندود باید از توری فلزی، رابیتس یا شبکه فولادی مناسب که در فواصل استاندارد به جداره بتنی متصل شده اند، استفاده شود و قبل از بتن ریزی دیوارها، باید تمهیدات لازم جهت مهار توری، رابیتس یا شبکه فولادی به دیوار، توسط اتصالات مفتولی یا نظایر آن در نظر گرفته شود.

۳۰-۲-۳-۶-۱۱

چنانچه اتصال پوشش نما به دیوار، از طریق رابط های پلاستیکی باشد، حداکثر ارتفاع مجاز ساختمان ۷/۲ متر خواهد بود.

۳۱-۲-۳-۶-۱۱

رواداری‌های سیستم ساختمانی ICF باید مطابق ضوابط رواداریهای دیوارها و دال‌های مبحث نهم مقررات ملی ساختمان باشد.

۳۲-۲-۳-۶-۱۱ ملاحظات خاص استفاده از پلی استایرن

۱-۳۲-۲-۳-۶-۱۱

پلی استایرن باید از نوع منبسط شونده کندسوز، مطابق با استاندارد ASTM و با تایید مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی باشد.

۲-۳۲-۲-۳-۶-۱۱

انبار کردن پلی استایرن، با حجم بیش از ۶۰ مترمکعب مجاز نیست؛ در صورت نیاز به ذخیره سازی مقادیر بیشتر، باید بین هر انبارش حداقل ۲۰ متر فاصله باشد.

۳-۳۲-۲-۳-۶-۱۱

برای حفاظت از بلوک سقفی پلی استایرن و محافظت از تماس مستقیم هرگونه حریق احتمالی با آن، لازم است زیر سقف به وسیله پوشش مناسب مانند یک تخته گچی به ضخامت حداقل ۱۲/۵ میلی متر یا اندود گچ به ضخامت حداقل ۱۵ میلی متر محافظت شود.

۴-۳۲-۲-۳-۶-۱۱

محافظت از بلوک دیواری پلی استایرن باید به وسیله پوشش مناسب به عمل آید. این پوشش می‌تواند یک تخته گچی با ضخامت ۱۲/۵ میلیمتر یا سایر مصالحی که بر اساس مدارک فنی مصوب و معتبر، از نظر مقاومت در برابر دمای بالا معادل آن عمل می‌کند، باشد.

۵-۳۲-۲-۳-۶-۱۱

پوشش محافظت کننده بلوکهای پلی استایرن باید دارای اتصال مکانیکی به سازه باشد. اتصال مستقیم پوشش به پلی استایرن، به تنهایی، مجاز نیست.

۶-۳۲-۲-۳-۶-۱۱

دیوارهای بین واحدهای مستقل مانند دیوار بین آپارتمانهای مسکونی یا واحدهای تجاری، اداری در هر ساختمان، باید دارای مقاومت کافی در برابر آتش باشند. در این دیوارها باید به صورت مناسب از مصالح حریق بند استفاده شود؛ به گونه‌ای که بلوکهای پلی استایرن در قسمت بین دو فضای مجاور پیوستگی نداشته باشند و از گسترش هر گونه حریق احتمالی بین دو فضایی که به وسیله دیوار مقاوم در برابر آتش از یکدیگر جدا شده اند، جلوگیری شود. برای جزییات این ضوابط به نشریه ض-۶۸۲ مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی مراجعه شود.

۷-۳۲-۲-۳-۶-۱۱

به منظور تامین مقاومت کافی سقفها در مقابل آتش لازم است لایه پلی استایرن در مرز سقف / کف هر طبقه قطع شود و بین طبقات امتداد نداشته باشد. در این قسمت ها، در صورت نیاز و برای تامین مقاومت لازم باید از مسدود کننده‌های آتش استفاده شود.

۸-۳۲-۲-۳-۶-۱۱

در مناطقی که در معرض خطر حمله حشرات موذی، مانند موریانه قرار دارد لازم است تمهیدات لازم برای محافظت از لایه پلی استایرن به عمل آید.

۴-۶-۱۱ ساختمان‌های بتنی پیش ساخته

۱-۴-۶-۱۱ کلیات

در ساختمان‌های بتنی پیش ساخته، تمامی اجزای سازه‌ای و برخی از اجزای غیرسازه‌ای ساختمان از قطعات بتن پیش ساخته تولید شده در کارخانه تشکیل می‌شوند. قطعات بتنی پیش ساخته شامل تیر، ستون، سقف، دیوار، پله و نما می‌باشند. محدودیت ابعاد و وزن این قطعات به ظرفیت تجهیزات موجود برای تولید، حمل و نصب قطعات پیش ساخته وابسته است. سازه‌های بتنی پیش ساخته از سیستمهای سازه‌ای مختلفی مانند قاب خمشی، دیوار باربر و سیستمهای دوگانه (ترکیبی) تشکیل می‌شود و سیستم مقاوم آن‌ها در برابر بارهای جانبی عبارتند از: دیوار برشی، قاب خمشی، ستون‌های T شکل یک سر گیردار و قاب‌های مهاربندی شده.

اتصالات در قطعات بتنی پیش ساخته از اهمیت بسیاری برخوردار می‌باشند. به طور کلی دو نوع اتصال خشک و تر برای این قطعات وجود دارد. در اتصالات خشک، عمدتا از مصالح فولادی با جوش یا پیچ و مهره استفاده می‌شود؛ در حالی که در اتصالات تر، گروت یا ملات به کار می‌رود. سازه پی ساختمان بتنی پیش ساخته می‌تواند به صورت پیش ساخته یا درجا با اتصال تر و خشک اجرا شود.

۲-۴-۶-۱۱ الزامات ساختمان‌های بتنی پیش ساخته

۱-۲-۴-۶-۱۱

منظم بودن ساختمان در پلان و ارتفاع الزامی است.

۲-۲-۴-۶-۱۱

طراحی و اجرای ساختمان‌های بتنی پیش ساخته باید مطابق با ضوابط بارگذاری و طراحی اجزای بتنی مندرج در مباحث ششم و نهم مقررات ملی ساختمان و با در نظر گرفتن کلیه شرایط اجرایی پروژه از جمله جابجایی، نصب و حمل صورت پذیرد.

۳-۲-۴-۶-۱۱

مقرون به صرفه ترین اندازه برای قطعات پیش ساخته یک ساختمان، بزرگترین مقداری است که تمام محدودیتهای زیر را تامین نماید:

  • اندازه حاصل از پایداری و تنش های مجاز روی قطعات در حین جابجایی؛

  • اندازه حاصل از محدودیت های وزن مجاز در حمل و نقل و نیز در تجهیزات نصب؛

  • ظرفیت جرثقیل موجود در کارخانه و کارگاه پروژه؛

  • فضای انبارش، شعاع چرخش کامیون و سایر محدودیت های موجود در کارگاه های ساخت و نصب.

۴-۲-۴-۶-۱۱

تامین ضوابط دیافراگم صلب و همچنین پیوستگی و و یکپارچگی برای کلیه سقفها الزامی است.

۵-۲-۴-۶-۱۱

طراحی و اجرای میل مهارهای سقفی مناسب در محل اتصال اعضای پانلی سقف پیش ساخته به یکدیگر الزامی است.

۶-۲-۴-۶-۱۱

طراحی اتصالات ساختمان‌های بتنی پیش ساخته باید طبق ضوابط مباحث نهم و دهم مقررات ملی ساختمان و سایر مراجع معتبر انجام شود.

۷-۲-۴-۶-۱۱

اتصال سقف به قاب و دیوار باید به صورت پیوسته و یکپارچه طراحی و اجرا گردد و میلگردگذاری لازم برای این یکپارچگی، در محل اتصال انجام شود. همچنین تامین پیوستگی و یکپارچگی در محل اتصال تیر به ستون و اجرای میلگردگذاری لازم برای این یکپارچگی، ضروری است.

۸-۲-۴-۶-۱۱

تامین اتصال قاب پیش ساخته ساده ساختمانی به دیوار برشی بتن آرمه ی در جا، باید از طریق اتصال تیرهای هم امتداد دیوار برشی با المان مرزی درجا صورت گیرد.

۹-۲-۴-۶-۱۱

در صورت تعبیه اعضای مرزی در دیوارهای برشی بتن آرمه، ضروری است این اعضا به صورت درجا اجرا شوند و در نظر گرفتن ستون‌های پیش ساخته قاب، به عنوان اعضای مرزی مورد تایید نیست.

۱۰-۲-۴-۶-۱۱

برای تامین پایداری قطعات پیش ساخته الحاقی به ساختمان مانند راه پله، جان پناه و ... باید تهمیدات لازم صورت پذیرد.

۱۱-۲-۴-۶-۱۱

طراحی و اجرای تیرچه در پیرامون بازشوها، الزامی است.

۱۲-۲-۴-۶-۱۱

رعایت ضوابط طراحی و اجرای سازه پی برای ساختمان‌های بتنی پیش ساخته، باید مطابق مباحث هفتم و نهم مقررات ملی ساختمان باشد.

۱۳-۲-۴-۶-۱۱

مشخصات کلیه میلگردهای فولادی به کار رفته در بتن باید منطبق بر ضوابط مبحث نهم مقررات ملی ساختمان باشد.

۱۴-۲-۴-۶-۱۱

مشخصات مصالح و کیفیت بتن تولید شده باید منطبق بر ضوابط مبحث نهم مقررات ملی ساختمان باشد.

۱۵-۲-۴-۶-۱۱

اندازه بزرگترین سنگ دانه مصرفی در قطعات بتن پیش ساخته نباید بیش از ۲۵ میلی متر باشد.

۱۶-۲-۴-۶-۱۱

اسلامپ بتن مصرفی در قطعات بتن پیش ساخته نباید بیش از ۱۵۰ میلی متر باشد.

۱۷-۲-۴-۶-۱۱

عمل آوری قطعات بتنی پیش ساخته تولید شده باید به صورت تامین گرمایش از طریق بخار آب، شبکه لوله‌های آب داغ یا سایر شیوه‌های گرمایش باشد و با پوشش عایق مناسب، میزان رطوبت و درجه حرارت در طول مدت عمل آوری کنترل شود.

۱۸-۲-۴-۶-۱۱

تمام اندازه‌ها و خواص مهندسی مقاطع فولادی به کار رفته در این سیستم، باید مطابق ضوابط موجود در مبحث دهم مقررات ملی ساختمان باشد.

۱۹-۲-۴-۶-۱۱

در اتصالات پیچ و مهره‌ای قطعات بتنی پیش ساخته باید از پیچ و مهره‌های استاندارد معمولی و پرمقاومت مطابق مشخصات تعیین شده در مبحث دهم مقررات ملی ساختمان استفاده شود.

۲۰-۲-۴-۶-۱۱

استفاده از اتصالات جوشی، پیچ و مهره، گلدانی و غلاف ملات / گروت اجزای باربر به سازه پی مجاز می‌باشد و باید مطابق ضوابط مبحث نهم مقررات ملی ساختمان و سایر مراجع معتبر طراحی گردند.

۲۱-۲-۴-۶-۱۱

طول وصله‌های آرماتور در محل اتصالات تر باید مطابق ضوابط مبحث نهم مقررات ملی ساختمان باشد.

۲۲-۲-۴-۶-۱۱

وصله ستون‌های بتن مسلح پیش ساخته باید در محلی که کمترین تنش موجود است، انجام شود.

۲۳-۲-۴-۶-۱۱

لازم است تمهیدات لازم جهت تحمل نیروی Uplift در اتصال ستون بالایی به ستون پایینی صورت گیرد؛ مانند: دندانه دار کردن شیارهای تعبیه شده در بالای ستون پایینی.

۲۴-۲-۴-۶-۱۱

در نظر گرفتن تمهیدات لازم در هنگام بتن ریزی در محل اتصال تیرها به ستون‌های پیش ساخته برای تامین کیفیت مناسب بتن ضروری است؛ مانند: ویبره مناسب.

۲۵-۲-۴-۶-۱۱

اتصالات باید در برابر شرایط محیطی و آتش سوزی محافظت شوند.

۲۶-۲-۴-۶-۱۱

مدارک اختصاصی زیر باید برای اجرای ساختمان‌های بتنی پیش ساخته تهیه گردد:

  • دستورالعمل حمل، انبار و نگهداری قطعات با توجه به جوانب احتیاط حین اجرا؛

  • معیارهای رد و پذیرش قطعه یا سیستم؛

  • محدودیت بارهای کارگاهی و حمل و نقل.

۲۷-۲-۴-۶-۱۱

نقشه‌های ساخت باید با در نظر گرفتن جزییات کامل تهیه شود.

۲۸-۲-۴-۶-۱۱

نشانه‌های استفاده شده در نقشه‌های کارگاهی باید طبق مراجع معتبر باشد.

۲۹-۲-۴-۶-۱۱

مدارک فنی نصب قطعات پیش ساخته باید با در نظر گرفتن فرآیند نصب تهیه شود.

۳۰-۲-۴-۶-۱۱

باید به عملکرد قطعات در حین نصب توجه شود؛ به طوری که وقتی نسبت دهانه به عمق تیر بالا باشد، مقدار انحنا، خروج از محوریت و لرزش تیرها مورد توجه بیشتری قرار گیرند.

۳۱-۲-۴-۶-۱۱

نقاط مخصوص برای بلند کردن قطعات از محل ساخت به محل اجرا باید به گونه‌ای تعیین شوند که تنش قطعه در محدوده مجاز باقی بماند و قطعه در حین بلند کردن تراز باشد.

۳۲-۲-۴-۶-۱۱

برای قطعات با هندسه نامتقارن یا مقطع ناقص باید نقاط مکمل کمکی برای بلند کردن قطعه در نظر گرفته شود.

۳۳-۲-۴-۶-۱۱

در صورتی که بخشی از قطعه دارای مساحت کوچک (مقطع کاهش یافته) یا کنسول‌های بزرگ باشد، اضافه کردن تقویت‌های فلزی سازه‌ای به پشت قطعه برای فراهم کردن مقاومت اضافی لازم است..

۳۴-۲-۴-۶-۱۱

زمانی که زاویه زنجیر کوچک است، بهتر است از تیر شاهین (پخشی)، دو عدد جرثقیل یا سایر لوازمی که زاویه زنجیر را افزایش می‌دهد، استفاده شود.

۳۵-۲-۴-۶-۱۱

علاوه بر لنگر خمشی طولی، ممکن است لنگر خمشی عرضی ناشی از موقعیت نقاط اتصال بلند کننده با توجه به ابعاد عرضی ایجاد شود.

۳۶-۲-۴-۶-۱۱

رعایت تمهیدات لازم مناسب با شرایط مختلف اقلیمی و محیطهای خورنده ایران الزامی است.

۳۷-۲-۴-۶-۱۱

رواداری‌های حمل و نصب قطعات بتنی پیش ساخته باید طبق مراجع معتبر رعایت شود.

۵-۶-۱۱ روش تیلت- آپ

۱-۵-۶-۱۱ کلیات

تیلت- آپ به عنوان یک روش اجرا برای دیوارهای باربر و غیرباربر شناخته می‌شود. در این روش، دیوارها در مجاورت محل نصب، به صورت خوابیده، ساخته و سپس، توسط جرثقیل برپا و در جای خود نصب می‌شوند. از این رو، نقاط قوت این روش، بهره گیری از مزایای پیش ساخته سازی، کاهش قابل ملاحظه هزینه قالب بندی و حذف مرحله انتقال قطعات از محل ساخت به محل اجرا است.

کارآیی این روش برای پلان‌های منظم موجب شده است که اغلب در ساختمان هایی با کاربری اداری، تجاری و انبار استفاده شود. دیوارهای ساخته شده با این روش، عموما بتن آرمه هستند.

۲-۵-۶-۱۱ الزامات طراحی و اجرای ساختمان‌های بتن آرمه با شیوه تیلت-آپ

۱-۲-۵-۶-۱۱

حداکثر ارتفاع قابل ساخت با روش تیلت-آپ ۱۳ متر است.

۲-۲-۵-۶-۱۱

استفاده از روش تیلت- آپ برای دیوارهای باربر ساختمان‌های متعلق به گروه خطر پذیری ۱، ۲ و ۳ در مناطق لرزه خیز با خطر نسبی خیلی زیاد ممنوع است.

۳-۲-۵-۶-۱۱

کاربرد سقفهای غیرصلب (انعطاف پذیر) در روش تیلت- آپ مجاز نیست؛ مگر اینکه سقف‌ها پوششی باشند.

۴-۲-۵-۶-۱۱

طراحی دیوارهای تیلت-آپ باید مطابق با ضوابط بارگذاری و طراحی اجزای بتنی مندرج در مباحث ششم و نهم مقررات ملی ساختمان و نیز نشریه ACI ۵۵۱.۲R و با در نظر گرفتن کلیه شرایط اجرایی پروژه از جمله برپاسازی و نصب صورت پذیرد.

۵-۲-۵-۶-۱۱

مقرون به صرفه ترین ابعاد دیوار، بزرگترین آن، با توجه به محدودیت‌های زیر است:

  • مساحت محوطه ساخت؛

  • اندازه حاصل از پایداری و تنش‌های مجاز روی دیوار در حین برپاسازی؛

  • ظرفیت جرثقیل موجود در کارگاه پروژه؛

  • ظرفیت تجهیزات نصب و اتصالات؛

  • سایر محدودیت‌های موجود در کارگاه برای ساخت و نصب.

۶-۲-۵-۶-۱۱

استفاده از اتصالات جوشی، پیچ و مهره، گلدانی و غلاف ملات / گروت دیوارهای باربر به سازه پی مجاز است و باید مطابق ضوابط مبحث نهم مقررات ملی ساختمان و سایر مراجع معتبر ، طراحی گردند.

۷-۲-۵-۶-۱۱

هنگامی که از روش تیلت-آپ، برای دیوار حایل استفاده می‌شود، اتصال دیوار و دال بتن آرمه باید از دوران دیوار بر اثر فشار خاک جلوگیری کند.

۸-۲-۵-۶-۱۱

اگر دو یا چند پانل دیواری در مجاورت یکدیگر قرار گیرند، این پانل‌ها باید در محل هایی که اتصال آن‌ها از نظر پایداری سازه‌ای در برابر بارهای وارد بر سازه، اهمیت دارند، با اتصال جوشی به یکدیگر متصل شوند.

۹-۲-۵-۶-۱۱

در مواردی که اتصال پانل‌های دیوار به یکدیگر، به لحاظ مقاومت در برابر لنگر واژگونی لازم باشد، باید پانل‌ها دو به دو و حداکثر در گروه‌های سه تایی در صفحه به هم متصل شوند. در این صورت، باید آرماتورهای افقی اضافه‌ای برای کنترل ترکهای عرضی تعبیه شود.

۱۰-۲-۵-۶-۱۱

رعایت تمهیدات لازم برای اتصالات، متناسب با شرایط مختلف اقلیمی و محیطهای خورنده الزامی است.

۱۱-۲-۵-۶-۱۱

در مواردی که بتن به صورت نمایان قرار خواهد گرفت، سنگدانه‌های مصرفی برای برآورده نمودن الزامات دوام باید خواص مربوط به سلامت سنگدانه، مقاومت در برابر چرخه‌های یخ زدن و آب شدن و در صورت نیاز، مقاومت در برابر باران‌های اسیدی را داشته باشد.

۱۲-۲-۵-۶-۱۱

جزییات اجرایی باید مطابق نشریه ACI ۵۵۱.IR باشد.

۱۳-۲-۵-۶-۱۱

پیش بینی تمهیدات ایمنی لازم، به هنگام برپاسازی دیوارها با جرثقیل، الزامی است.

۱۴-۲-۵-۶-۱۱

استفاده از تیر شاهین (پخشی)، برای برپاسازی قطعه الزامی است.

۱۵-۲-۵-۶-۱۱

مدارک فنی نصب باید با در نظر گرفتن فرآیند نصب تهیه شود.

۶-۶-۱۱ ساختمان‌های نیمه پیش ساخته با صفحات بتن پاششی سه بعدی (۳D پانل)

۱-۶-۶-۱۱ کلیات

ساختمان‌های نیمه پیش ساخته با صفحات بتن پاششی سه بعدی که به 3D پانل مشهورند، متشکل از یک شبکه خرپای فضایی از میلگردهای ساده، یک لایه پلی استایرن به ضخامت ۴۰ تا ۹۰ میلی متر و دو لایه بتن پاششی در طرفین است. شبکه خرپای فضایی، از اتصال شبکه‌های فولادی ساخته شده به روش جوش نقطه‌ای اتوماتیک، توسط میلگردهای مورب حاصل می‌شود. در این سیستم، بازشوها در زمان تولید در کارخانه یا پیش از نصب، تعبیه و تقویت‌های لازم با استفاده از شبکه فولادی انجام می‌شود.

لازم است پانل‌ها برای تحمل برش و خمش وارده در سقف و تحمل بار محوری و برش عرضی در دیوارها طراحی شوند و جزییات لازم برای یکپارچه نمودن اجزای سیستم به دقت مورد توجه قرار گیرند. در این پانل ها، لایه پلی استایرن علاوه بر نقش قالب بندی، در عایق کاری حرارتی نیز، موثر است. پانل‌های 3D در قطعاتی با عرض یک متر و طول سه متر در کارخانه تولید می‌شوند و پس از حمل به کارگاه و اجرای زیرسازی مناسب، در موقعیت خود قرار داده و به یکدیگر متصل می‌شوند. پس از اجرای تاسیسات برقی و مکانیکی لازم، دو سمت پانل‌ها با بتن ریزدانه، بتن پاشی می‌شود. از نقاط ضعف این سیستم می‌توان موارد زیر را برشمرد:

مشکل اجرا در محل‌های بادخیز، ترد بودن فولادهای پیش کشیده، دشواری رعایت رواداری‌ها به هنگام نصب و شاقول کردن پانل ها، دشواری کنترل ضخامت بتن پاشیده، عدم دست یافتن به مقاومت‌های بالای بتن، امکان ایجاد خوردگی در شبکه فولادی، عدم امکان دسترسی برای تعمیر یا اصلاح مسیر تاسیساتی .

۲-۶-۶-۱۱ الزامات ساختمان‌های نیمه پیش ساخته با ۳D پانل

۱-۲-۶-۶-۱۱

پانل‌ها باید در محیطهای دور از تابش مستقیم اشعه خورشید، بارش باران، رطوبت، تغییرات حرارتی شدید و عوامل مخرب محیطی نگهداری شوند.

۲-۲-۶-۶-۱۱

پانل‌ها باید دور از مواد آتش زا یا حلال مانند هیدروکربنها نگهداری شود و از حرارت مستقیم نیز مصون ماند.

۳-۲-۶-۶-۱۱

انبار کردن پلی استایرن، با حجم بیش از ۶۰ مترمکعب مجاز نیست؛ در صورت نیاز به ذخیره سازی مقادیر بیشتر، باید بین هر انبارش حداقل ۲۰ متر فاصله باشد.

۴-۲-۶-۶-۱۱

هسته عایق باید پلی استایرن منبسط شونده از نوع کندسوز با حداقل چگالی اسمی ۱۵kg/m ۳ ، مطابق استاندارد ASTM و با تایید از مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی باشد.

۵-۲-۶-۶-۱۱

لایه پلی استایرن باید در محل کف /سقف قطع شود و بین طبقات امتداد نداشته باشد. هرگونه امتداد قائم لایه پلی استایرن در دیوارهای خارجی، شفتهای پلکان، آسانسور و نظایر آن‌ها نیز، باید در محل کف/سقف قطع شود.

۶-۲-۶-۶-۱۱

هرگونه سوراخ یا گشودگی ایجاد شده درون دیوار باید آتش بندی شود.

۷-۲-۶-۶-۱۱

هرگونه عملیات جوشکاری در نزدیکی پانل‌های بتن پاشی نشده که احتمال آسیب رسانی به پانل داشته باشد، باید با رعایت تمهیدات ویژه و با نظارت دقیق انجام شود.

۸-۲-۶-۶-۱۱

از بارگذاری یا اقداماتی نظیر راه رفتن روی پانل‌ها باید اجتناب شود.

۹-۲-۶-۶-۱۱

نگهداری و انبار پانل‌ها روی یکدیگر باید به نحوی باشد که جوش شبکه و مفتول ها آسیب نبیند.

۱۰-۲-۶-۶-۱۱

در هنگام بارگیری، باراندازی یا حمل و نقل پانل‌ها باید اقدامات لازم برای جلوگیری از تابیدگی و خمیدگی آن‌ها به عمل آید.

۱۱-۲-۶-۶-۱۱

رعایت مشخصات بتن پاششی، طبق آیین نامه بتن ایران الزامی است.

۱۲-۲-۶-۶-۱۱

ضخامت بتن پاششی در هر طرف نباید از ۴۰ میلی متر کمتر و از ۷۰ میلی متر بیشتر باشد.

۱۳-۲-۶-۶-۱۱

حداقل تنش تسلیم فولاد شبکه جوش ۲۴۰ مگاپاسکال و حداقل قطر آن ۳ میلی متر است.

۱۴-۲-۶-۶-۱۱

تمهیدات لازم در شرایط اقلیمی مختلف برای بتن مسلح مانند کاربرد فولاد گالوانیزه و نیز بتن مقاوم در محیط خورنده، باید طبق مبحث نهم مقررات ملی ساختمان لحاظ شود.

۱۵-۲-۶-۶-۱۱

ضخامت هسته عایق در پانل‌های دیواری باید حداقل ۴۰ میلی متر و به تناسب آن، فاصله شبکه‌های جوش شده از یکدیگر باید حداقل ۸۰ میلی متر باشد.

۱۶-۲-۶-۶-۱۱

ضخامت هسته عایق در پانل‌های سقفی باید حداقل ۶۰ میلی متر و به تناسب آن، فاصله شبکه‌های جوش شده از یکدیگر باید حداقل ۱۰۰ میلی متر باشد.

۱۷-۲-۶-۶-۱۱

پلان ساختمان باید نسبت به محورهای اصلی بنا، متقارن و ساختمان در ارتفاع، منظم باشد.

۱۸-۲-۶-۶-۱۱

حداکثر ارتفاع مجاز ساختمان، مشروط به اجرای کلاف‌های افقی و قائم، ۱۰ متر و در غیر این صورت، ۷/۲ متر از تراز پایه است.

۱۹-۲-۶-۶-۱۱

از ایجاد اختلاف سطح در کف‌ها باید خودداری شود.

۲۰-۲-۶-۶-۱۱

ارتفاع مجاز هر طبقه بدون کلاف میانی باید به ۴ متر محدود شود. در صورت افزایش ارتفاع از این مقدار لازم است یک کلاف میانی منظور گردد. در هر حال، ارتفاع هر طبقه نباید از ۶ متر بیشتر شود.

۲۱-۲-۶-۶-۱۱

انتخاب انواع ترکیبات بار و همچنین، کنترل سازه در مقابل بار باد باید مطابق مبحث ششم مقررات ملی ساختمان انجام شود.

۲۲-۲-۶-۶-۱۱

طرح لرزه‌ای باید بر اساس استاندارد ۲۸۰۰ صورت پذیرد.

۲۳-۲-۶-۶-۱۱

حداکثر دهانه باربر ثقلی در سقف ۵ متر، حداکثر طول آزاد دیوار ۶ متر و حداکثر ارتفاع خالص پانل‌های دیواری ۳/۲ متر است.

۲۴-۲-۶-۶-۱۱

لازم است کفایت مقاومت پانل‌های غیرباربر در برابر بارهای غیرمتعارف احتمالی نظیر ضربه، متناسب با شرایط بهره برداری مورد بررسی قرار گیرند.

۲۵-۲-۶-۶-۱۱

در مسیر انتقال نیروی جانبی از سازه پانلی به زمین، نباید انقطاعی وجود داشته باشد.

۲۶-۲-۶-۶-۱۱

در هر دیوار پانلی، سطح بازشوها نباید از ۳۳ درصد سطح کامل دیوار بیشتر باشد.

۲۷-۲-۶-۶-۱۱

فاصله بازشوها تا کناره‌های دیوار باید حداقل ۷۵۰ میلی متر در نظر گرفته شود.

۲۸-۲-۶-۶-۱۱

در اطراف بازشوها باید حداقل به اندازه مساحت معادل مفتول‌های قطع شده از پانل در هر راستا، به صورت فولاد متمرکز در همان راستا، در دو طرف بازشو قرار داده شود. همچنین، در گوشه‌های بازشو باید آرماتور تقویتی مورب با رعایت طول مهاری تعبیه شود.

۲۹-۲-۶-۶-۱۱

سایر تمهیدات لازم در مورد بازشوها باید بر اساس مبحث نهم مقررات ملی ساختمان لحاظ شود.

۳۰-۲-۶-۶-۱۱

آثار ناشی از لاغری باید در طراحی پانل‌های بابر لحاظ گردد.

۳۱-۲-۶-۶-۱۱

در طبقه هایی که به دلایل معماری تعدادی از دیوارهای آن حذف می‌شود، نباید نسبت سطح مقطع دیوارهای باربر پانلی آن طبقه به سطح مقطع دیوارهای باربر پانل طبقه فوقانی، بدون در نظر گرفتن دیوار قسمت فوقانی بازشوها، از ۷۰٪ کمتر باشد.

۳۲-۲-۶-۶-۱۱

احداث کنسول‌های بیشتر از یک متر مجاز نیست.

۳۳-۲-۶-۶-۱۱

طراحی جزییات قرار گیری میلگردهای مورد نیاز، باید مانند سازه‌های بتن آرمه معمولی باشد و مطابق با ضوابط مبحث نهم مقررات ملی ساختمان صورت پذیرد.

۳۴-۲-۶-۶-۱۱

مهار و وصله میلگردها و شبکه جوش شده باید مطابق ضوابط مبحث نهم مقررات ملی ساختمان باشد.

۳۵-۲-۶-۶-۱۱

در دیوارها، پوشش بتن پاششی روی شبکه جوش شده یا میلگردها نباید کمتر از ۱۵ میلی متر باشد.

۳۶-۲-۶-۶-۱۱

آرماتورهای انتظار سازه پی، باید باید در فاصله بین لایه عایق و شبکه فولادی پانل قرار گرفته و به سمت شبکه فولادی متمایل باشند.

۳۷-۲-۶-۶-۱۱

نقشه‌های محاسباتی، اجرایی و کارگاهی باید مطابق مندرجات این بخش و نیز الزامات مبحث نهم مقررات ملی ساختمان ، به تناسب سازه مورد نظر تهیه شوند.

۳۸-۲-۶-۶-۱۱

با توجه به نوع پانل تولیدی، لازم است جزییات اتصال سقف به دیوار، سقف به بازشوها و دیوار به دیوار در حالات مختلف (کنج، کنار هم، سپری و صلیبی) به صورت پارامتریک، در قالب یک دفترچه با عنوان "دفترچه جزییات اتصالات" ارایه شود.

۳۹-۲-۶-۶-۱۱

در صورت استفاده از سیستم تاسیسات مکانیکی توکار، لازم است لوله‌های مربوطه، از جنس پلیمری باشد.

۴۰-۲-۶-۶-۱۱

اگر از پانل‌های سقفی استفاده شود، لازم است نصب پانل‌های سقف پیش از اتمام بتن پاشی دیوارها انجام شود.

۴۱-۲-۶-۶-۱۱

برای اجرای پانل‌های سقفی، باید فاصله ۲۰ میلی متری بین پشت بند و شبکه جوش شده رعایت شود و نباید به شبکه جوش شده بچسبد.

۴۲-۲-۶-۶-۱۱

در پانل‌های سقفی باید خیز منفی به مقدار نیم درصد طول دهانه در وسط دهانه تیرها رعایت شود.

۴۳-۲-۶-۶-۱۱

فاصله حداکثر برای شمع‌ها در طول تیرچه‌های بین پانل‌های سقف ۱/۵ متر است.

۴۴-۲-۶-۶-۱۱ آزمایش‌های پیش از بتن پاشی

۱-۴۴-۲-۶-۶-۱۱

قبل از شروع عملیات بتن پاشی در کارگاه، باید جعبه‌های آزمایشی چوبی یا فلزی به ابعاد ۱۰۰×۶۰۰×۶۰۰ میلی متر برای اخذ نمونه‌های آزمایش از بتن پاششی، توسط پرسنل کارگاه و تحت نظر دستگاه نظارت تهیه شود.

۲-۴۴-۲-۶-۶-۱۱

به ازای هر مخلوط نمونه، هر وضعیت بتن پاشی (افقی یا سربالا) و هر اپراتور بتن پاش، باید حداقل یک جعبه آزمایشی در نظر گرفته شود که نصف جعبه با شبکه جوش شده پانل، مشابه شرایط واقعی، شبکه بندی شود.

۳-۴۴-۲-۶-۶-۱۱

از هر جعبه آزمایش باید ۶ نمونه مغزه گیری انجام شود که ۳ نمونه با شبکه فولادی و ۳ نمونه بدون آن باشد.

۴-۴۴-۲-۶-۶-۱۱

به ازای هر ۵۰ مترمکعب بتن پاششی یا هر ۵ روز بتن پاشی، یک جعبه آزمایشی لازم است.

۵-۴۴-۲-۶-۶-۱۱

زمانی بتن پاششی، از نظر مقاومت قابل قبول تلقی می‌شود که متوسط مقاومت فشاری سه مغزه حداقل برابر ۰/۸۵ مقاومت مشخصه طرح باشد و همچنین مقاومت هیچ یک از مغزه‌ها کمتر از ۰/۷۵ مقاومت مشخصه طرح نباشد. برای کنترل دقت نتایج می‌توان مغزه گیری را تکرار نمود.

۶-۴۴-۲-۶-۶-۱۱

برای سهولت در نتیجه گیری و تسریع در کار می‌توان به همراه بتن پاشی جعبه ها، ۶ آزمونه استوانه‌ای استاندارد از بتن پاششی گرفته شود و نتایج مقاومت آزمونه‌ها با مغزه‌های اخذشده از جعبه‌ها مقایسه و کالیبره گردد. معیار کیفی مغزه‌ها باید مطابق با ضوابط نشریه ۳۸۵ سازمان برنامه و بودجه باشد.

۴۵-۲-۶-۶-۱۱

مصالح برگشتی بتن پاششی نباید مورد استفاده مجدد در بتن پاشی پانل‌های باربر قرار گیرند.

۴۶-۲-۶-۶-۱۱

استفاده از روش‌های دستی در اجرای بتن پاششی مجاز نیست.

۴۷-۲-۶-۶-۱۱

فشار دستگاه بتن پاش یا کمپرسور باید به حدی باشد که بتن پاششی با فشاری در محدوده ۵ تا ۸ بار (اتمسفر) از پاشنده به سوی سطح، خارج شود.

۴۸-۲-۶-۶-۱۱

در عملیات بتن پاشی نباید به دلیل نصب قرنیز، ضخامت بتن پاششی پایین دیوار کم شود.

۴۹-۲-۶-۶-۱۱

لازم است بتن پاشی دیوارها از پایین به سمت بالای دیوار صورت گیرد.

۵۰-۲-۶-۶-۱۱

به منظور توزیع یکنواخت بتن پاششی و جلوگیری از گلوله و انباشته شدن مصالح، لازم است، پاشنده تا حد امکان، عمود بر سطح دیوار قرار داده شود و حرکت آن به صورت یکنواخت با الگوی دوار کوچک، حول محور پاشنده باشد. در موقعیت هایی که به لحاظ شرایط معماری یا اجرایی، این موضوع میسر نباشد، دهانه پاشنده نباید کمتر از ۴۵ درجه از سطح کار، زاویه بگیرد.

۵۱-۲-۶-۶-۱۱

بتن پاشی نباید به کنج ختم شود؛ برای عملیات بتن پاشی داخل کنج ها، باید پاشش در راستای نیمساز کنج انجام شود.

۵۲-۲-۶-۶-۱۱

برای تامین پایداری قائم پانل‌های دیواری به منظور بتن پاشی، لازم است در فاصله ۸۰۰ تا ۱۰۰۰ میلی متری از بالای دیوار، از پشت بندهای افقی مناسب استفاده شود.

۵۳-۲-۶-۶-۱۱

پلی استایرن پانل‌های دیوار باید به نحوی در جای خود ثابت نگه داشته شوند که در اثر فشار حاصل از پاشش بتن، جابجا نشوند.

۵۴-۲-۶-۶-۱۱

رواداری‌های ابعادی پانل‌ها باید مطابق جدول ۱۱-۶-۱ باشد.

۵۵-۲-۶-۶-۱۱

رواداری‌های اجرای پانل‌ها باید مطابق جدول ۱۱-۶-۲ در نظر گرفته شود.

جدول

ردیف

مورد

واحد

پانل سقفی

پانل دیواری

باربر

غیر باربر

۱

فاصله قطر پانل

میلی متر

۱۰ ±فاصله اسمی

۱۰ ±فاصله اسمی

±۵ فاصله اسمی

۲

ضخامت لایه عایق

میلی متر

±۵ ضخامت اسمی

±۵ ضخامت اسمی

۵ ± ضخامت اسمی

۳

* قطر مفتول ها

میلی متر

۰/۱ ± ۳/۵

۰/۱ ± ۳/۵

۰/۱ ± ۲/۵

۴

ابعاد چشمه

میلی متر

۵ ± ۸۰

۵ ± ۸۰

۵ ± ۸۰

۵

** زاویه بین مفتول‌های طولی و عرضی

درجه

۰/۵ ± ۹۵

۰/۵ ± ۹۵

۰/۵ ± ۹۵

۶

طول مفتول عرضی

میلی متر

۳-طول اسمی

۳-طول اسمی

۳-طول اسمی

۷

طول برش گیرها

میلی متر

۳-طول اسمی

۳-طول اسمی

۳- طول اسمی

۸

قطر برش گیرها

میلی متر

۰/۱ ± ۳/۵

۰/۱ ± ۳/۵

-

۹

زاویه برش گیرها

درجه

۰/۵+زاویه اسمی

۰/۵+زاویه اسمی

۰/۵+ زاویه اسمی

۱۰

تاب برش گیرها

میلی متر

۱/۵

۱/۵

۱/۵

با ابعاد و اندازه‌های مندرج در این جدول، رعایت رواداری‌ها الزامی است.

* حداقل قطر مفتول ۳/۵ میلی متر می‌باشد و در صورت استفاده از مفتول هایی با قطر کمتر، باید محاسبات سازه‌ای و مستدل انجام گردد.

** این رواداری برای پانل در طول ۳ متر می‌باشد.

جدول c-11-6-1: جدول ۱۱-۶-۱ رواداری‌های ابعادی پانلها

جدول

ردیف

شرح

رواداری

۱

انحراف از امتداد قائم

الف

در لبه و سطح دیوارها، نبش و کنج ها

۵ میلی متر در هر ۳ متر طول

حداکثر ۲۰ میلی متر در کل طول

ب

برای گوشه نمایان دیوارها، درزهای کنترل، شیارها و دیگر خطوط برجسته نمایان مهم

۵ میلی متر در هر ۶ متر طول

حداکثر ۱۰ میلی متر در کل طول

۲

انحراف از سطوح یا ترازهای مشخص شده در نقشه ها

الف

در سطح زیرین دال ها، سقف ها، سطح زیرین تیرها، نبش‌ها و کنج‌ها قبل از برچیدن حایل ها

۱۰ میلی متر در هر دهانه یا ۶ متر طول

حداکثر ۲۰ میلی متر در کل طول

ب

در نعل درگاه ها، زیر سری ها، جان پناه‌های نمایان در شیارهای افقی و دیگر خطوط برجسته نمایان و مهم

۲۵ میلی متر در هر ۶ متر طول

حداکثر ۱۰ میلی متر در کل طول

۳

انحراف دیوارها و تیغه‌های جداکننده از موقعیت مشخص شده در پلان ساختمان

در هر دهانه

۱۰ میلی متر

در هر شش متر طول

۱۰ میلی متر

حداکثر در کل طول

۲۰ میلی متر

۴

انحراف از اندازه / موقعیت بازشوهای واقع در کف، دیوار و غلاف ها

۶ + میلی متر

۵

اختلاف ضخامت دال‌ها و دیوارها

الف

درجهت نقصانی

۱ میلی متر

ب

در جهت اضافی

۵ میلی متر

۶

پی ها

الف

اختلاف اندازه‌ها در پلان

نقصانی

۱۲ میلی متر

اضافی

۵۰ میلی متر

ب

جابجایی یا خروج از مرکز

دو عدد عرض سازه پی در امتداد طول مورد نظر مشروط بر آنکه بیش از ۵۰ میلی متر نباشد

پ

ضخامت

کاهش ضخامت نسبت به آنچه تعیین شده است

۵ درصد

افزایش ضخامت نسبت به آنچه تعیین شده

محدودیتی ندارد

جدول c-11-6-2: جدول ۱۱-۶-۲ رواداری‌های اجرای پانلها

۷-۶-۱۱ ساختمان‌های بتن آرمه درجا به شیوه قالبهای تونلی

۱-۷-۶-۱۱ کلیات

سیستم موسوم به تونلی، فقط در انبوه سازی‌ها استفاده می‌شود و از نوع سیستم دیوار باربر و سقف بتنی است. از آنجایی که سقف و دیوارها به صورت سلولی و هم زمان، آرماتوربندی، قالب بندی و بتن ریزی می‌شوند، این سیستم به تونلی شهرت یافته است. با این شیوه اجرا، ضمن افزایش سرعت و کیفیت، عملکرد سازه‌ای و رفتار لرزه‌ای مجموعه سازه، به لحاظ یکپارچگی اعضا و اتصالات آن‌ها، به نحو چشمگیری بهبود می‌یابد.

قالب‌ها به صورت یکپارچه، بسته و باز می‌شوند. خروج قالب‌های تونلی، پس از بتن ریزی دیوار و سقف و گیرش اولیه بتن، با فاصله دادن قالب‌ها از جدارهای بتن ریزی شده و با حرکت افقی روی چرخ یا غلطک صورت می‌گیرد. جدارهایی که با استفاده از این روش اجرا می‌شوند، جدارهای اصلی داخلی و بعضی جداره‌های جانبی هستند. تجربه زلزله‌های گذشته، عموما رفتار مناسب سازه این ساختمان‌ها را نشان داده است. برای افزایش سهولت و سرعت اجرا، اجزای غیرسازه‌ای مانند دیوارهای جداکننده، پله‌ها و پانل‌های نما به صورت پیش ساخته در نظر گرفته و پس از تکمیل سازه اصلی، به آن متصل می‌شوند.

با به کار گیری مدیریت کیفیت جامع و استفاده از فناوری‌های روز در تسریع گیرش و ازدیاد مقاومت بتن می‌توان سرعت اجرا را به میزان چشمگیری افزایش داد. از معایب این روش، محدودیت در طراحی معماری است. در ساختمان‌های اجراشده به روش تونلی، ابتدا آرماتوربندی و تعبیه مسیرهای تاسیسات برقی در دیوارها انجام می‌شود و هم زمان با این اقدامات، قالب بندی بازشوهای مورد نیاز برای تاسیسات، در و پنجره اجرا می‌شود. اجرای جداره‌های بتنی پرداخت شده، نیاز به نازک کاری بر روی سطوح آن‌ها را برطرف می‌کند.

۲-۷-۶-۱۱ الزامات طراحی و اجرای ساختمان‌های بتن آرمه درجا با شیوه قالبهای تونلی

۱-۲-۷-۶-۱۱

مبانی کلی طراحی این سیستم، مطابق با ساختمان‌های بتن مسلح از نوع دیوار باربر است.

۲-۲-۷-۶-۱۱

اجرای این سیستم در کلیه پهنه‌های لرزه خیزی ایران حداکثر تا ۵۰ متر از تراز پایه بلامانع است.

۳-۲-۷-۶-۱۱

بارگذاری و طرح سازه‌ای این روش باید به ترتیب، بر اساس مباحث ششم و نهم مقررات ملی ساختمان انجام گیرد.

۴-۲-۷-۶-۱۱

رعایت ضوابط مربوط به شکل پذیری زیاد متناسب با لرزه خیزی مناطق مختلف ایران الزامی است.

۵-۲-۷-۶-۱۱

حداکثر ارتفاع خالص ۳ متر (بدون احتساب ضخامت سقف) و حداقل ضخامت ۱۵۰ میلی متر برای دیوارهای هر طبقه در این سیستم مجاز است.

۶-۲-۷-۶-۱۱

سطح مقطع اسمی دیوارهای سازه‌ای در هر جهت باید حداقل ۳% سطح زیربنای طبقه باشد.

۷-۲-۷-۶-۱۱

سطح مقطع اسمی دیوارهای سازه‌ای یک جهت باید حداقل ۸۰ درصد جهت دیگر باشد.

۸-۲-۷-۶-۱۱

رعایت حداقل مقاومت فشاری نمونه استوانه‌ای ۲۵ مگاپاسکال برای بتن سازه‌ای و حداقل تنش تسلیم ۴۰۰ مگاپاسکال برای فولاد الزامی است.

۹-۲-۷-۶-۱۱

در نظر گرفتن ملاحظات لازم در پلان معماری برای بستن و باز کردن قالب‌های تونلی ضروری است.

۱۰-۲-۷-۶-۱۱

قالب برداری باید با تامین ضوابط پایه موقت، طبق مراجع معتبر انجام شود.

۱۱-۲-۷-۶-۱۱

استفاده از مواد افزودنی (روان کننده، فوق روان کننده و افزودنی‌های تسریع کننده گیرش بتن) باید مطابق مقررات ملی ساختمان یا سایر مراجع معتبر باشد؛ همچنین، نوع و میزان مصرف آن‌ها باید بر مبنای مشخصات اجرایی و اقلیمی محل پروژه انتخاب گردد.

۱۲-۲-۷-۶-۱۱

لحاظ کردن جزییات دقیق مسیر و محل نصب کلیه اقلام تاسیسات برقی و مکانیکی در مرحله طراحی و اجرا ضروری است.

۱۳-۲-۷-۶-۱۱

در نظر گرفتن تمهیدات و تجهیزات لازم برای اجرای بتن ریزی یکپارچه دیوارها با سقف در هر طبقه ضروری است.

۱۴-۲-۷-۶-۱۱

تمهیدات لازم در اجرای نازک کاری و نماسازی بر روی سطوح بتنی باید در مراحل طراحی و اجرا در نظر گرفته شود.

۱۵-۲-۷-۶-۱۱

رعایت رواداری‌های دیوارهای برشی و باربر، طبق مبحث نهم مقررات ملی ساختمان الزامی است.

۸-۶-۱۱ ساختمان‌های بتن آرمه درجای یکپارچه

۱-۸-۶-۱۱ کلیات

استفاده از این روش بتن ریزی در جا، فقط در انبوه سازی‌ها توجیه اقتصادی دارد. در این شیوه، امکان اجرای سازه پی، به صورت نواری یا گسترده وجود دارد؛ اما معمولا به دلایل سهولت اجرا، افزایش سرعت، کاهش هزینه و بهبود کیفیت، از نوع گسترده استفاده می‌شود. سیستم سازه‌ای این روش، متشکل از دیوارهای باربر بتن مسلح در ترکیب با دال بتنی درجا است که همراه با سازه پی آن، ساختار یکپارچه و کاملا مستحکمی را در برابر نیروهای جانبی و قائم پدید می‌آورد. تجربه زلزله‌های گذشته، عموما رفتار مناسب این سیستم سازه‌ای را نشان داده است.

مزیت این شیوه، سرعت بالای آن، به سبب اجرای همزمان کل دیوارهای یک طبقه است. ضمن اینکه، اجرای دیوارهای بتنی به صورت نمایان، نیاز به نازک کاری بر روی سطوح آن‌ها را برطرف می‌کند. آزادی عمل در طراحی معماری به علت امکان توزیع دیوارهای باربر در هر دو امتداد اصلی متعامد در کل پلان و همچنین، امکان حرکت طولی، عرضی و ارتفاعی تاسیسات در تقاطع دیوارها و سقف از دیگر مزایای این روش است.

۲-۸-۶-۱۱ الزامات طراحی و اجرای ساختمان‌های بتن آرمه درجای یکپارچه

۱-۲-۸-۶-۱۱

مبانی کلی طراحی این سیستم، مطابق با ساختمان‌های بتن مسلح از نوع دیوار باربر است.

۲-۲-۸-۶-۱۱

بارگذاری و طرح سازه ای این روش باید به ترتیب، بر اساس مباحث ششم و نهم مقررات ملی ساختمان انجام گیرد.

۳-۲-۸-۶-۱۱

رعایت ضوابط مربوط به شکل پذیری زیاد متناسب با لرزه خیزی مناطق مختلف ایران الزامی است.

۴-۲-۸-۶-۱۱

حداقل ضخامت دیوارها باید طبق ضوابط مبحث نهم مقررات ملی ساختمان باشد.

۵-۲-۸-۶-۱۱

سطح مقطع اسمی دیوارهای سازه‌ای در هر جهت باید حداقل ٪۳ سطح زیربنای طبقه باشد.

۶-۲-۸-۶-۱۱

سطح مقطع اسمی دیوارهای سازه‌ای یک جهت باید حداقل ۸۰ درصد جهت دیگر باشد.

۷-۲-۸-۶-۱۱

رعایت حداقل مقاومت فشاری نمونه استوانه‌ای ۲۵ مگاپاسکال برای بتن سازه‌ای و حداقل تنش تسلیم ۴۰۰ مگاپاسکال برای فولاد الزامی است.

۸-۲-۸-۶-۱۱

قطعات قابل باید با توجه به پلان معماری و محدودیت‌های نصب، نظیر ظرفیت جرثقیل‌ها و قلمرو چرخش آن‌ها، تا جای امکان عریض باشند و طراحی آن‌ها طبق نشریه ACI۳۴۷ صورت پذیرد.

۹-۲-۸-۶-۱۱

قالب برداری سقف با تامین ضوابط پایه موقت، باید طبق نشریه ACI ۳۴۷.۲R انجام شود.

۱۰-۲-۸-۶-۱۱

استفاده از مواد افزودنی (روان کننده، فوق روان کننده و افزودنی‌های تسریع کننده گیرش بتن) باید مطابق مقررات ملی ساختمان یا سایر مراجع معتبر باشد؛ همچنین، نوع و میزان مصرف آن‌ها باید بر مبنای مشخصات اجرایی و اقلیمی محل انتخاب گردد.

۱۱-۲-۸-۶-۱۱

در نظر گرفتن میزان روانی بتن، با توجه به تراکم آرماتورها، لوله های تأسیسات الکتریکی و همچنین در اطراف محل بازشوها ضروری است.

۱۲-۲-۸-۶-۱۱

لحاظ کردن جزییات دقیق مسیر و محل نصب کلیه اقلام تاسیسات برقی و مکانیکی در مرحله طراحی و اجرا ضروری است.

۱۳-۲-۸-۶-۱۱

در نظر گرفتن تمهیدات و تجهیزات لازم برای اجرای یکپارچه دیوارها در هر طبقه الزامی است.

۱۴-۲-۸-۶-۱۱

در نظر گرفتن تمهیدات و تجهیزات لازم برای عملیات نگهداری بتن دیوارها در شرایط مختلف آب و هوایی و همچنین، در تماس با محیط های خورنده الزامی است.

۱۵-۲-۸-۶-۱۱

یکپارچگی سقف هر طبقه با دیوارهای فوقانی و تحتانی آن باید تامین شود.

۱۶-۲-۸-۶-۱۱

رعایت رواداری‌های دیوارهای برشی و باربر، طبق مبحث نهم مقررات ملی ساختمان الزامی است.

پیوست ۱- مفاهیم صنعتی سازی ساختمان

از دهه ۵۰ خورشیدی به بعد، برای صنعتی سازی ساختمان در کشور کوشش شده است؛ ولی اگر صادقانه قضاوت شود، موفق نبوده ایم. اکثر مهندسان کشور در جواب این پرسش که "صنعتی سازی یعنی چه؟" پاسخهای متفاوت و ناقصی مثل "پیش ساخته سازی" یا "انبوه سازی" را مطرح می کنند که جامع و مانع نیست؛ به عنوان یک مثال نقض، می توان به روش قالب های تونلی اشاره داشت که بسیار صنعتی است؛ اما پیش ساخته نیست. انتظاری که از صنعتی شدن ساختمان می رود این است که کیفیت کار در همه زمینه ها بالا رود و برای اجزای مشابه یکسان شود؛ همچنین، بهره وری منابع و سرعت افزایش یابد. از این رو، بهره وری منابع، افزایش سرعت، بهبود و یکسان سازی سطح کیفیت، سه معیار عمده صنعتی سازی است که حتی عدم رعایت یکی، موجب غیرصنعتی شدن پروژه می شود. در حال حاضر، علت ناچیز بودن افزایش بهره وری در ایران، در اختیار نداشتن فناوری های لازم نیست؛ بلکه عدم مدیریت درست منابع است. فناوری، کم و بیش در سال های گذشته وارد کشور شده، ولی پاسخگوی این موضوع نبوده است. بهره وری، حاصل ترکیب بهینه و موزون منابع و زمان است. حال آنکه، در کشورمان نه از منابع به طور موزون استفاده میشود و نه ترکیب بهینه ای از آنها لحاظ می شود. ترکیب بهینه و موزون منابع و زمان با مدیریت کیفیت جامع ( TQM ) قابل دستیابی است؛ به شرط اینکه منبع مالی نیز، موزون به آن تزریق شود. این موضوع، خود می تواند بسترساز توسعه فناوری باشد. شایان توجه است که هر اقدام برهم زننده رفتار موزون، باعث افت شدید بهره وری خواهد شد؛ مثال بارز آن، پرداخت های غیر موزون اقتصادی است.

حداقل ۹۵ درصد حجم ساخت و ساز کشور را ساخت و ساز متداول شهری و روستایی که همان غیر انبوه سازی هاست، تشکیل می دهد. پیش ساختگی، کلید صنعتی سازی در غیر انبوه سازی است که از طریق استانداردسازی کیفی و ابعادی و نیز مدولارسازی محقق می شود. الزام داشتن استاندارد کیفی و ابعادی و نیز مدولار بودن، باعث افزایش تقاضای اقلام کارخانه ای در بازار می شود. در نتیجه، مهندسان می دانند که باید یکی از آن تولیدات مدولار كارخانه ای را که کیفیت مناسبی دارند، انتخاب کنند و نصابها هم، به سهولت آن را نصب می کنند. به عبارت دیگر، نتیجه کارخانه ای شدن محصولات، بهره وری منابع، افزایش سرعت، بهبود و یکسان سازی کیفیت خواهد بود که جملگی از معیارهای صنعتی سازی است. به همین دلیل است که در کشورهای پیشرفته، یک ساختمان ۴ طبقه در زمان بسیار کوتاه تری نسبت به کشورهای در حال توسعه ساخته می شود.

بحث مدولار، متفاوت از موضوع ماژول است که نمونه بارز آن لارج پانل است. مدولار به این معنی است که مدولی تعریف و ابعاد، به اندازه مضربی از آن مدول، کم و زیاد می شود. برای مثال، عرض درها از ۷۰ سانتی متر شروع و ده سانتی متر، ده سانتی متر اضافه شود تا به ۱۱۰ سانتی متر برسد؛ این ده سانتی متر همان مدول است. در نتیجه، دری با عرض ۷۴ سانتی متر وجود ندارد و برای نصب، لازم نیست که نجار پای کار باشد.

توضیح: لارج پانل، روش ساخت با استفاده از قطعات پیش ساخته بتنی که اغلب حجیم، سنگین و فاقد تنوع هستند، است. ساختمانهای ساخته شده با این روش، در زلزله ۱۹۸۸ اسپیتاک ارمنستان که با بزرگی ۸/۶ در مقیاس MW به وقوع پیوست، عموما از ناحیه اتصالات خود دچار آسیب شدند و فرو ریختند. بر اثر این  زلزله، نزدیک به ۴۰،۰۰۰ نفر کشته و حدود ۱۳۰،۰۰۰ نفر مجروح شدند.

مشخصه اصلی انبوه سازی، تکرار زیاد و در نتیجه، امکان اتخاذ روش برای ساخت است. هنگام طراحی طرح تکرارپذیر در انبوه سازی صنعتی، توجه به ساخت پذیری و در دسترس بودن فناوریها و روشهای ساخت صنعتی اهمیت ویژه ای دارد و این مهم، با اتخاذ شیوه "طرح و ساخت" به سهولت  انجام می شود. از این رو، برای کسب بهترین نتیجه از مهندسی ارزش و ترویج صنعتی سازی در انبوه سازی، شیوه "طرح و ساخت" برای آنها الزامی شده است. الزام "طرح و ساخت" برای انبوه سازی صنعتی، الزام آن برای کل پروژه است. واضح است که در فعالیتهای می توان از مشاور یا پیمانکاری جداگانه، لیکن تحت مدیریت واحد و به صورت یکپارچه استفاده کرد. در شیوه "طرح و ساخت"، پایش پروژه بر عهده شخص ثالثی است که معمولا مشاور کارفرماست. در پروژه های غیرانبوه سازی صنعتی، طرح و ساخت می تواند جدا از هم باشد؛ همان گونه که در اکثر پروژه های غیرانبوه سازی صنعتی معروف دنیا، مشاور و پیمانکار مستقل از یکدیگر هستند. حال آنکه برای طرحهای انبوه سازی صنعتی، طرح و ساخت یک الزام است. در روش "طرح و ساخت" است که طراحی با توجه به مقتضیات اجرا، واقع بینانه تر انجام و مرحله بازنگری در نقشه ها حذف می شود؛ از این رو، بهره وری افزایش می یابد؛ اینجاست که مهندسی ارزش محقق می شود.

توضیح : در شیوه Design and Build که از عبارت "طرح و ساخت" برای معادل فارسی آن استفاده شده، مدیریت طرح و ساخت برعهده مجموعه واحدی است. طراحی با لحاظ کردن نظرات مجری، به منظور کاهش خطاها و در نتیجه افزایش سرعت در فعالیت ها انجام میشود. تاکید می شود مفهوم طرح و ساخت، این نیست که طراح و سازنده با هم ادغام شوند؛ بلکه می توانند جدا از هم باشند؛ اما ارتباط تعریف شده ای دارند که این ارتباط، مادر مهندسی ارزش است و به کمک آن، درصد قابل توجهی صرفه جویی اقتصادی ایجاد میشود. روش Fast Track Mode نوعی از شیوه "طرح و ساخت" است که در آن، همپوشانی فعالیت های طراحی و اجرا صورت می پذیرد. در این روش، طراح و کنترل پروژه از ابتدای پروژه باید کنار مجری باشند تا هر بخش از کار، با نظر و تایید هر سه عامل پیش برود. در شیوه های دیگر ساخت، اگر هدف مهندسی ارزش باشد، ولی طراح و مجری با هم کار طراحی را انجام ندهند، این هدف تحقق نخواهد یافت. کاربرد شیوه "طرح و ساخت" در ایران، از حدود ۲۰ سال پیش آغاز شده است و امروزه، اکثر قریب به اتفاق پروژه ها در صنایع نفت و فولاد، به صورت طرح و ساخت، در قالب قراردادهای EPC (مهندسی، تدارکات و ساخت) واگذار می شود؛ زیرا، نقش تدارکات در این صنایع، گسترده و تخصصی است.

در دنیا، اکثر انبوه سازان صنعتی، دارای مجموعه طراحی در داخل خود یا به صورت مشارکتی هستند. البته، ممکن است از برخی شیوه های طراحی استفاده کنند؛ اما جزییات اجرایی را باید خودشان تهیه نمایند. برای مثال، پیمانکاران ترکیه ای که با روش قالب های تونلی کار می کنند، حتی از مبدعان فرانسوی آن نیز ماهرتر شده اند. بررسی ساختمان های تاریخی در سطح ایران و جهان، نشان دهنده این موضوع است که جملگی به روش "طرح و ساخت" انجام شده اند. بدین مفهوم که طراحانی نخبه که تسلط کامل بر ساخت نیز داشتند، بنای مورد نظر را طرح می کردند و سپس خودشان مسوولیت اجرای آن را بر عهده می گرفتند. به تدریج، طی قرون متمادی، به دلیل تخصصی شدن فعالیتها، کاربرد روش "طرح و ساخت" کمرنگ شد و این وضعیت تا نیمه دوم قرن بیستم ادامه یافت. در آن زمان، پژوهشگران به مزایای روش "طرح و ساخت" و تاثیر آن در بهره وری پی بردند و کاربرد آن، رو به فزونی گذاشت.

از دیگر الزامات انبوه سازی صنعتی، مدیریت یکپارچه است که با استقرار TQM عملی می شود و نیازمند ابزارهایی مانند تحقیق و توسعه برای نوآوری؛ مدیریت دانش برای ثبت و به کارگیری درس آموخته ها؛ بهداشت، ایمنی و محیط زیست برای حفظ محیط کار سالم و ایمن؛ آموزش برای تربیت نیروی کار لازم؛ و کنترل همراه با تضمین کیفیت برای اطمینان از بهبود و یکسان سازی کیفیت است. این ابزارها، لازمه اعمال مدیریت یکپارچه است. شایان توجه است که افزایش ایمنی و بهداشت، همراه با کاهش آسیب به محیط زیست، از اصلی ترین محورهای توسعه پایدار نیز است.

برای کاهش فاصله صنعتی سازی ساختمان در کشورمان با کشورهای پیشرفته، لازم است تا بین ساخت و ساز صنعتی در دو حوزه انبوه و غیر انبوه، تفکیک قایل شد؛ زیرا همان گونه که پیش تر تشریح شد، نحوه تامین معیارهای سه گانه صنعتی سازی در این دو گروه، کاملا با یکدیگر تفاوت دارد. سه مانع عمده در مسیر صنعتی سازی ساختمان عبارتند از: تعجیل، عادت به روش های متعارف و فقدان فهرست بهای ویژه صنعتی سازی ساختمان که در ادامه بررسی می شوند:

  •  سرعت، حاصل کاهش خطاست؛ در حالی که، تعجیل، گسترش خطا را تشدید می کند. تعجیل به صورت مستقل، به عنوان مانعی برای صنعتی سازی ساختمان ذکر می شود تا اهمیت آن برای فعالان این عرصه مشخص شود. مراحل مختلفی شامل فکر کردن، تعیین روش و ابزار کار، سازماندهی و برنامه ریزی منابع باید جملگی با رعایت ترتیب انجام گیرد تا بتوان شاهد تحقق صنعتی سازی ساختمان در کشور بود. در غیر این صورت، هزینه، افزایش و کیفیت، کاهش می یابد.

  • عادت به روش های متعارف، همان گرایشی در انسان هاست که منجر به مقاومت در برابر روش های جدید می شود. همیشه برای اینکه چیز جدیدی، جایگزین عادت گذشته شود، به وقت، توجه و سرمایه نیاز دارد. دیده شده است که ساخت مجموعه ی ۲،۰۰۰ واحدی را به شخصی واگذار کرده اند و او به دلیل وابستگی و عادت به روش های سنتی، آجر را روی آجر گذاشته و در انتها هم، هدررفت عظیم مصالح را با کامیون بار زده و در محیط زیست تخلیه کرده است.

  • فقدان فهرست بهای ویژه صنعتی سازی موجب شده است که انعطاف کافی برای پذیرش روش ها و فناوری های جدید صنعتی در نظام قیمت گذاری محصول و خدمات ساختمانی وجود نداشته باشد؛ در نتیجه، ریسک پیمانکاران برای کاربرد شیوه های جدید در طراحی و ساخت افزایش یابد. عدم اعمال مهندسی ارزش، از دیگر پیامدهای فقدان فهرست بهای ویژه صنعتی سازی است.

نداشتن استاندارد کیفی و ابعادی و مدولار نبودن معماری، اجزاء تاسیسات و تجهیزات گوناگون ساختمان، مانع اصلی برای گسترش صنعتی سازی در غیر انبوه سازی ها است. از سویی دیگر، عدم اتخاذ روش طرح و ساخت، در کنار نداشتن مدیریت یکپارچه، از موانع عمده صنعتی سازی در انبوه سازی هاست.

در اکثر قریب به اتفاق پروژه های ساختمانی، همچنان غفلت از معیارهای سه گانه صنعتی سازی به چشم می خورد که منجر به کاستی های زیر می شود:

  1.   مدیریت نادرست برای ترکیب بهینه و موزون منابع و زمان و در نتیجه بهره وری ناچیز؛

  2. کیفیت نامناسب؛

  3. انحراف از برنامه زمانبندی مبتنی بر سرعت.

در پایان، چنین جمع بندی می شود که صنعتی سازی برای هر پروژه ساختمانی، حاصل رویکرد حل مساله پایه تفکر برای بهره گیری از مزیت تکرار است که از طریق ترکیب بهینه و موزون منابع و زمان با در نظر گرفتن مقتضیات اجرا محقق می شود و فرهنگ جامعه و محدودیتهای اقتصادی و سیاسی، تاثیر قابل توجهی بر آن دارد.

پیوست ۲ - برخی از مصادیق صنعتی سازی ساختمان

در این پیوست، برخی از مصادیق صنعتی ساختمان، فهرست شده است. حرفه مندان می توانند با استفاده از موارد مطرح شده، روشهای جدید را جستجو یا ابداع کنند؛ بدیهی است که تشخیص مزیت کاربرد این مصادیق، به مشخصات پروژه بستگی دارد و باید بر اساس معیارهای مندرج در این مبحث و با تامین الزامات فنی و مقرراتی (به ویژه ایمنی) صورت پذیرد.

  1. استانداردسازی ابعادی؛

  2. مدولارسازی معماری، سازه و تاسیسات؛

  3. تدوین روشهای اجرا در پروژه های بزرگ ساختمانی؛

  4. استفاده حداکثری از ساخت در کارخانه یا ساخت در فضایی پیش بینی شده در کارگاه با تامین تمهیدات لازم برای پایش مراحل ساخت و عمل آوری؛

  5. حداقل نمودن ساخت در محل احداث ساختمان و بیشینه سازی نصب در آن؛

  6. حداکثر استفاده از قطعات پیش ساخته در حد عضو یا مجموعه ای از اعضا؛

  7. استفاده از فناوری ها و روش های ساخت صنعتی با رعایت اصولی نظیر سبک سازی، پیش ساختگی، عملکرد لرزه ای مناسب، حداقل نمودن نیروی انسانی، کاهش دور ریز مصالح و قابلیت نصب سریع در کارگاه؛

  8. حذف قالب با استفاده از قالب های ماندگار چند منظوره؛

  9. کاهش سطح قالب با یکپارچگی و ساختاری نظیر قالب های لغزنده؛

  10. افزایش سرعت و اصلاح چرخه کاری قالب با یکپارچگی و ساختاری نظیر قالب های جهنده با سیستم هیدرولیکی خود بالارونده، قالب تونلی و میز پرنده؛

  11. انتقال نوآورانه عملیات اجرا از ارتفاع به تراز محوطه به منظور تسریع در اجرا، تامین ایمنی حداکثری و کنترل کیفیت مطلوب؛ به طور نمونه، در اجرای سقف با روشهای مبتنی بر Lifting ، همه مراحل قالب بندی، آرماتوربندی، بتن ریزی و عمل آوری دالهای بتنی در سطح کارگاه انجام می شود و از طریق سیستم مکانیزه هیدرولیکی بالا کشیده و در محل خود، نصب می شود؛

  12. استفاده از قطعات پیش ساخته به همراه اتصالات نوآورانه یا مرسوم؛

  13. استفاده از بتن خود تراکم و حذف عملیات تراکم بتن در کارگاه؛

  14. استفاده از شبکه های آرماتور پیش بافته و تسریع در آرماتوربندی؛

  15. کاربرد پیش تنیدگی به منظور امکان اجرای قطعات جداگانه پیش ساخته و صرفه جویی در ابعاد قطعات و وزن سازه؛

  16. استفاده از روشهای نصب نوآورانه نظیر روش های پیش رانش مرحله ای با پیش رانش کلی؛

  17. استفاده از قالب های مدولار و سبک با روشهای نوآورانه در مورد اتصالات، پایه ها و پشت بندها، به منظور سرعت دهی در قالب بندی و باز کردن آن؛

  18. تولید قطعات با روشهای اتوماسیون صنعتی نظیر برش کاری و سوراخ کاری های CNC و جوشکاری رباتیک؛

  19. روشهای نوآورانه در ساخت قطعات فولادی نظیر نورد پروفیل های خاص و قوطی، جوشکاری های اتوماتیک و نوآورانه (نظير Electro Siag ، زیر پودری و غیره)، ساخت قالب های سرهم سازی با قابلیت حرکت و چرخش برای تنظیم زاویه جوشکاری؛

  20. طراحی اتصالات نوآورانه در سازه های فولادی به منظور حداقل نمودن عملیات اجرایی و نیروی انسانی در کارگاه؛

  21. کاربرد اتصالات پیچ و مهره ای استاندارد، به جای جوشکاری در کارگاه؛

  22. طراحی و ساخت سازه های ترکیبی فولاد و بتن به منظور بهره گیری از مزایای هر دو؛

  23. استفاده از قالب های ماندگار فولادی با نقش سازهای، نظیر عرشه فولادی برای افزایش سرعت اجرا؛

  24. کاربرد مصالح نوین؛

  25. طراحی و کاربرد المان های سبک، عایق و قابل اعتماد در زلزله برای دیوارهای جداکننده ساختمان نظیر دیوار خشک، بلوک سبک و ساندویچ پانل؛

  26. استفاده از نماهای پیش ساخته بتنی و آلومینیومی؛

  27. اجرای بتن به صورت نمایان به منظور حذف نازک کاری های بعدی؛

  28. استفاده از بتن های رنگی و بتن های نقش دار در نماسازی به منظور حذف نازک کاری های بعدی.

پیوست ۳ -منافع حاصل از صنعتی سازی ساختمان

۱۱-پ۳-۱ افزایش صرفه اقتصادی و کاهش هزینه‌ها برای فرد و جامعه (معیار هزینه)

ابتدا باید توجه داشت که صنعتی سازی ساختمان روی بخشی از هزینه‌های ساختمانی که مربوط به مراحل ساخت و بهره برداری است، تاثیر دارد و روی بخشی دیگر نظیر هزینه‌های مربوط به استملاک زمین، انشعابات شهری و مجوزهای قانونی تاکنون تاثیری نداشته است.

پاسخ این سوال که چند درصد از کل هزینه‌های تمام شده یک پروژه ساختمانی مسکونی را هزینه‌های مربوط به ساخت و اجرا دربر می‌گیرد، به عوامل مختلفی از جمله محل ساختمان، قیمت زمین و کیفیت ساخت بستگی دارد. برای مثال، در شهرهای کوچک و جدید هزینه تملک زمین، کم و بخش اعظم هزینه ها، مربوط به ساخت و اجرا است؛ ولی در برخی نقاط مرغوب شهری با توجه به قیمت بالای زمین ممکن است فقط کسری از هزینه‌ها به ساخت و اجرا اختصاص یابد. با توجه به مطالعه انجام شده در ایران می‌توان هزینه مربوط به ساخت و اجرا را حدود ۵۵ درصد هزینه تمام شده پروژه‌های مسکونی فرض کرد. به عبارت دیگر می‌توان ادعا کرد که صنعتی سازی ساختمان روی حدود ۵۵ درصد از کل هزینه تمام شده ساختمان‌های مسکونی تاثیر مستقیم دارد که با مدیریت و برنامه ریزی درست می‌توان در این بخش از هزینه‌ها صرفه جویی نمود.

۱۱-پ۳-۲ کاهش زمان تولید و تسریع در تامین نیازهای مسکن (معیار زمان)

صنعتی سازی ساختمان باعث کاهش چشمگیر مدت زمان اجرا می‌شود و این امر منجر به کاهش هزینه‌های جاری پروژه شامل نیروی انسانی حاضر در کارگاه می‌شود. علاوه بر منفعت ناشی از کاهش هزینه‌های جاری، اتمام سریعتر پروژه به نفع سازندگان / فروشندگان واحدهای مسکونی و تسریع در بازگشت سرمایه نیز خواهد بود و هزینه سود اندک مالک ناشی از دیرکرد در تکمیل واحدهای مسکونی به حداقل خواهد رسید.

در ساخت و ساز به روش سنتی علاوه بر زمان بر بودن فرآیند اجرا، زمان زیادی به دلایل مختلف، از جمله آب و هوای نامناسب هدر می‌رود. این، در حالی است که با استفاده از روش‌های ساخت صنعتی، با توجه به امکان پیش ساخته سازی قطعات و تجهیزات ساختمان در یک محیط کنترل شده، فرآیند تولید هرگز به دلیل تغییر شرایط جوی و نامساعد بودن آب و هوا متوقف نمی شود و در نتیجه، اتلاف زمان به حداقل می‌رسد.

قابلیت روش‌های صنعتی در افزایش سرعت نصب و اجرا، محدودیت و مرز مشخصی ندارد. برای مثال، در سال ۲۰۱۲ میلادی، هتلی ۳۰ طبقه با زیربنای ۱۷,۰۰۰ مترمربع طی مدت زمان ۱۵ روز با استفاده از قطعات پیش ساخته مدولار در کشور چین اجرا شده است و این رکورد، همواره در حال بهتر شدن است.

توضیح: در اوج بحران کرونای شهر ووهان چین در ژانویه ۲۰۲۰ میلادی، ساخت بیمارستانی هزار تختخوابه فقط در مدت ۹ روز، حیرت و تحسین جهانیان را در پی داشت. شاید در وهله نخست، "مدیریت مسوولان چینی در عبور از بروکراسی‌های معمول ساخت و ساز" و یا "تخصیص بدون وققه منبع مالی" به عنوان دو عامل اصلی چنین موفقیت سترگی به ذهن خطور کند؛ اما، این دو مهم، با این که از لوازم کلیدی این دستاورد است، به هیچ وجه، کفایت آن را نمی کند. برای کفایت چنین موفقیتی، طراحی‌ها حتما باید بر اساس قطعات پیش ساخته موجود در بازار انجام شود و در محل، تنها مراحل نصب و تجهیز انجام گیرد. اینجاست که تنوع قطعات پیش ساخته موجود در بازار و نیز وجود بانک اطلاعاتی قوی از آن‌ها به شدت کارگشاست.

در ویرایش حاضر مبحث ۱۱ مقررات ملی ساختمان ، روی همین موضوع، یعنی "توسعه تولید قطعات پیش ساخته" در کارخانه‌ها تاکید شده است که حاصل پژوهشی مفصل در زمینه صنعتی سازی ساختمان در جهان است. طبیعی است، برای اینکه یک کارخانه تاسیس شود، باید مشتری یا تقاضای کافی را داشته باشد. از آنجا که اجناس کارخانه ای، اندازه‌های خاصی را تولید می‌کنند، پس برای ایجاد تقاضای کافی، مصرف کننده‌ها هم، باید از همان اندازه‌ها استفاده کنند. اینجاست که بحث لزوم استاندارد ابعادی در تولیدات از یک طرف و اجبار / تشویق استفاده از آن‌ها در طراحی مهندسی، از سوی دیگر مطرح می‌شود. شایان توجه است که کاربردی ترین نوع استاندارد ابعادی، نظام مدولار است؛ در این نظام، تفاوت میان دو اندازه از یک جنس تولیدی، مضربی از یک ضریب پایه است که مدول نامیده می‌شود.

بدین ترتیب، در صورت استفاده از روش‌های صنعتی به جای روش‌های سنتی می‌توان در یک بازه زمانی معین، تعداد واحدهای مسکونی تکمیل شده را تا چند برابر افزایش داد. افزایش تعداد خانه‌های تولید شده، علاوه بر حل سریع تر بحران کنونی مسکن، باعث ایجاد تعادل میان عرضه و تقاضا و بهبود وضعیت قیمت مسکن نیز خواهد شد. همچنین، در تسریع ساماندهی آوارگان حاصل از حوادث غیرمترقبه، نظیر سیل، زلزله و ... تاثیر شگرفی خواهد داشت.

۱۱-پ۳-۳ افزایش کیفیت محصولات (معیار کیفیت)

بر اساس تعاریف موجود می‌توان کیفیت را به عنوان میزان تطابق محصول با خواسته‌های اولیه تعریف کرد. موضوع کیفیت در ساختمان در برگیرنده مفاهیم کیفی مختلفی از جمله مطلوبیت محصول، زیبایی و دوام می‌باشد و در نتیجه، اظهار نظر درباره آن بسیار مشکل است. در کشور ایران، هزینه‌های دوباره کاری و بازسازی ناشی از عدم رسیدن به کیفیت مورد نظر، در حدود ۹ درصد کل هزینه‌های اجرا می‌باشد. این، در حالی است که با بهره برداری از روش‌های ساخت صنعتی، با توجه به اینکه تولید قطعات ساختمانی در محیطی کنترل شده صورت می‌گیرد، احتمال تحمیل هزینه‌های ناشی از افت کیفیت محصول به دلیل شرایط جوی نامساعد از بین خواهد رفت و انجام آزمایش‌ها و ارزیابی قطعات با کمترین هزینه به صورت مداوم امکان پذیر خواهد بود. قابلیت کنترل کیفیت محصولات در کارخانه‌های پیش ساخته و تضمین کیفیت محصول نهایی می‌تواند به افزایش تمایل مردم به استفاده از این نوع خانه‌ها نیز منجر شود. در کشورهای پیشرفته، تضمین کیفیت محصول نهایی از مهمترین تبلیغات و مشوق ها برای مصرف کننده محصول خواهد بود. مثلا در ژاپن، تاکید خاصی روی کیفیت ساختمان‌های پیش ساخته و تطبیق مشخصات ساختمان با خواست مشتری وجود دارد؛ به طوری که خرید خانه از این شرکت‌ها معمولا با گارانتی ۱۰ ساله و بازبینی‌های دوره ای بعد از فروش همراه است.

۱۱-پ۳-۴ افزایش ایمنی در فرآیند تولید و اجرا (معیار ایمنی)

احتمال بروز حادثه در یک کارگاه عمرانی به مدت زمان حضور نیروی انسانی در کارگاه، سطح آموزش و آمادگی کارکنان و همچنین ماهیت و میزان احتمال خطر فعالیت‌ها بستگی دارد. بر اساس آمار ارایه شده توسط سازمان بین المللی کار سالانه حداقل ۶۰ هزار نفر در سراسر جهان در پروژه‌های عمرانی جان خود را از دست میدهند و صدها هزار نفر مجروح یا دچار آسیب جدی می‌شوند. به طور میانگین بین سالهای ۲۰۱۱ تا ۲۰۱۵ میلادی، در ترکیه و آرژانتین، یک نفر کشته به ازای هر ۱۰ میلیون نفر-ساعت کار؛ در ایالات متحده آمریکا، یک نفر کشته به ازای هر ۲۱ میلیون نفر-ساعت کار، در اتحادیه اروپا، یک نفر کشته به ازای هر ۳۲ میلیون نفر- ساعت کار و در ایران، طبق مطالعات میدانی انجام شده، یک نفر کشته به ازای هر ۴ میلیون نفر -ساعت کار گزارش شده است. یک راهکار مطرح به منظور کاهش میزان حوادث پروژه، تعویض فعالیت‌های پرخطر محل احداث، با فعالیتهای با احتمال خطر کم در کارخانه یا محیطی کنترل شده و ایمن در کارگاه می‌باشد.

کارکنانی که در پروژه‌های غیر انبوه سازی صنعتی فعالیت دارند، عموما از کارکنان با تجربه و آموزش دیده هستند و با توجه به استفاده بیشتر از ماشین آلات و به کارگیری قطعات پیش ساخته، حضور و میزان فعالیت نیروی انسانی در محل احداث کاهش خواهد یافت. این دو عامل در کنار هم، در افزایش ایمنی و کاهش حوادث کارگاهی در غیر انبوه سازی صنعتی نقش موثری را ایفا می‌کند.

در صنعتی سازی پروژه‌های بزرگ ساختمانی، با توجه به لزوم اتخاذ روش طرح و ساخت و نیز استقرار نظام موثر HSE ایمنی عوامل اجرا در مرحله طراحی پیش بینی می‌شود و روش اجرای ایمن برای فعالیت هایی که احتمال بروز حوادث منجر به فوت یا نقص عضو وجود دارد، تهیه می‌گردد. پیش از اجرا، روش اجرای ایمن به عوامل ذی ربط آموزش داده و بر پیاده سازی صحیح آن، در طول پروژه نظارت می‌شود. بنابراین، احتمال بروز حادثه، در مقایسه با شیوه‌های سنتی، به شدت کاهش می‌یابد.

نتایج پژوهش‌های معتبر حاکی از آن است که هر چه بهتر مشکلات ایمنی در مرحله طراحی شناسایی و در نتیجه حذف گردند، موثرتر و با هزینه کمتر می‌توان کارگاه ایمن تری را هم برای کارکنان در فاز ساخت و هم برای استفاده کنندگان در فاز بهره برداری ایجاد نمود. به طور نمونه، می‌توان به پیش بینی محل نصب تکیه گاه‌های مورد نیاز برای برپا نمودن لایف لاین‌های افقی و عمودی، پله‌های ملوانی مورد نیاز روی ستون‌های فلزی و نیز تدابیر لازم برای حذف پرتگاهها در نقشه‌های ساخت اسکلت در مرحله ی طراحی اشاره کرد که موجب می‌شود همزمان با ساخت اسکلت اجرا شود.

۱۱-پ۳-۵ حفاظت از محیط زیست

صنعت ساخت و ساز، مصرف کننده مهم منابع طبیعی کره زمین است. بر اساس آمار ارایه شده توسط موسسه نظارت جهانی بیش از ۴۰ درصد سنگ و سنگدانه، ۲۵ درصد چوب و ۱۶ درصد آب مصرفی، در صنعت ساخت و ساز استفاده می‌شود. از طرف دیگر، ضایعات ساختمانی معمولا بخش بزرگی از کل زباله را تشکیل می‌دهد. در کشور چین که به تنهایی، ۲۹ درصد از زباله‌های شهری دنیا را تولید می‌کند، حدود ۴۰ درصد از این حجم، مربوط به زباله‌ها و ضایعات ساختمانی است. این رقم برای حجم زباله‌های ساختمانی در انگلستان، حدود ۲۵ درصد می‌باشد.

تلاشهای ممکن برای مدیریت زباله را می‌توان در شش دسته کاهش میزان تولید، بازمصرف، بازیافت، تبدیل به کمپوست، سوزاندن و دفن کردن تقسیم بندی کرد. پیش سازی همواره به عنوان یکی از روش‌های ساخت پایدار و دوستدار محیط زیست شناخته شده است. یکی از مهمترین دلایل این دیدگاه، تاثیر پیش سازی در کاهش تولید ضایعات ساختمانی و قابلیت استفاده دوباره و بازیافت مصالح در مراحل اولیه تولید می‌باشد. زیرا، در کارخانه یا هر محیط کنترل شده دیگر، مصالح با دقت بالاتر و حجم دقیق تر مصرف می شود و احتمال خطر از بین رفتن مصالح پای کار به دلیل شرایط بد و نامساعد جوی به حداقل خواهد رسید. همچنین، در روشهای پیشرفته ساخت، میزان تولید ضایعات ساختمانی کاهش قابل ملاحظه‌ای می‌یابد.

تحقیقی که در سال ۲۰۰۶ در کشور مالزی انجام شد، نشان میدهد که تا ۷۳ درصد از زباله‌های تولیدشده در روشهای صنعتی در محل تولید بازمصرف و بازیافت می‌شود. بر اساس نتایج این تحقیق، منافع حاصل از کاهش تولید زباله و بازیافت آن چیزی در حدود ۲/۵ درصد بودجه ی پروژه خواهد بود. در سال ۲۰۰۹ در هنگ کنگ نیز، روشهای ساخت سنتی و پیش ساخته از منظر تولید نخاله با یکدیگر مقایسه و مشخص شد که استفاده از پیش ساختگی میزان تولید زباله‌های ساختمانی را به طور متوسط تا ۵۲ درصد کاهش میدهد. تحقیقی مشابه در سال ۲۰۱۲ در مالزی، نشان دهنده کاهش تولید زباله در روش‌های ساخت صنعتی تا یک سوم حجم زباله تولید شده در روش‌های سنتی بوده است.

بر اساس تخمین موسسه نظارت جهانی، سهم ساختمان‌ها از کل مصرف انرژی سالانه در جهان در حدود ۴۰ درصد است. با توجه به محدود بودن منابع انرژی فسیلی، آلودگی ناشی از مصرف آن‌ها، تخریب محیط زیست و گرم شدن تدریجی کره زمین، ضروری است تا حد امکان به سمت کاهش مصرف انرژی در ساختمان‌ها و همچنین جایگزین کردن آن‌ها با انرژی‌های پاک حرکت کرد. امروزه موضوع ساختمان سبز و ساخت خانه‌های صفر انرژی از جمله مهمترین موضوعات در صنعت ساختمان است. بر اساس مطالعه انجام شده در کشور عراق در سال ۲۰۱۵، حدود ۴۸ درصد کل انرژی تولیدی در منازل مسکونی مصرف می‌شود که از این میزان، ۶۹ درصد صرف سرمایش و گرمایش منازل می‌شود. طبق نتایج این مطالعه، روش‌های ساخت صنعتی با عایق بندی درست می‌تواند تا ۵۴ درصد در کاهش مصرف انرژی موثر باشد.

۱۱-پ۳-۶ توسعه صنعتی کشور همراه با توسعه اشتغال

بر مبنای محاسبات صورت گرفته در سند راهبردی و چشم انداز کلان بخش مسکن در افق ۱۴۰۵، به طور میانگین ساخت یک میلیون واحد مسکونی جدید در سال، لازم است. این، در حالی است که میانگین ساخت و ساز سالانه در دهه ۷۵ تا ۸۵ خورشیدی برابر با ۵۰۰ هزار واحد و برای دوره ۸۵ تا ۹۰ (با توجه به طرح ساخت مسکن مهر در این دوره) ۸۰۰ هزار واحد بوده است. به عبارت دیگر، برای رسیدن به ساخت و ساز مورد نظر در سند چشم انداز با روش‌های ساخت متداول، لازم است تا نیروی کار شاغل در بخش مسکن افزایش پیدا کند.

از طرف دیگر، نیروی کار جامعه امروزی، آرام آرام به سمت اخذ تحصیلات عالی پیش می‌رود. این موضوع، باعث می‌شود تا در بلندمدت، بازار تولید ساختمان‌های سنتی با کمبود نیروی کار مواجه شود؛ چرا که نیروی کار تحصیل کرده دیگر نخواهد توانست به عنوان یک کارگر ساده نسبت به ساخت و اجرای ساختمان مبادرت ورزد. اجرای ساختمان با روش‌های صنعتی و فناوری‌های جدید، نیاز به گروه‌های مجرب و آموزش دیده دارد. از این رو، در صورت مدیریت درست سیستم آموزش عالی، نیروی کار تحصیل کرده امروزی، رغبت بیشتری برای فعالیت در این عرصه خواهد داشت و طبیعتا صنعت ساختمان فضای کار وسیعی برای نیروهای آماده به کار امروزی، هم در واحدهای صنعتی تولید مصالح ساختمانی و هم در کارگاه‌های ساختمانی ایجاد خواهد کرد.

بنابراین، استفاده از روش‌های صنعتی برای تولید مسکن به منظور تامین اهداف راهبردی کشور اجتناب ناپذیر است. از طرف دیگر، تحقق این مهم فقط در صورت ایجاد تحول و به روز نمودن تحصیلات عالی و افزایش ارتباط دانشگاه و صنعت امکان پذیر خواهد بود. این روند در بلندمدت، موجب توسعه صنعتی کشور همراه با توسعه اشتغال نیروی کار تحصیل کرده در بخش مسکن خواهد شد.

پیوست ۴ - چک لیست های ارزیابی

۱۱-پ۴-۱ چک لیست صنعتی سازی ساختمان در پروژه غیرانبوه کوچک

برای بررسی میزان صنعتی سازی پروژه ساختمان سازی با مشخصات:

  • کمتر از ۱۰۰ واحد مشابه؛

  • دارای حداکثر ۷ طبقه از روی سازه پی؛

  • سطح کل زیربنای حداکثر ۳,۰۰۰ مترمربع؛

لازم است از این بخش استفاده شود. چک لیست نخست، الزامات صنعتی بودن را تعیین می‌کند. اگر تمامی این الزامات تامین شود، به کمک چک لیست دیگر، شاخص تکمیلی صنعتی سازی محاسبه می‌شود. بر اساس این شاخص، درجه صنعتی سازی ساختمان‌ها طبق بند ۱۱-۲-۶ مشخص می‌گردد:

  • اگر تمامی الزامات عمومی، طراحی و اجرایی، موضوع بندهای ۱۱-۲-۲ تا ۱۱-۲-۴ تامین شده و شاخص تکمیلی صنعتی سازی کمتر از ۳۰ باشد، باید عبارت "صنعتی سازی درجه سه" در شناسنامه فنی و ملکی ساختمان درج می‌شود.

  • اگر تمامی الزامات عمومی، طراحی و اجرایی تامین شده و شاخص تکمیلی صنعتی سازی برابر یا بیشتر از ۳۰ و کمتر از ۶۰ باشد، باید عبارت "صنعتی سازی درجه دو" در شناسنامه فنی و ملکی درج می‌شود.

  • اگر تمامی الزامات عمومی، طراحی و اجرایی تامین شده و شاخص تکمیلی صنعتی سازی ۶۰ و بیشتر از آن باشد، باید عبارت "صنعتی سازی درجه یک" در شناسنامه فنی و ملکی درج می‌شود.

درجه صنعتی سازی ساختمان باید بر اساس نقشه‌ها و روش ساخت تاییدشده، برآورد و در دو مرحله سفت کاری و نازک کاری، پایش و کنترل گردد. این مهم، باید توسط شخص دارای صلاحیت انجام شود. مرجع تعیین صلاحیت، وزارت راه و شهرسازی است.

جدول

الزامات صنعتی سازی در ساختمان‌های غیرانبوه کوچک

بلی

خیر

کاربرد ندارد

بند مرتبط

ردیف

الزامات عمومی

۱

استاندارد بودن و در صورت فقدان استاندارد ملی ، داشتن تاییدیه‌های فنی لازم برای مصالح، قطعات، تجهیزات و تاسیسات

۱-۲-۲-۱۱

۲

ارایه دفترچه بهره برداری در پایان کار

۲-۲-۲-۱۱

۳

کسب حداقل شاخص حامی محیط زیست ۱۰

۳-۲-۲-۱۱

۴

تهیه فهرست مصالح فولادی و تایید توسط ناظر

۴-۲-۲-۱۱

ردیف

الزامات طراحی

۱

ابعاد داخل به داخل فضاها به صورت مضربی از ۵۰ میلی متر، به استثنای یکی از فضاهای متوالی در هر امتداد

۱-۳-۲-۱۱

۲

مدولار بودن ابعاد در و پنجره

۲-۳-۲-۱۱

۳

ارایه نقشه‌های فاز دو معماری

۳-۳-۲-۱۱

۴

محدود ساختن ضایعات به حداکثر ۳٪ برای پوشش‌های کف و دیوار در محاسبات بر اساس نقشه‌های معماری

۴-۳-۲-۱۱

۵

توجه به بارگذاری‌های حین ساخت، حمل و نصب در طراحی اجزای سازه‌ای پیش ساخته (مراجعه به متن)

۵-۳-۲-۱۱

۶

توجه به ملاحظات اجرایی در کلیه مراحل ساخت، حمل، نصب و نیز تعمیر و نگهداری در طراحی اجزای سازه‌ای پیش ساخته

۶-۳-۲-۱۱

۷

طراحی اجزای سازه‌ای ساختمان‌های چوبی مطابق با ضوابط آیین نامه‌های معتبر

۷-۳-۲-۱۱

۸

مقاوم سازی اجزای غیرسازه‌ای ساختمانها

۸-۳-۲-۱۱

۹

ارایه نقشه نما، حداقل شامل جزییات زیرسازی و عایق بندی

۹-۳-۲-۱۱

ردیف

الزامات اجرایی

۱

در نظر گرفتن ملاحظات بارگیری، حمل، باراندازی و انبارداری اجزای پیش ساخته مطابق مقررات و آیین نامه‌های معتبر

۱-۴-۲-۱۱

۲

منع لوله فلزی برای انتقال آب و فاضلاب

۲-۴-۲-۱۱

۳

صدابندی سقف و دیوار میان واحدها

۳-۴-۲-۱۱

جدول c-apn-11-4-1: جدول پ-۴-۱ چک لیست الزامات صنعتی سازی در ساختمان‌های غیرانبوه کوچک

جدول

الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی در ساختمان‌های غیر انبوه کوچک

سقف امتیاز

امتیاز

بند مرتبط

ردیف

طراحی

۱

انتخاب حداقل‌های ابعادی مطلوبیت و آسایش

۶

۱-۲-۵-۲-۱۱

۲

کاربرد جداسازهای لرزه‌ای / میراگرها

۲

۱-۲-۵-۲-۱۱

۳

نمای خارجی صنعتی

۶

۱-۲-۵-۲-۱۱

۴

نصب نما بدون نیاز به برش کاری در محل

۳

۱-۲-۵-۲-۱۱

ردیف

سازه

۱

امتیاز به دست آمده از رابطه (۱۱-۲-۲)

۳۵

۱-۳-۵-۲-۱۱

ردیف

دیوار

۱

امتیاز به دست آمده از رابطه (۱۱-۲-۳)

۲۰

۱-۴-۵-۲-۱۱

ردیف

سایر موارد اجرایی

۱

تجهیز کارگاه به صورت پیش ساخته با قابلیت استفاده مجدد

۳

۱-۵-۵-۲-۱۱

۲

پله و راه پله پیش ساخته یا نیمه پیش ساخته موقت

۳

۱-۵-۵-۲-۱۱

۳

پله و راه پله پیش ساخته و نیمه پیش ساخته

۳

۱-۵-۵-۲-۱۱

۴

واحدهای سرویس بهداشتی پیش ساخته یا نیمه پیش ساخته

۳

۱-۵-۵-۲-۱۱

۵

لوله کشی صنعتی برای آب و فاضلاب

۴

۱-۵-۵-۲-۱۱

۶

کاربرد حداقل یک مورد روشهای سفت کاری صنعتی با حذف زیرسازی یا روش‌های نازک کاری سریع

۲

۱-۵-۵-۲-۱۱

۷

نصب کاشی/ سرامیک / سنگ غیرنما با ملات پیش آماده یا چسب

۵

۱-۵-۵-۲-۱۱

۸

کاربرد عایق رطوبتی سرد اجرا

۲

۱-۵-۵-۲-۱۱

۹

نصب خشک نما

۳

۱-۵-۵-۲-۱۱

مجموع امتیازات

۱۰۰

-

جدول c-apn-11-4-2: جدول پ-۴-۲ چک لیست الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی در ساختمان‌های غیرانبوه کوچک

۱۱-پ۴-۲ چک لیست صنعتی سازی ساختمان در پروژه غیرانبوه متوسط

برای بررسی میزان صنعتی سازی پروژه ساختمان سازی با مشخصات:

  • کمتر از ۱۰۰ واحد مشابه؛

  • حداکثر ۱۴ طبقه از روی سازه پی؛

  • سطح کل زیر بنای کمتر از ۱۰،۰۰۰ مترمربع؛

  • یکی از ویژگیهای زیر:
    تعداد طبقات آن از روی سازه پی، بیشتر از ۷؛
    سطح کل زیربنای آن بیشتر از ۳،۰۰۰ متر مربع؛

لازم است از این بخش استفاده شود. چک لیست نخست، الزامات صنعتی بودن را تعیین می‌کند. اگر تمامی این الزامات تامین شود، به کمک چک لیست دیگر، شاخص تکمیلی صنعتی سازی محاسبه می‌شود. بر اساس این شاخص، درجه صنعتی سازی ساختمان‌ها طبق بند ۱۱-۳-۶ مشخص می‌گردد :

  • اگر تمامی الزامات عمومی، طراحی و اجرایی، موضوع بندهای ۱۱-۳-۲ تا ۱۱-۳-۴ تامین شده و شاخص تکمیلی صنعتی سازی کمتر از ۳۵ باشد، باید عبارت "صنعتی سازی درجه سه" در شناسنامه فنی و ملکی درج شود.

  • اگر شاخص تکمیلی صنعتی سازی برابر یا بیشتر از ۳۵ و کمتر از ۶۵ باشد، باید عبارت "صنعتی سازی درجه دو" در شناسنامه فنی و ملکی درج شود.

  • اگر شاخص تکمیلی صنعتی سازی ۶۵ و بیشتر از آن باشد، باید عبارت "صنعتی سازی درجه یک" در شناسنامه فنی و ملکی درج شود.

درجه صنعتی سازی ساختمان باید بر اساس نقشه‌ها و روش ساخت تاییدشده، برآورد و در دو مرحله سفت کاری و نازک کاری، پایش و کنترل گردد. این مهم، باید توسط شخص دارای صلاحیت انجام شود. مرجع تعیین صلاحیت، وزارت راه و شهرسازی است.

جدول
31 سطر × 5 ستون

الزامات صنعتی سازی در ساختمان‌های غیرانبوه متوسط

بلی

خیر

کاربرد ندارد

بند مرتبط

ردیف

الزامات عمومی

۱

استاندارد بودن و در صورت فقدان استاندارد ملی ، داشتن تاییدیه‌های فنی لازم برای مصالح، قطعات، تجهیزات و تاسیسات

۱-۲-۳-۱۱

۲

ارایه دفترچه بهره برداری در پایان کار

۲-۲-۳-۱۱

۳

کسب حداقل شاخص حامی محیط زیست ۱۵

۳-۲-۳-۱۱

۴

تهیه فهرست مصالح فولادی و تایید توسط ناظر

۴-۲-۳-۱۱

ردیف

الزامات طراحی

۱

ابعاد داخل به داخل فضاها به صورت مضربی از ۵۰ میلی متر، به استثنای یکی از فضاهای متوالی در هر امتداد

۱-۳-۳-۱۱

۲

مدولار بودن ابعاد در و پنجره

۲-۳-۳-۱۱

۳

ارایه نقشه‌های فاز دو معماری

۳-۳-۳-۱۱

۴

محدود ساختن ضایعات به حداکثر ۲٪ برای پوشش‌های کف و دیوار در محاسبات بر اساس نقشه‌های معماری

۴-۳-۳-۱۱

۵

ارایه نقش‌ها و محاسبات گودبرداری و پایدارسازی گود با جزییات کامل و روش اجرایی

۵-۳-۳-۱۱

۶

توجه به بارگذاری‌های حین ساخت، حمل و نصب در طراحی اجزای سازه‌ای پیش ساخته (مراجعه به متن)

۶-۳-۳-۱۱

۷

توجه به ملاحظات اجرایی در کلیه مراحل ساخت، حمل، نصب و نیز تعمیر و نگهداری در طراحی اجزای سازه‌ای پیش ساخته

۷-۳-۳-۱۱

۸

طراحی اجزای سازه‌ای ساختمان‌های چوبی مطابق با ضوابط آیین نامه‌های معتبر

۸-۳-۳-۱۱

۹

مقاوم سازی اجزای غیرسازه‌ای ساختمانها

۹-۳-۳-۱۱

۱۰

طراحی تاسیسات با روش‌های مهندسی مورد تایید و ارایه نقشه‌های تاسیسات همراه با جزییات کامل اجرایی

۱۰-۳-۳-۱۱

۱۱

ارایه نقشه نما، حداقل شامل جزییات زیرسازی و عایق بندی

۱۱-۳-۳-۱۱

۱۲

ارایه دستورالعمل نصب نما

۱۲-۳-۳-۱۱

ردیف

الزامات اجرایی

۱

در نظر گرفتن ملاحظات بارگیری، حمل، باراندازی و انبارداری اجزای پیش ساخته مطابق مقررات و آیین نامه‌های معتبر

۱-۴-۳-۱۱

۲

ارایه نقشه‌های کارگاهی اجرای سازه به صورت کامل با روش اجرایی

۲-۴-۳-۱۱

۳

تجهیز کارگاه به صورت پیش ساخته با قابلیت استفاده مجدد یا با امکان تغییر کاربری برای استفاده دایمی از آن

۳-۴-۳-۱۱

۴

قالب بندی با روش صنعتی

۴-۴-۳-۱۱

۵

عدم استفاده از دیوارهای آجری مگر برای تزیین

۵-۴-۳-۱۱

۶

عدم کاربرد بلوک‌های سیمانی غیرسبک و بلوکهای سفالی

۶-۴-۳-۱۱

۷

پله و راه پله پیش ساخته یا نیمه پیش ساخته ی موقت

۷-۴-۳-۱۱

۸

صدابندی سقف و دیوار میان واحدها

۸-۴-۳-۱۱

۹

منع لوله فلزی برای انتقال آب و فاضلاب

۹-۴-۳-۱۱

۱۰

کانال‌های نیمه پیش ساخته عایق یا ورق‌های از پیش عایق

۱۰-۴-۳-۱۱

۱۱

حداقل ۸۵٪ نمای خارجی از نوع صنعتی

۱۱-۴-۳-۱۱

۱۲

نصب نما بدون نیاز به برش کاری در محل

۱۲-۴-۳-۱۱

جدول c-apn-11-4-3: جدول پ-۴-۳ چک لیست الزامات صنعتی سازی در ساختمان‌های غیرانبوه متوسط

جدول

الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی در ساختمان‌های غیر انبوه متوسط

سقف امتیاز

امتیاز

بند مرتبط

ردیف

طراحی

۱

انتخاب حداقل‌های ابعادی مطلوبیت و آسایش

۶

۱-۲-۵-۳-۱۱

۲

کاربرد BIM در سطح سه بعدی همراه با تداخل یابی

۴

۱-۲-۵-۳-۱۱

۳

استفاده از جداسازهای لرزه‌ای / میراگرها

۶

۱-۲-۵-۳-۱۱

ردیف

سازه

۱

امتیاز به دست آمده از رابطه (۱۱-۳-۲)

۳

۱-۳-۵-۳-۱۱

ردیف

دیوار

۱

امتیاز به دست آمده از رابطه (۱۱-۳-۳)

۲۵

۱-۴-۵-۳-۱۱

ردیف

سایر موارد اجرایی

۱

لوله کشی صنعتی برای آب و فاضلاب

۴

۱-۵-۵-۳-۱۱

۲

پله و راه پله پیش ساخته یا نیمه پیش ساخته

۳

۱-۵-۵-۳-۱۱

۳

واحدهای سرویس بهداشتی پیش ساخته یا نیمه پیش ساخته

۳

۱-۵-۵-۳-۱۱

۴

نصب کاشی/ سرامیک / سنگ غیرنما با ملات پیش آماده یا چسب

۵

۱-۵-۵-۳-۱۱

۵

کاربرد حداقل یک مورد از روشهای سفت کاری صنعتی با حذف زیرسازی یا روش‌های نازک کاری سریع

۲

۱-۵-۵-۳-۱۱

۶

کاربرد عایق رطوبتی سرد اجرا

۲

۱-۵-۵-۳-۱۱

۷

نصب خشک نما

۳

۱-۵-۵-۳-۱۱

مجموع امتیازات

۱۰۰

-

جدول c-apn-11-4-4: جدول پ-۴-۴ چک لیست الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی در ساختمان‌های غیرانبوه متوسط

۱۱-پ۴-۳ چک لیست صنعتی سازی ساختمان در پروژه بزرگ

برای بررسی میزان صنعتی سازی پروژه ساختمان سازی با یکی از مشخصات:

  • حداقل ۱۰۰ واحد مشابه؛

  • شامل ساختمانی با حداقل ۱۵ طبقه از روی سازه پی؛

  • سطح کل زیربنای حداقل ۱۰،۰۰۰ مترمربع؛

لازم است از این بخش استفاده شود. چک لیست نخست، الزامات صنعتی بودن را تعیین می‌کند. اگر تمامی این الزامات تامین شود، به کمک چک لیست دیگر، شاخص تکمیلی صنعتی سازی محاسبه می‌شود. بر اساس این شاخص، درجه صنعتی سازی ساختمان‌ها طبق بند ۱۱-۴-۷ مشخص می‌گردد:

  • اگر تمامی الزامات عمومی، طراحی، اجرایی و مدیریتی، موضوع بندهای ۱۱-۴-۲ تا ۱۱-۴-۵ تامین شده و شاخص تکمیلی صنعتی سازی کمتر از ۳۵ باشد، باید عبارت "صنعتی سازی درجه سه" در شناسنامه فنی و ملکی ساختمان درج شود.

  • اگر تمامی الزامات عمومی، طراحی، اجرایی و مدیریتی تامین شده و شاخص تکمیلی صنعتی سازی برابر یا بیشتر از ۳۵ و کمتر از ۶۵ باشد، باید عبارت "صنعتی سازی درجه دو" در شناسنامه فنی و ملکی قید شود.

  • اگر تمامی الزامات عمومی، طراحی، اجرایی و مدیریتی تامین شده و شاخص تکمیلی صنعتی سازی ۶۵ و بیشتر از آن باشد، باید عبارت "صنعتی سازی درجه یک" در شناسنامه فنی و ملکی درج شود.

درجه صنعتی سازی ساختمان باید بر اساس نقشه‌ها و روش ساخت تاییدشده، برآورد و در حین پیشرفت پروژه، در هر سه ماه یکبار، پایش و کنترل گردد. این مهم، باید توسط شخص دارای صلاحیت انجام شود. مرجع تعیین صلاحیت، وزارت راه و شهرسازی است.

جدول
39 سطر × 5 ستون

الزامات صنعتی سازی در ساختمان پروژه های بزرگ

بلی

خیر

کاربرد ندارد

بند مرتبط

ردیف

الزامات عمومی

۱

رتبه یک ابنیه از سازمان برنامه و بودجه علاوه بر دارا بودن صلاحیت مندرج در قانون

۱-۲-۴-۱۱

۲

انجام پروژه با شیوه "طرح و ساخت"

۲-۲-۴-۱۱

۳

استاندارد بودن و در صورت فقدان استاندارد ملی، داشتن تاییدیه‌های فنی لازم برای مصالح، قطعات، تجهیزات و تاسیسات

۳-۲-۴-۱۱

۴

ارایه دفترچه بهره برداری در پایان کار

۴-۲-۴-۱۱

۵

کسب حداقل شاخص حامی محیط زیست ۱۵

۵-۲-۴-۱۱

ردیف

الزامات طراحی

۱

طراحی با رویکرد صرفه جویی در مصرف انرژی و برآورد انرژی مصرفی ساختمان

۱-۳-۴-۱۱

۲

ابعاد داخل به داخل فضاها به صورت مضربی از ۵۰ میلی متر

۲-۳-۴-۱۱

۳

مدولار بودن ابعاد در و پنجره

۳-۳-۴-۱۱

۴

ارایه نقشه‌های فاز دو معماری

۴-۳-۴-۱۱

۵

محدود ساختن ضایعات به حداکثر ۱٪ برای پوشش‌های کف و دیوار در محاسبات بر اساس نقشه‌های معماری

۵-۳-۴-۱۱

۶

ارایه نقش‌ها و محاسبات گودبرداری و پایدارسازی گود با جزییات کامل و روش اجرایی

۶-۳-۴-۱۱

۷

کاربرد روش ساخت تایید شده (مراجعه به متن)

۷-۳-۴-۱۱

۸

کاربرد انواع دیوار تایید شده (مراجعه به متن)

۸-۳-۴-۱۱

۹

مقاوم سازی اجزای غیر سازه‌ای ساختمان ها

۹-۳-۴-۱۱

۱۰

طراحی تاسیسات با روش‌های مهندسی مورد تایید و ارایه نقشه‌های تاسیسات همراه با جزییات کامل اجرایی

۱۰-۳-۴-۱۱

۱۱

ارایه نقشه نما، حداقل شامل جزییات زیر سازی و عایق بندی

۱۱-۳-۴-۱۱

۱۲

نصب سنگ نما بدون نیاز به برش کاری در محل و به صورت خشک

۱۲-۳-۴-۱۱

۱۳

ارایه دستورالعمل نصب نما

۱۳-۳-۴-۱۱

۱۴

استفاده از BIM در سطح سه بعدی همراه با تداخل یابی

۱۴-۳-۴-۱۱

ردیف

الزامات اجرایی

۱

ارایه نقشه‌های کارگاهی اجرای سازه به صورت کامل با روش اجرایی

۱-۴-۴-۱۱

۲

تجهیز کارگاه به صورت پیش ساخته با قابلیت استفاده مجدد یا با امکان تغییر کاربری برای استفاده دایمی از آن

۲-۴-۴-۱۱

۳

قالب بندی به روش صنعتی

۳-۴-۴-۱۱

۴

قطع و خم آرماتورها با دستگاه

۴-۴-۴-۱۱

۵

پیش سازی قطعات اسکلت فولادی در کارخانه و نصب آن در محل فقط با اتصالات پیچ و مهره ای

۵-۴-۴-۱۱

۶

کاربرد پلی استایرن فقط از نوع کندسوز مطابق استاندارد ASTM و با تایید مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی برای سقف یا دیوارهای سازه‌های موقت و دایمی

۶-۴-۴-۱۱

۷

عدم استفاده از دیوارهای آجری (مگر برای تزیین) یا انواع بلوک سفالی و سیمانی غیرسبک

۷-۴-۴-۱۱

۸-۴-۴-۱۱

۸

صدابندی سقف و دیوار میان واحدها بر اساس مبحث هجدهم مقررات ملی ساختمان

۹-۴-۴-۱۱

۹

لوله کشی به روش صنعتی برای انتقال آب و فاضلاب

۱۰-۴-۴-۱۱

۱۰

کاربرد ملات پیش آماده یا چسب برای کاشی / سرامیک / سنگ غیرنما

۱۱-۴-۴-۱۱

ردیف

الزامات مدیریتی

۱

آموزش نظری و عملی عوامل اجرا

۱-۵-۴-۱۱

۲

استقرار نظام کنترل کیفیت

۲-۵-۴-۱۱

۳

استقرار نظام تضمین کیفیت

۳-۵-۴-۱۱

۴

استقرار نظام موثر HSE مستقر در کارگاه

۴-۵-۴-۱۱

۵

داشتن برنامه زمانبندی همراه با منابع و مبتنی بر تکرار

۵-۵-۴-۱۱

۶

ارایه مدارک لازم برای مقایسه اجرا با برنامه زمانبندی

۶-۵-۴-۱۱

جدول c-apn-11-4-5: جدول پ-۴-۵ چک لیست الزامات صنعتی سازی در ساختمان پروژه‌های بزرگ

جدول
22 سطر × 4 ستون

الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی در ساختمان پروژه های بزرگ

سقف امتیاز

امتیاز

بند مرتبط

ردیف

الزامات طراحی

۱

رعایت حداقل‌های ابعادی لازم برای آسایش

۸

۱-۲-۶-۴-۱۱

۲

کاربرد جداسازهای لرزه‌ای / میراگرها

۷

۲-۲-۶-۴-۱۱

۳

مقاوم سازی در حوزه پدافند غیرعامل با سطح عملکرد II - ایمنی جانی

۶

۳-۲-۶-۴-۱۱

۴

نمای خارجی صنعتی

۸

۴-۲-۶-۴-۱۱

ردیف

الزامات اجرایی

۱

کاربرد یکی از این ۳ مورد:

شبکه آرماتور پیش ساخته جوشی در اسکلت بتن مسلح

واشرهای ویژه DTI در قطعات اسکلت پیچ و مهره ای

سقفهای سبک غیربتنی در روش قاب سبک فولادی

۷

۱-۳-۶-۴-۱۱

۲

کاربرد راه پله موقت و ایمن در دوره ساخت

۳

۲-۳-۶-۴-۱۱

۳

پیش سازی سازه راه پله ها

۳

۳-۳-۶-۴-۱۱

۴

پیش سازی کف پله ها

۳

۴-۳-۶-۴-۱۱

۵

کاربرد روشهای منجر به حذف زیرسازی

۵

۵-۳-۶-۴-۱۱

۶

کاربرد واحدهای سرویس بهداشتی پیش ساخته

۳

۶-۳-۶-۴-۱۱

۷

کاربرد عایق رطوبتی سرد اجرا

۳

۷-۳-۶-۴-۱۱

۸

استفاده از کانالهای نیمه پیش ساخته عایق یا کاربرد ورق‌های از پیش عایق برای انتقال هوای گرم، تعویض هوا و تهویه مطبوع

۳

۸-۳-۶-۴-۱۱

۹

کاربرد تیرچه با بلوک سفالی در ارتفاع بیش از ۲۰ متر از سطح زمین

۵-

۹-۳-۶-۴-۱۱

۱۰

تعداد نفر - ساعت کار در کارگاه با یک حادثه منجر به فوت (مراجعه به متن)

اتمام پروژه بدون حادثه منجر به فوت (مراجعه به متن)

۱۵

۱۰-۳-۶-۴-۱۱

۱۱-۳-۶-۴-۱۱

ردیف

الزامات سازماندهی

۱

مجموع واحدهای ساخته شده با سیستم پیشنهادی توسط مجری در ۱۰ سال گذشته، حداقل نصف تعداد واحدهای پروژه جاری

۸

۱-۴-۶-۴-۱۱

۲

تایید کیفیت پروژه توسط کارفرما / توسعه گر

۱۱

۲-۴-۶-۴-۱۱

۳

ارایه حداقل یک کتاب پروژه از سوابق اجرا شده توسط مجری با سیستم پیشنهادی در ۵ سال گذشته

۷

۳-۴-۶-۴-۱۱

مجموع امتیازات

۱۰۰

-

جدول c-apn-11-4-6: جدول پ-۴-۶ چک لیست الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی در ساختمان پروژه های بزرگ

۱۱-پ۴-۴ چک لیست حامی محیط زیست

بهره وری، پایه و ستون اصلی مشترک، میان صنعتی سازی و ساختمان سبز است. اندازه گیری، کنترل و هدایت از جمله امتیازات صنعتی سازی است. با نظم و تمرکزی که از صنعتی سازی در ساختمان‌های انبوه و غیر انبوه، ایجاد می‌شود، جامعه قابلیت هدایت پیدا می‌کند و به سهولت می‌توان آن را به سمت مولفه‌های توسعه پایدار سوق داد. بنابراین، کسب حداقلی از شاخص حامی محیط زیست برای ساختمان‌های صنعتی، طبق بند ۱۱-۵-۳ الزامی است.

جدول

الزامات کسب شاخص حامی محیط زیست

سقف امتیاز

امتیاز

بند مرتبط

ردیف

الزامات صرفه جویی در مصرف آب

۱

نصب شمارنده آب در ورودی هر واحد

۱

۱-۱-۲-۵-۱۱

۲

نصب سیفون دوحالته

۱

۲-۱-۲-۵-۱۱

۳

جمع آوری و تصفیه آب باران یا آب خاکستری برای استفاده مجدد در موارد مجاز

۱۴

۳-۱-۲-۵-۱۱

الزامات صرفه جویی در مصرف انرژی و تولید انرژی‌های تجدیدپذیر

۱

به ازای تولید ۴۰٪ برق مصرفی سالیانه با منابع انرژی تجدیدپذیر

۲۴

۱-۲-۲-۵-۱۱

۲

به ازای تولید ۳۰٪ آب گرم مصرفی سالیانه با منابع انرژی تجدیدپذیر

۶

۲-۲-۲-۵-۱۱

۳

رده انرژی طبق مبحث ۱۹

EC

۹ امتیاز


+EC


۲۲ امتیاز



++EC

۵۴ امتیاز

۵۴

۳-۲-۲-۵-۱۱

مجموع امتیازات

۱۰۰

جدول c-apn-11-4-7: جدول پ-۴-۷ چک لیست الزامات کسب شاخص حامی محیط زیست

پیوست ۵- نمونه هایی از نحوه تعیین درجه صنعتی سازی ساختمانها

در این پیوست، سعی شده است با ارایه پنج نمونه، نحوه ارزیابی صنعتی سازی ساختمان ها تشریح شود.

۱۱-پ۵-۱ ساختمان غیر انبوه کوچک - نمونه اول

پروژه، یک ساختمان پنج طبقه در زمینی به مساحت ۱۳۴/۵ مترمربع است که یک طبقه به پارکینگ و چهار طبقه به واحدهای مسکونی اختصاص یافته به طوری که در هر طبقه، یک واحد قرار گرفته است.

  • سطح کل زیربنا ۴۹۳/۴ متر مربع است.

  • مساحت واحدها در هر طبقه ۷۹ مترمربع است.

  • ابعاد داخل به داخل فضاها، به استثنای یکی از فضاهای متوالی در هر امتداد، به صورت مضربی از ۵۰ میلی متر است.

  • حداقل‌های ابعادی لازم برای آسایش، رعایت شده است.

  • ابعاد درها و پنجره‌ها مدولار طراحی شده است.

  • نقشه‌های فاز دو معماری به همراه نقشه نما با جزییات زیرسازی و عایق بندی ارایه شده است.

  • ضایعات برای پوششهای کف و دیوار در محاسبات بر اساس نقشه‌های معماری، کمتر از ۳٪ است.

  • روش ساخت، اسکلت بتن آرمه درجا با قالب صنعتی در ترکیب با سقف تیرچه -بلوک با بلوک پلی استایرن مورد تایید است.

  • تجهیز کارگاه به صورت سنتی بوده است.

  • از مصالح، قطعات، تجهیزات و تاسیسات استاندارد استفاده شده است.

  • فهرست مصالح فولادی توسط طراح تهیه و به تایید ناظر رسیده است.

  • کلیه دیوارها، بلوک سفالی است.

  • اجزای غیرسازه‌ای ساختمان در برابر زلزله مقاوم سازی شده است.

  • برای انتقال آب از لوله پلاستیکی تک لایه و برای انتقال فاضلاب از لوله و فیتینگ پلی وینیل کلراید سخت (U-PVC) با اتصال چسبی استفاده شده است.

  • برای انتقال هوای گرم، تعویض هوا و تهویه مطبوع، از ورق گالوانیزه بدون عایق استفاده شده است. صدابندی سقف و دیوار میان واحدها انجام نشده است.

  • برای کاشی / سرامیک / سنگ از ملات تهیه شده در محل استفاده شده است.

  • برای نما از سنگ تراورتن استفاده و برش کاری سنگها در پای کار انجام شده است.

  • دفترچه بهره برداری در مرحله پایان کار ارایه شده است.

  • شمارنده آب در ورودی هر واحد، نصب شده است.

  • در تمامی واحدها از سیفون دوحالته استفاده شده است.

  • ساختمان در رده انرژی EC قرار می‌گیرد.

                                                                                                                  ***

تعداد واحدهای مشابه کمتر از ۱۰۰، تعداد کل طبقات ۵ (کمتر از حداکثر ۷) و سطح کل زیربنای آن کمتر از حداکثر ۳،۰۰۰ مترمربع است؛ بنابراین، از نوع غیرانبوه کوچک است. در ادامه، میزان صنعتی بودن، از طریق پرکردن چک لیستهای متناظر تعیین می‌شود:

جدول

الزامات صنعتی سازی در ساختمان‌های غیرانبوه کوچک

بلی

خیر

کاربرد ندارد

بند مرتبط

ردیف

الزامات عمومی

۱

استاندارد بودن و در صورت فقدان استاندارد ملی ، داشتن تاییدیه‌های فنی لازم برای مصالح، قطعات، تجهیزات و تاسیسات

✓

۱-۲-۲-۱۱

۲

ارایه دفترچه بهره برداری در مرحله پایان کار

✓

۲-۲-۲-۱۱

۳

کسب حداقل شاخص حامی محیط زیست ۱۰

✓

۳-۲-۲-۱۱

۴

تهیه فهرست مصالح فولادی و تایید توسط ناظر

✓

۴-۲-۲-۱۱

ردیف

الزامات طراحی

۱

ابعاد داخل به داخل فضاها به صورت مضربی از ۵۰ میلی متر، به استثنای یکی از فضاهای متوالی در هر امتداد

✓

۱-۳-۲-۱۱

۲

مدولار بودن ابعاد در و پنجره

✓

۲-۳-۲-۱۱

۳

ارایه نقشه‌های فاز دو معماری

✓

۳-۳-۲-۱۱

۴

محدود ساختن ضایعات به حداکثر ۳٪ برای پوشش‌های کف و دیوار در محاسبات بر اساس نقشه‌های معماری

✓

۴-۳-۲-۱۱

۵

توجه به بارگذاری‌های حین ساخت، حمل و نصب در طراحی اجزای سازه‌ای پیش ساخته (مراجعه به متن)

✓

۵-۳-۲-۱۱

۶

توجه به ملاحظات اجرایی در کلیه مراحل ساخت، حمل، نصب و نیز تعمیر و نگهداری در طراحی اجزای سازه‌ای پیش ساخته

✓

۶-۳-۲-۱۱

۷

طراحی اجزای سازه‌ای ساختمان‌های چوبی مطابق با ضوابط آیین نامه‌های معتبر

✓

۷-۳-۲-۱۱

۸

مقاوم سازی اجزای غیرسازه‌ای ساختمانها

✓

۸-۳-۲-۱۱

۹

ارایه نقشه نما، حداقل شامل جزییات زیرسازی و عایق بندی

✓

۹-۳-۲-۱۱

ردیف

الزامات اجرایی

۱

در نظر گرفتن ملاحظات بارگیری، حمل، باراندازی و انبارداری اجزای پیش ساخته مطابق مقررات آیین نامه‌های معتبر

✓

۱-۴-۲-۱۱

۲

منع لوله فلزی برای انتقال آب و فاضلاب

✓

۲-۴-۲-۱۱

۳

صدابندی سقف و دیوار میان واحدها

✓

۳-۴-۲-۱۱

جدول c-apn-11-5-1: جدول پ-۵-۱ چک لیست الزامات صنعتی سازی برای ساختمان موضوع بند پ-۵-۱

جدول

الزامات کسب شاخص حامی محیط زیست

سقف امتیاز

امتیاز

بند مرتبط

ردیف

الزامات صرفه جویی در مصرف آب

۱

نصب شمارنده آب در ورودی هر واحد

۱

۱

۱-۱-۲-۵-۱۱

۲

نصب سیفون دوحالته

۱

۱

۲-۱-۲-۵-۱۱

۳

جمع آوری و تصفیه آب باران یا آب خاکستری برای استفاده مجدد در موارد مجاز

۱۴

۰

۳-۱-۲-۵-۱۱

الزامات صرفه جویی در مصرف انرژی و تولید انرژی‌های تجدیدپذیر

۱

به ازای تولید ۴۰٪ برق مصرفی سالیانه با منابع انرژی تجدیدپذیر

۲۴

۰

۱-۲-۲-۵-۱۱

۲

به ازای تولید ۳۰٪ آب گرم مصرفی سالیانه با منابع انرژی تجدیدپذیر

۶

۰

۲-۲-۲-۵-۱۱

۳

رده انرژی طبق مبحث ۱۹

EC

۹ امتیاز


+EC

۲۲ امتیاز

++EC


۵۴ امتیاز

۵۴

۹

۳-۲-۲-۵-۱۱

مجموع امتیازات

۱۰۰

۱۱

جدول c-apn-11-5-2: جدول پ-۵-۲ چک لیست الزامات کسب شاخص حامی محیط زیست برای ساختمان موضوع بند پ-۵-۱

این ساختمان تمامی الزامات صنعتی سازی ساختمان‌های غیر انبوه کوچک به جز الزام اجرایی "صدابندی سقف و دیوار میان واحدها" را تامین نموده است. همین یک مورد کافی است که این ساختمان غیرصنعتی تلقی شود و دیگر نیازی به محاسبه شاخص تکمیلی صنعتی سازی نیست. در اینجا، به علت جنبه آموزشی موضوع، الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی بررسی می‌شود.

جدول

الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی در ساختمان‌های غیر انبوه کوچک

سقف امتیاز

امتیاز

بند مرتبط

ردیف

طراحی

۱

انتخاب حداقل‌های ابعادی مطلوبیت و آسایش

۶

۶

۱-۲-۵-۲-۱۱

۲

کاربرد جداسازهای لرزه‌ای / میراگرها

۲

۰

۱-۲-۵-۲-۱۱

۳

نمای خارجی صنعتی

۶

۰

۱-۲-۵-۲-۱۱

۴

نصب نما بدون نیاز به برش کاری در محل

۳

۰

۱-۲-۵-۲-۱۱

ردیف

سازه

۱

امتیاز به دست آمده از رابطه (۱۱-۲-۲)

۳۵

۱۵/۷۵

۱-۳-۵-۲-۱۱

ردیف

دیوار

۱

امتیاز به دست آمده از رابطه (۱۱-۲-۳)

۲۰

۵

۱-۴-۵-۲-۱۱

ردیف

سایر موارد اجرایی

۱

تجهیز کارگاه به صورت پیش ساخته با قابلیت استفاده مجدد

۳

۰

۱-۵-۵-۲-۱۱

۲

پله و راه پله پیش ساخته یا نیمه پیش ساخته موقت

۳

۰

۱-۵-۵-۲-۱۱

۳

پله و راه پله پیش ساخته و نیمه پیش ساخته

۳

۰

۱-۵-۵-۲-۱۱

۴

واحدهای سرویس بهداشتی پیش ساخته یا نیمه پیش ساخته

۳

۰

۱-۵-۵-۲-۱۱

۵

لوله کشی صنعتی برای آب و فاضلاب

۴

۴

۱-۵-۵-۲-۱۱

۶

کاربرد حداقل یک مورد از روش های سفت کاری صنعتی با حذف زیرسازی یا روش‌های نازک کاری سریع

۲

۰

۱-۵-۵-۲-۱۱

۷

نصب کاشی/ سرامیک / سنگ غیرنما با ملات پیش آماده یا چسب

۵

۰

۱-۵-۵-۲-۱۱

۸

کاربرد عایق رطوبتی سرد اجرا

۲

۰

۱-۵-۵-۲-۱۱

۹

نصب خشک نما

۳

۰

۱-۵-۵-۲-۱۱

مجموع امتیازات

۱۰۰

۳۰/۷۵

-

جدول c-apn-11-5-3: جدول پ-۵-۳ چک لیست الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی برای ساختمان موضوع بند پ-۵-۱

این ساختمان با توجه به عدم تامین همه الزامات، غیرصنعتی تلقی می‌شود. حال آن که، اگر تمامی الزامات را رعایت می‌کرد، به علت کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی ۳۰/۷۵ که بیشتر از ۳۰ و کمتر از ۶۰ است، طبق بند ۱۱-۲-۶-۴ می‌توانست گواهی صنعتی سازی درجه دو را کسب کند.

۱۱-پ۵-۲ ساختمان غیرانبوه کوچک - نمونه دوم

پروژه، یک ساختمان شش طبقه در زمینی به مساحت ۲۴۰ مترمربع است که یک طبقه به پارکینگ، یک طبقه به انباری و چهار طبقه به واحدهای مسکونی اختصاص یافته، به طوری که در هر طبقه، یک واحد قرار گرفته است.

  • سطح کل زیربنا ۹۱۷ مترمربع است.

  • مساحت واحدها در هر طبقه ۱۳۵ مترمربع است.

  • ابعاد داخل به داخل فضاها به صورت مضربی از ۵۰ میلی متر است.

  • حداقل‌های ابعادی لازم برای آسایش رعایت شده است.

  • ابعاد درها و پنجره‌ها مدولار طراحی شده است.

  • نقشه‌های فاز دو معماری به همراه نقشه نما شامل جزییات زیرسازی و عایق بندی ارایه شده است.

  • محدود ساختن ضایعات، به حداکثر ۳٪ برای پوشش‌های کف و دیوار در محاسبات بر اساس نقشه‌های معماری رعایت شده است.

  • روش ساخت، اسکلت فلزی جوشی در ترکیب با سقف عرشه فولادی است.

  • تجهیز کارگاه برای دفاتر به صورت پیش ساخته و برای سایر قسمتها به صورت سنتی بوده است.

  • از مصالح، قطعات، تجهیزات و تاسیسات استاندارد استفاده شده است.

  • فهرست مصالح فولادی توسط طراح تهیه و به تایید ناظر رسیده است.

  • کلیه دیوارها، بلوک سیمانی سبک است.

  • اجزای غیرسازه‌ای ساختمان در برابر زلزله مقاوم سازی شده است.

  • برای انتقال آب از لوله چند لایه و برای انتقال فاضلاب از لوله و فیتینگ پلی وینیل کلراید سخت (U-PVC) با اتصال پوش فیت استفاده شده است.

  • برای انتقال هوای گرم، تعویض هوا و تهویه مطبوع، کانالهای ورق گالوانیزه عایق شده به کار رفته است.

  • صدابندی سقف و دیوار میان واحدها انجام شده است.

  • برای کاشی / سرامیک / سنگ از ملات پیش آماده استفاده شده است.

  • برای نما از سنگ تراورتن همراه با چوب و فلز، استفاده و برشکاری سنگها در کارخانه انجام شده است.

  • دفترچه بهره برداری در مرحله پایان کار ارایه شده است.

  • شمارنده آب در ورودی هر واحد، نصب و در تمامی واحدها از سیفون دو حالته استفاده شده است.

  • ساختمان در رده انرژی +EC قرار می‌گیرد.

*****

تعداد واحدهای مشابه کمتر از ۱۰۰، تعداد کل طبقات ۶ (کمتر از حداکثر ۷) و سطح کل زیربنای آن ۹۱۷ مترمربع (کمتر از حداکثر ۳،۰۰۰ مترمربع) است؛ بنابراین، از نوع غیرانبوه کوچک است. در ادامه، میزان صنعتی بودن، از طریق پرکردن چک لیستهای متناظر تعیین می‌شود:

جدول

الزامات صنعتی سازی در ساختمان‌های غیرانبوه کوچک

بلی

خیر

کاربرد ندارد

بند مرتبط

ردیف

الزامات عمومی

۱

استاندارد بودن و در صورت فقدان استاندارد ملی ، داشتن تاییدیه‌های فنی لازم برای مصالح، قطعات، تجهیزات و تاسیسات

✓

۱-۲-۲-۱۱

۲

ارایه دفترچه بهره برداری در مرحله پایان کار

✓

۲-۲-۲-۱۱

۳

کسب حداقل شاخص حامی محیط زیست ۱۰

✓

۳-۲-۲-۱۱

۴

تهیه فهرست مصالح فولادی و تایید توسط ناظر

✓

۴-۲-۲-۱۱

ردیف

الزامات طراحی

۱

ابعاد داخل به داخل فضاها به صورت مضربی از ۵۰ میلی متر، به استثنای یکی از فضاهای متوالی در هر امتداد

✓

۱-۳-۲-۱۱

۲

مدولار بودن ابعاد در و پنجره

✓

۲-۳-۲-۱۱

۳

ارایه نقشه‌های فاز دو معماری

✓

۳-۳-۲-۱۱

۴

محدود ساختن ضایعات به حداکثر ۳٪ برای پوشش‌های کف و دیوار در محاسبات بر اساس نقشه‌های معماری

✓

۴-۳-۲-۱۱

۵

توجه به بارگذاری‌های حین ساخت، حمل و نصب در طراحی اجزای سازه‌ای پیش ساخته (مراجعه به متن)

✓

۵-۳-۲-۱۱

۶

توجه به ملاحظات اجرایی در کلیه مراحل ساخت، حمل، نصب و نیز تعمیر و نگهداری در طراحی اجزای سازه‌ای پیش ساخته

✓

۶-۳-۲-۱۱

۷

طراحی اجزای سازه‌ای ساختمان‌های چوبی مطابق با ضوابط آیین نامه‌های معتبر

✓

۷-۳-۲-۱۱

۸

مقاوم سازی اجزای غیرسازه‌ای ساختمانها

✓

۸-۳-۲-۱۱

۹

ارایه نقشه نما، حداقل شامل جزییات زیرسازی و عایق بندی

✓

۹-۳-۲-۱۱

ردیف

الزامات اجرایی

۱

در نظر گرفتن ملاحظات بارگیری، حمل، باراندازی و انبارداری اجزای پیش ساخته مطابق مقررات آیین نامه‌های معتبر

✓

۱-۴-۲-۱۱

۲

منع لوله فلزی برای انتقال آب و فاضلاب

✓

۲-۴-۲-۱۱

۳

صدابندی سقف و دیوار میان واحدها

✓

۳-۴-۲-۱۱

جدول c-apn-11-5-4: جدول پ-۵-۴ چک لیست الزامات صنعتی سازی برای ساختمان موضوع بند پ-۵-۲

جدول

الزامات کسب شاخص حامی محیط زیست

سقف امتیاز

امتیاز

بند مرتبط

ردیف

الزامات صرفه جویی در مصرف آب

۱

نصب شمارنده آب در ورودی هر واحد

۱

۱

۱-۱-۲-۵-۱۱

۲

نصب سیفون دوحالته

۱

۱

۲-۱-۲-۵-۱۱

۳

جمع آوری و تصفیه آب باران یا آب خاکستری برای استفاده مجدد در موارد مجاز

۱۴

۰

۳-۱-۲-۵-۱۱

الزامات صرفه جویی در مصرف انرژی و تولید انرژی‌های تجدیدپذیر

۱

به ازای تولید ۴۰٪ برق مصرفی سالیانه با منابع انرژی تجدیدپذیر

۲۴

۰

۱-۲-۲-۵-۱۱

۲

به ازای تولید ۳۰٪ آب گرم مصرفی سالیانه با منابع انرژی تجدیدپذیر

۶

۰

۲-۲-۲-۵-۱۱

۳

رده انرژی طبق مبحث ۱۹

EC

۹ امتیاز


+EC

۲۲ امتیاز

++EC


۵۴ امتیاز

۵۴

۲۲

۳-۲-۲-۵-۱۱

مجموع امتیازات

۱۰۰

۲۴

جدول c-apn-11-5-5: جدول پ-۵-۵ چک لیست الزامات کسب شاخص حامی محیط زیست برای ساختمان موضوع بند پ-۵-۲

این ساختمان تمام الزامات صنعتی سازی ساختمان‌های غیر انبوه کوچک را تامین نموده است. بنابراین، شاخص تکمیلی صنعتی سازی برای آن محاسبه می‌شود.

جدول

الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی در ساختمان‌های غیر انبوه کوچک

سقف امتیاز

امتیاز

بند مرتبط

ردیف

طراحی

۱

انتخاب حداقل‌های ابعادی مطلوبیت و آسایش

۶

۶

۱-۲-۵-۲-۱۱

۲

کاربرد جداسازهای لرزه‌ای / میراگرها

۲

۰

۱-۲-۵-۲-۱۱

۳

نمای خارجی صنعتی

۶

۰

۱-۲-۵-۲-۱۱

۴

نصب نما بدون نیاز به برش کاری در محل

۳

۳

۱-۲-۵-۲-۱۱

ردیف

سازه

۱

امتیاز به دست آمده از رابطه (۱۱-۲-۲)

۳۵

۲۴/۵

۱-۳-۵-۲-۱۱

ردیف

دیوار

۱

امتیاز به دست آمده از رابطه (۱۱-۲-۳)

۲۰

۹

۱ - ۴-۵-۲-۱۱

ردیف

سایر موارد اجرایی

۱

تجهیز کارگاه به صورت پیش ساخته با قابلیت استفاده مجدد

۳

۱/۵

۱-۵-۵-۲-۱۱

۲

پله و راه پله پیش ساخته و نیمه پیش ساخته موقت ویژه دوره ساخت

۳

۰

۱-۵-۵-۲-۱۱

۳

پله و راه پله پیش ساخته و نیمه پیش ساخته

۳

۰

۱-۵-۵-۲-۱۱

۴

واحدهای سرویس بهداشتی پیش ساخته یا نیمه پیش ساخته

۳

۰

۱-۵-۵-۲-۱۱

۵

لوله کشی صنعتی برای آب و فاضلاب

۴

۴

۱-۵-۵-۲-۱۱

۶

کاربرد حداقل یک مورد از روش های سفت کاری صنعتی با حذف زیرسازی یا روش‌های نازک کاری سریع

۲

۲*

۱-۵-۵-۲-۱۱

۷

نصب کاشی/ سرامیک / سنگ غیرنما با ملات پیش آماده یا چسب

۵

۵

۱-۵-۵-۲-۱۱

۸

کاربرد عایق رطوبتی سرد اجرا

۲

۰

۱-۵-۵-۲-۱۱

۹

نصب خشک نما

۳

۰

۱-۵-۵-۲-۱۱

مجموع امتیازات

۱۰۰

۵۵

-

جدول c-apn-11-5-6: جدول پ-۵-۶ چک لیست الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی برای ساختمان موضوع بند پ-۵-۲

نقل قول

*به علت استفاده از ورق‌های گالوانیزه عایق شده برای کانال کشی، ۲ امتیاز در بند "روش‌های سفت کاری صنعتی با حذف زیرسازی یا روش‌های نازک کاری سریع مانند استفاده از اقلام پیش ساخته" تعلق گرفته است.

این ساختمان با توجه به تامین همه الزامات صنعتی سازی ساختمان‌های غیر انبوه کوچک و کسب شاخص تکمیلی ۵۵ که بین ۳۰ و ۶۰ است، طبق بند ۱۱-۲-۶-۴ گواهی صنعتی سازی درجه دو را کسب می‌کند.

۱۱-پ۵-۳ ساختمان غیرانبوه متوسط

پروژه، یک ساختمان هشت طبقه در زمینی به مساحت ۳۹۵ متر مربع است که دو طبقه آن به پارکینگ و شش طبقه به واحدهای مسکونی اختصاص یافته است. در هر طبقه مسکونی، دو واحد به مساحتهای ۱۱۰ و ۱۲۵ مترمربع واقع شده است.

  • سطح کل زیربنا ۲،۰۵۶ متر مربع است.

  • حداقل‌های ابعادی لازم برای آسایش، رعایت شده است.

  • ابعاد داخل به داخل فضاها به صورت مضربی از ۵۰ میلی متر است.

  • ابعاد در و پنجره مدولار طراحی شده است.

  • نقشه‌های فاز دو معماری و نقشه نما، حداقل شامل جزییات زیرسازی و عایق بندی ارایه شده است.

  • محدود ساختن ضایعات به حداکثر ۲٪ برای پوشش‌های کف و دیوار در تطابق با نقشه‌های معماری رعایت شده است.

  • نقشه‌ها و محاسبات گودبرداری و پایدارسازی گود با جزییات کامل و روش اجرایی ارایه شده اند.

  • روش ساخت، اسکلت فلزی پیچ و مهره‌ای در ترکیب با سقف عرشه فولادی است.

  • فهرست مصالح فولادی توسط طراح تهیه و به تایید ناظر رسیده است.

  • کلیه دیوارها، بلوک سیمانی سبک است.

  • اجزای غیرسازه‌ای ساختمان در برابر زلزله مقاوم سازی شده است.

  • تاسیسات پروژه با روشهای مهندسی مورد تایید، طراحی و نقشه‌های آن با جزییات کامل اجرایی، ارایه شده است.

  • نقشه‌های کارگاهی اجرای سازه به صورت کامل با روش اجرایی ارایه شده است.

  • تجهیز کارگاه به صورت پیش ساخته (کانکس) با قابلیت استفاده مجدد بوده است.

  • مصالح، قطعات، تجهیزات و تاسیسات استاندارد به کار رفته است.

  • از راه پله پیش ساخته موقت، ویژه دوره ساخت طبق مبحث دوازدهم مقررات ملی ساختمان استفاده شده است.

  • صدابندی سقف و دیوار میان واحدها انجام شده است.

  • برای انتقال آب از لوله‌های چند لایه و برای انتقال فاضلاب از لوله و فیتینگ پلی پروپیلن (PP) با اتصال پوش فیت استفاده شده است.

  • برای انتقال هوای گرم، تعویض هوا و تهویه مطبوع، کانالهای نیمه پیش ساخته عایق به کار رفته است.

  • کاشی / سرامیک / سنگ با ملات پیش آماده و چسب سنگ نصب شده اند.

  • به جای سبدی بنایی رایج مستراح ایرانی، کف خواب پیش ساخته جنس فایبرگلاس به کار رفته است.

  • برای عایق کاری رطوبتی کف آشپزخانه ها، عایقهای سرد اجرا استفاده شده است.

  • برای نما از سنگ تراورتن و آجرنما استفاده و برش کاری سنگها در پای کار انجام شده است.

  • برای نصب نما از ملات استفاده شده است.

  • دفترچه بهره برداری در مرحله پایان کار ارایه شده است.

  • شمارنده آب در ورودی هر واحد، نصب و در تمامی واحدها از سیفون دوحالته استفاده شده است.

  • ساختمان در رده انرژی +EC قرار می‌گیرد.

***

تعداد واحدهای مشابه کمتر ۱۰۰، تعداد طبقات از ۷ بیشتر و از ۱۵ کمتر و سطح کل زیربنای آن کمتر از ۱۰،۰۰۰ مترمربع است؛ بنابراین، از نوع غیر انبوه متوسط است. در ادامه، میزان صنعتی بودن، از طریق پر کردن چک لیست‌های متناظر تعیین می‌شود:

جدول
31 سطر × 5 ستون

الزامات صنعتی سازی در ساختمان‌های غیرانبوه متوسط

بلی

خیر

کاربرد ندارد

بند مرتبط

ردیف

الزامات عمومی

۱

استاندارد بودن و در صورت فقدان استاندارد ملی ، داشتن تاییدیه‌های فنی لازم برای مصالح، قطعات، تجهیزات و تاسیسات

✓

۱-۲-۳-۱۱

۲

ارایه دفترچه بهره برداری در پایان کار

✓

۲-۲-۳-۱۱

۳

کسب حداقل شاخص حامی محیط زیست ۱۵

✓

۳-۲-۳-۱۱

۴

تهیه فهرست مصالح فولادی و تایید توسط ناظر

✓

۴-۲-۳-۱۱

ردیف

الزامات طراحی

۱

ابعاد داخل به داخل فضاها به صورت مضربی از ۵۰ میلی متر، به استثنای یکی از فضاهای متوالی در هر امتداد

✓

۱-۳-۳-۱۱

۲

مدولار بودن ابعاد در و پنجره

✓

۲-۳-۳-۱۱

۳

ارایه نقشه‌های فاز دو معماری

✓

۳-۳-۳-۱۱

۴

محدود ساختن ضایعات به حداکثر ۲٪ برای پوشش‌های کف و دیوار در محاسبات بر اساس نقشه‌های معماری

✓

۴-۳-۳-۱۱

۵

ارایه نقش‌ها و محاسبات گودبرداری و پایدارسازی گود با جزییات کامل و روش اجرایی

✓

۵-۳-۳-۱۱

۶

توجه به بارگذاری‌های حین ساخت، حمل و نصب در طراحی اجزای سازه‌ای پیش ساخته (مراجعه به متن)

✓

۶-۳-۳-۱۱

۷

توجه به ملاحظات اجرایی در کلیه مراحل ساخت، حمل، نصب و نیز تعمیر و نگهداری در طراحی اجزای سازه‌ای پیش ساخته

✓

۷-۳-۳-۱۱

۸

طراحی اجزای سازه‌ای ساختمان‌های چوبی مطابق با ضوابط آیین نامه‌های معتبر

✓

۸-۳-۳-۱۱

۹

مقاوم سازی اجزای غیرسازه‌ای ساختمانها

✓

۹-۳-۳-۱۱

۱۰

طراحی تاسیسات با روش‌های مهندسی مورد تایید و ارایه نقشه‌های تاسیسات همراه با جزییات کامل اجرایی

✓

۱۰-۳-۳-۱۱

۱۱

ارایه نقشه نما، حداقل شامل جزییات زیرسازی و عایق بندی

✓

۱۱-۳-۳-۱۱

۱۲

ارایه دستورالعمل نصب نما

✓

۱۲-۳-۳-۱۱

ردیف

الزامات اجرایی

۱

در نظر گرفتن ملاحظات بارگیری، حمل، باراندازی و انبارداری اجزای پیش ساخته مطابق مقررات و آیین نامه‌های معتبر

✓

۱-۴-۳-۱۱

۲

ارایه نقشه‌های کارگاهی اجرای سازه به صورت کامل با روش اجرایی

۲-۴-۳-۱۱

۳

تجهیز کارگاه به صورت پیش ساخته با قابلیت استفاده مجدد یا با امکان تغییر کاربری برای استفاده دایمی از آن

✓

۳-۴-۳-۱۱

۴

قالب بندی با روش صنعتی

✓

۴-۴-۳-۱۱

۵

عدم استفاده از دیوارهای آجری مگر برای تزیین

✓

۵-۴-۳-۱۱

۶

عدم کاربرد بلوک‌های سیمانی غیرسبک و بلوکهای سفالی

✓

۶-۴-۳-۱۱

۷

پله و راه پله پیش ساخته یا نیمه پیش ساخته ی موقت

✓

۷-۴-۳-۱۱

۸

صدابندی سقف و دیوار میان واحدها

✓

۸-۴-۳-۱۱

۹

منع لوله فلزی برای انتقال آب و فاضلاب

✓

۹-۴-۳-۱۱

۱۰

کانال‌های نیمه پیش ساخته عایق یا ورق‌های از پیش عایق

✓

۱۰-۴-۳-۱۱

۱۱

حداقل ۸۵٪ نمای خارجی از نوع صنعتی

✓

۱۱-۴-۳-۱۱

۱۲

نصب نما بدون نیاز به برش کاری در محل

✓

۱۲-۴-۳-۱۱

جدول c-apn-11-5-7: جدول پ-۵-۷ چک لیست الزامات صنعتی سازی برای ساختمان موضوع بند پ-۵-۳

جدول

الزامات کسب شاخص حامی محیط زیست

سقف امتیاز

امتیاز

بند مرتبط

ردیف

الزامات صرفه جویی در مصرف آب

۱

نصب شمارنده آب در ورودی هر واحد

۱

۱

۱-۱-۲-۵-۱۱

۲

نصب سیفون دوحالته

۱

۱

۲-۱-۲-۵-۱۱

۳

جمع آوری و تصفیه آب باران یا آب خاکستری برای استفاده مجدد در موارد مجاز

۱۴

۰

۳-۱-۲-۵-۱۱

الزامات صرفه جویی در مصرف انرژی و تولید انرژی‌های تجدیدپذیر

۱

به ازای تولید ۴۰٪ برق مصرفی سالیانه با منابع انرژی تجدیدپذیر

۲۴

۰

۱-۲-۲-۵-۱۱

۲

به ازای تولید ۳۰٪ آب گرم مصرفی سالیانه با منابع انرژی تجدیدپذیر

۶

۰

۲-۲-۲-۵-۱۱

۳

رده انرژی طبق مبحث ۱۹
EC

۹ امتیاز

+EC

۲۲ امتیاز

++EC

۵۴ امتیاز

۵۴

۲۲

۳-۲-۲-۵-۱۱

مجموع امتیازات

۱۰۰

۲۴

جدول c-apn-11-5-8: جدول پ-۵-۸ چک لیست الزامات کسب شاخص حامی محیط زیست برای ساختمان موضوع بند پ-۵-۳

همان طور که ملاحظه می‌شود از الزمات اجرایی، دو مورد "حداقل ۸۵٪ نمای خارجی از نوع صنعتی" و "نصب نما بدون نیاز به برش کاری در محل" تامین نشده است. بنابراین، این ساختمان غیرصنعتی است و دیگر نیازی به محاسبه شاخص تکمیلی صنعتی سازی نیست. در اینجا، به علت جنبه آموزشی موضوع، الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی بررسی می‌شود.

جدول

الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی در ساختمان‌های غیر انبوه متوسط

سقف امتیاز

امتیاز

بند مرتبط

ردیف

طراحی

۱

انتخاب حداقل‌های ابعادی مطلوبیت و آسایش

۶

۶

۱-۲-۵-۳-۱۱

۲

کاربرد BIM در سطح سه بعدی همراه با تداخل یابی

۴

۰

۱-۲-۵-۳-۱۱

۳

کاربرد جداسازهای لرزه‌ای / میراگرها

۶

۰

۱-۲-۵-۳-۱۱

ردیف

سازه

۱

امتیاز به دست آمده از رابطه (۱۱-۳-۲)

۴۰

۳۷

۱-۳-۵-۳-۱۱

ردیف

دیوار

۱

امتیاز به دست آمده از رابطه (۱۱-۳-۳)

۲۵

۱۰

۱-۴-۵-۳-۱۱

ردیف

سایر موارد اجرایی

۱

لوله کشی صنعتی برای آب و فاضلاب

۴

۴

۱-۵-۵-۳-۱۱

۲

پله و راه پله پیش ساخته یا نیمه پیش ساخته

۳

۰

۱-۵-۵-۳-۱۱

۳

واحدهای سرویس بهداشتی پیش ساخته یا نیمه پیش ساخته

۳

۰

۱-۵-۵-۳-۱۱

۴

نصب کاشی/ سرامیک / سنگ غیرنما با ملات پیش آماده یا چسب

۵

۰

۱-۵-۵-۳-۱۱

۵

حداقل یک مورد از روشهای سفت کاری صنعتی با حذف زیرسازی یا روش‌های نازک کاری سریع

۲

۲*

۱-۵-۵-۳-۱۱

۶

کاربرد عایق رطوبتی سرد اجرا

۲

۲

۱-۵-۵-۳-۱۱

۷

نصب خشک نما

۳

۰

۱-۵-۵-۳-۱۱

مجموع امتیازات

۱۰۰

۶۱

-

جدول c-apn-11-5-9: جدول پ-۵-۹ چک لیست الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی برای ساختمان موضوع بند پ-۵-۳

نقل قول

* به علت استفاده از کف خواب پیش ساخته از جنس فایبرگلاس به جای سبدی بنایی رایج مستراح ایرانی.

این ساختمان با توجه به عدم تامین همه الزامات، غیرصنعتی تلقی می‌شود. حال آن که، اگر تمامی الزامات را رعایت می‌کرد، به علت کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی ۶۱ که بین ۳۵ و ۶۵ قرار دارد، طبق بند ۱۱-۳-۶-۴ می‌توانست گواهی صنعتی سازی درجه دو را کسب کند.

۱۱-پ۵-۴ پروژه بزرگ ساختمانی - نمونه اول

پروژه متشکل از یکصد و پنجاه بلوک است که هر بلوک پنج طبقه دارد و فاقد زیر زمین است. در هر طبقه، چهار واحد با پلان متفاوت واقع شده است. بنابراین، در مجموع یک پروژه ۳،۰۰۰ واحدی با ۷۵۰ واحد مشابه است.

  • سطح کل زیربنا ۳۳۰،۰۰۰ متر مربع است.

  • مجری علاوه بر دارا بودن صلاحیت مندرج در قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان، در زمینه ابنیه، دارای رتبه یک از سازمان برنامه و بودجه است.

  • پروژه به صورت طرح و ساخت انجام شده است.

  • ابعاد داخل به داخل فضاها به صورت مضربی از ۵۰ میلی متر انتخاب شده است.

  • حداقل‌های ابعادی لازم برای آسایش، رعایت شده است.

  • ابعاد در و پنجره، مدولار طراحی شده است.

  • نقشه‌های فاز دو معماری و نقشه نما شامل جزییات زیرسازی و عایق بندی ارایه شده است.

  • محدود ساختن ضایعات به حداکثر ۱٪ برای پوشش‌های کف و دیوار در محاسبات بر اساس نقشه‌های معماری رعایت شده است.

  • پروژه گودبرداری ندارد و روی سه لایه از مصالح درشت دانه و غیر چسبنده قرار گرفته است.

  • روش ساخت، بتن آرمه درجای یکپارچه بوده است که مورد تایید مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی است.

  • اجزای غیرسازه‌ای ساختمان در برابر زلزله مقاوم سازی شده است.

  • ساختمان در حوزه پدافند غیرعامل با سطح عملکرد II - ایمنی جانی مقاوم سازی شده است.

  • تاسیسات پروژه توسط مشاور تاسیساتی باصلاحیت طراحی و نقشه‌های آن با جزییات کامل اجرایی، ارایه شده است.

  • اطلاعات ساختمان در سطح سه بعدی، همراه با تداخل یابی مدل شده است.

  • طراحی با رویکرد صرفه جویی در مصرف انرژی انجام و مصرف انرژی ساختمان برآورد شده است.

  • نقشه‌های کارگاهی اجرای سازه به صورت کامل با روش اجرایی ارایه شده است.

  • از روش قالب بندی صنعتی استفاده شده است.

  • تجهیز کارگاه به صورت پیش ساخته با قابلیت استفاده مجدد بوده است.

  • قطع و خم آرماتورها با دستگاه انجام شده است.

  • سازه و کف پله ها، پیش سازی شده است.

  • زیرسازی دیوار و کف‌ها حذف شده است.

  • سقف و دیوار میان واحدها بر اساس مبحث هجدهم مقررات ملی ساختمان عایق بندی صدا شده است.

  • از لوله‌های پنج لایه برای لوله کشی استفاده شده است.

  • برای انتقال هوای گرم، تعویض هوا و تهویه مطبوع، کانال‌های نیمه پیش ساخته عایق به کار رفته است.

  • برای کاشی/ سرامیک /سنگ از ملات پیش آماده یا چسب استفاده شده است.

  • برای نما از بتن نمایان استفاده شده است.

  • عوامل اجرا به صورت نظری و عملی آموزش دیده بودند.

  • نظام کنترل کیفیت در پروژه مستقر بود. نظام تضمین کیفیت در پروژه مستقر بود.

  • نظام موثر HSE در پروژه مستقر بود؛ با ۱۰ میلیون نفر- ساعت کار، فاقد تلفات جانی بود.

  • برنامه زمان بندی با منابع همراه و مدارک لازم برای مقایسه اجرا با برنامه زمان بندی مبتنی بر تکرار ارایه شده است.

  • دفترچه بهره برداری در مرحله پایان کار ارایه شده است.

  • مجموع واحدهای ساخته شده با سیستم پیشنهادی توسط مجری در ۱۰ سال گذشته، ۵،۰۰۰ واحد بوده است.

  • هر واحد دارای کنتور مجزاست.

  • در تمامی واحدها، از سیفون دوحالته استفاده شده است.

  • حداقل ۱۵٪ آب گرم مصرفی سالیانه به کمک انرژی خورشیدی تامین شده است.

  • ساختمان در رده انرژی +EC قرار می‌گیرد.

***

چون سطح کل زیربنا از ۱۰،۰۰۰ مترمربع بیشتر است؛ از نوع پروژه بزرگ ساختمانی است. از سوی دیگر، چون پروژه ۷۵۰ واحد مشابه دارد نیز، در گروه پروژه‌های بزرگ ساختمانی قرار می‌گیرد.

چک لیست الزامات، چنین می‌شود:

جدول
39 سطر × 5 ستون

الزامات صنعتی سازی در ساختمان پروژه‌های بزرگ

بلی

خیر

کاربرد ندارد

بند مرتبط

ردیف

الزامات عمومی

۱

رتبه یک ابنیه از سازمان برنامه و بودجه علاوه بر دارا بودن صلاحیت مندرج در قانون

✓

۱-۲-۴-۱۱

۲

انجام پروژه با شیوه "طرح و ساخت"

✓

۲-۲-۴-۱۱

۳

استاندارد بودن و در صورت فقدان استاندارد ملی، داشتن تاییدیه‌های فنی لازم برای مصالح، قطعات، تجهیزات و تاسیسات

✓

۳-۲-۴-۱۱

۴

ارایه دفترچه بهره برداری در پایان کار

✓

۴-۲-۴-۱۱

۵

کسب حداقل شاخص حامی محیط زیست ۱۵

✓

۵-۲-۴-۱۱

ردیف

الزامات طراحی

۱

طراحی با رویکرد صرفه جویی در مصرف انرژی و برآورد انرژی مصرفی ساختمان

✓

۱-۳-۴-۱۱

۲

ابعاد داخل به داخل فضاها به صورت مضربی از ۵۰ میلی متر

✓

۲-۳-۴-۱۱

۳

مدولار بودن ابعاد در و پنجره

✓

۳-۳-۴-۱۱

۴

ارایه نقشه‌های فاز دو معماری

✓

۴-۳-۴-۱۱

۵

محدود ساختن ضایعات به حداکثر ۱٪ برای پوشش‌های کف و دیوار در محاسبات بر اساس نقشه‌های معماری

✓

۵-۳-۴-۱۱

۶

ارایه نقش‌ها و محاسبات گودبرداری و پایدارسازی گود با جزییات کامل و روش اجرایی

✓

۶-۳-۴-۱۱

۷

کاربرد روش ساخت تایید شده (مراجعه به متن)

✓

۷-۳-۴-۱۱

۸

کاربرد انواع دیوار تایید شده (مراجعه به متن)

✓

۸-۳-۴-۱۱

۹

مقاوم سازی اجزای غیر سازه‌ای ساختمان ها

✓

۹-۳-۴-۱۱

۱۰

طراحی تاسیسات با روش‌های مهندسی مورد تایید و ارایه نقشه‌های تاسیسات همراه با جزییات کامل اجرایی

✓

۱۰-۳-۴-۱۱

۱۱

ارایه نقشه نما، حداقل شامل جزییات زیر سازی و عایق بندی

✓

۱۱-۳-۴-۱۱

۱۲

نصب سنگ نما بدون نیاز به برش کاری در محل و به صورت خشک

✓

۱۲-۳-۴-۱۱

۱۳

ارایه دستورالعمل نصب نما

✓

۱۳-۳-۴-۱۱

۱۴

استفاده از BIM در سطح سه بعدی همراه با تداخل یابی

✓

۱۴-۳-۴-۱۱

ردیف

الزامات اجرایی

۱

ارایه نقشه‌های کارگاهی اجرای سازه به صورت کامل با روش اجرایی

✓

۱-۴-۴-۱۱

۲

تجهیز کارگاه به صورت پیش ساخته با قابلیت استفاده مجدد یا با امکان تغییر کاربری برای استفاده دایمی از آن

✓

۲-۴-۴-۱۱

۳

قالب بندی به روش صنعتی

✓

۳-۴-۴-۱۱

۴

قطع و خم آرماتورها با دستگاه

✓

۴-۴-۴-۱۱

۵

پیش سازی قطعات اسکلت فولادی در کارخانه و نصب آن در محل فقط با اتصالات پیچ و مهره ای

✓

۵-۴-۴-۱۱

۶

کاربرد پلی استایرن فقط از نوع کندسوز مطابق استاندارد ASTM و با تایید مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی برای سقف یا دیوارهای سازه‌های موقت و دایمی

✓

۶-۴-۴-۱۱

۷

عدم استفاده از دیوارهای آجری (مگر برای تزیین) یا انواع بلوک سفالی و سیمانی غیرسبک

✓

۷-۴-۴-۱۱

۸-۴-۴-۱۱

۸

صدابندی سقف و دیوار میان واحدها بر اساس مبحث هجدهم مقررات ملی ساختمان

✓

۹-۴-۴-۱۱

۹

لوله کشی به روش صنعتی برای انتقال آب و فاضلاب

✓

۱۰-۴-۴-۱۱

۱۰

کاربرد ملات پیش آماده یا چسب برای کاشی / سرامیک /سنگ غیرنما

✓

۱۱-۴-۴-۱۱

ردیف

الزامات مدیریتی

۱

آموزش نظری و عملی عوامل اجرا

✓

۱-۵-۴-۱۱

۲

استقرار نظام کنترل کیفیت

✓

۲-۵-۴-۱۱

۳

استقرار نظام تضمین کیفیت

✓

۳-۵-۴-۱۱

۴

استقرار نظام موثر HSE

✓

۴-۵-۴-۱۱

۵

داشتن برنامه زمانبندی همراه با منابع و مبتنی بر تکرار

✓

۵-۵-۴-۱۱

۶

ارایه مدارک لازم برای مقایسه اجرا با برنامه زمانبندی

✓

۶-۵-۴-۱۱

جدول c-apn-11-5-10: جدول پ-۵-۱۰ چک لیست الزامات صنعتی سازی برای ساختمان‌های موضوع بند پ-۵-۴

جدول

الزامات کسب شاخص حامی محیط زیست

سقف امتیاز

امتیاز

بند مرتبط

ردیف

الزامات صرفه جویی در مصرف آب

۱

نصب شمارنده آب در ورودی هر واحد

۱

۱

۱-۱-۲-۵-۱۱

۲

نصب سیفون دوحالته

۱

۱

۲-۱-۲-۵-۱۱

۳

جمع آوری و تصفیه آب باران یا آب خاکستری برای استفاده مجدد در موارد مجاز

۱۴

۰

۳-۱-۲-۵-۱۱

الزامات صرفه جویی در مصرف انرژی و تولید انرژی‌های تجدیدپذیر

۱

به ازای تولید ۴۰٪ برق مصرفی سالیانه با منابع انرژی تجدیدپذیر

۲۴

۰

۱-۲-۲-۵-۱۱

۲

به ازای تولید ۳۰٪ آب گرم مصرفی سالیانه با منابع انرژی تجدیدپذیر

۶

۳

۲-۲-۲-۵-۱۱

۳

رده انرژی طبق مبحث ۱۹

EC

۹ امتیاز

+EC

۲۲ امتیاز

EC++

۵۴ امتیاز

۵۴

۲۲

۳-۲-۲-۵-۱۱

مجموع امتیازات

۱۰۰

۲۷

جدول c-apn-11-5-11: جدول پ-۵-۱۱ چک لیست الزامات کسب شاخص حامی محیط زیست برای ساختمان‌های موضوع بند پ-۵-۴

از آنجا که تمامی الزامات را رعایت کرده است، شاخص تکمیلی صنعتی سازی مطابق چک لیست زیر محاسبه می‌شود:

جدول
22 سطر × 4 ستون

الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی در ساختمان پروژه‌های بزرگ

سقف امتیاز

امتیاز

بند مرتبط

ردیف

الزامات طراحی

۱

رعایت حداقل‌های ابعادی لازم برای آسایش

۸

۸

۱-۲-۶-۴-۱۱

۲

کاربرد جداسازهای لرزه‌ای / میراگرها

۷

۷

۲-۲-۶-۴-۱۱

۳

مقاوم سازی در حوزه پدافند غیرعامل با سطح عملکرد II - ایمنی جانی

۶

۶

۳-۲-۶-۴-۱۱

۴

نمای خارجی صنعتی

۸

۸

۴-۲-۶-۴-۱۱

ردیف

الزامات اجرایی

۱

کاربرد یکی از این ۳ مورد:

شبکه آرماتور پیش ساخته جوشی در اسکلت بتن مسلح

واشرهای ویژه DTI در قطعات اسکلت پیچ و مهره ای

سقفهای سبک غیربتنی در روش قاب سبک فولادی

۷

۰

۱-۳-۶-۴-۱۱

۲

کاربرد راه پله موقت و ایمن در دوره ساخت

۳

۳

۲-۳-۶-۴-۱۱

۳

پیش سازی سازه راه پله ها

۳

۳

۳-۳-۶-۴-۱۱

۴

پیش سازی کف پله ها

۳

۳

۴-۳-۶-۴-۱۱

۵

کاربرد روشهای منجر به حذف زیرسازی

۵

۵

۵-۳-۶-۴-۱۱

۶

کاربرد واحدهای سرویس بهداشتی پیش ساخته

۳

۰

۶-۳-۶-۴-۱۱

۷

کاربرد عایق رطوبتی سرد اجرا

۳

۳

۷-۳-۶-۴-۱۱

۸

استفاده از کانالهای نیمه پیش ساخته عایق یا کاربرد ورق‌های از پیش عایق برای انتقال هوای گرم، تعویض هوا و تهویه مطبوع

۳

۳

۸-۳-۶-۴-۱۱

۹

کاربرد تیرچه با بلوک سفالی در ارتفاع بیش از ۲۰ متر از سطح زمین

۵-

۰

۹-۳-۶-۴-۱۱

۱۰

تعداد نفر - ساعت کار در کارگاه با یک حادثه منجر به فوت (مراجعه به متن)

اتمام پروژه بدون حادثه منجر به فوت (مراجعه به متن)

۱۵

۱۲

۱۰-۳-۶-۴-۱۱

۱۱-۳-۶-۴-۱۱

ردیف

الزامات سازماندهی

۱

مجموع واحدهای ساخته شده با سیستم پیشنهادی توسط مجری در ۱۰ سال گذشته، حداقل نصف تعداد واحدهای پروژه جاری

۸

۸

۱-۴-۶-۴-۱۱

۲

تایید کیفیت پروژه توسط کارفرما / توسعه گر

۱۱

۱۱

۲-۴-۶-۴-۱۱

۳

ارایه حداقل یک کتاب پروژه از سوابق اجرا شده توسط مجری با سیستم پیشنهادی در ۵ سال گذشته

۷

۷

۳-۴-۶-۴-۱۱

مجموع امتیازات

۱۰۰

۸۷

-

جدول c-apn-11-5-12: جدول پ-۵-۱۲ چک لیست الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی برای ساختمان‌های موضوع بند پ-۵-۴

به عبارت دیگر، شاخص تکمیلی صنعتی سازی ساختمان برای این پروژه ۸۷ است که چون از ۶۵ بیشتر است، صنعتی درجه یک محسوب می‌شود.

۱۱-پ۵-۵ پروژه بزرگ ساختمانی - نمونه دوم

پروژه، ساختمانی با پانزده طبقه است که یازده طبقه آن، مسکونی و چهار طبقه آن، مشاعات (شامل لابی، پارکینگ، سالن اجتماعات و مجموعه ورزشی) است. در هر طبقه مسکونی، شش واحد (از قرار چهار واحد ۱۱۰ متر مربعی و دو واحد ۸۵ متر مربعی)، دو راه پله، دو دستگاه آسانسور و راهرو (جمعا به مساحت ۴۰ مترمربع) واقع شده است.

  • سطح کل زیربنا ۹،۷۵۰ مترمربع است.

  • مجری علاوه بر دارا بودن صلاحیت مندرج در قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان، در زمینه ابنیه، دارای رتبه یک از سازمان برنامه و بودجه است.

  • پروژه به روش طرح و ساخت انجام شده است.

  • ابعاد داخل به داخل فضاها به صورت مضربی از ۵۰ میلی متر انتخاب و حداقل‌های ابعادی لازم برای آسایش، رعایت شده است.

  • ابعاد در و پنجره مدولار طراحی شده است. نقشه‌های فاز دو معماری و نقشه نما شامل جزییات زیرسازی و عایق بندی ارایه شده است.

  • محدود ساختن ضایعات به حداکثر ۱٪ برای پوشش‌های کف و دیوار در محاسبات بر اساس نقشه‌های معماری رعایت شده است.

  • محاسبات پایدارسازی گود انجام و نقشه‌های متناظر با جزییات کامل و روش اجرایی ارایه شده است.

  • روش ساخت، قالب‌های تونلی بوده است.

  • اجزای غیرسازه‌ای ساختمان در برابر زلزله مقاوم سازی شده است.

  • ساختمان در حوزه پدافند غیرعامل با سطح عملکرد II - ایمنی جانی مقاوم سازی شده است.

  • تاسیسات پروژه توسط مشاور تاسیساتی باصلاحیت طراحی و نقشه‌های آن با جزییات کامل اجرایی، ارایه شده است.

  • اطلاعات ساختمان در سطح سه بعدی همراه با تداخل یابی، مدل شده است.

  • طراحی با رویکرد صرفه جویی در مصرف انرژی انجام و مصرف انرژی ساختمان برآورد شده است.

  • نقشه‌های کارگاهی اجرای سازه به صورت کامل با روش اجرایی ارایه شده است.

  • تجهیز کارگاه به صورت پیش ساخته با قابلیت استفاده مجدد بوده است.

  • قطع و خم آرماتورها با دستگاه انجام شده است.

  • شبکه‌های آرماتور با جوش، به صورت پیش ساخته آماده شده است.

  • از روش قالب بندی صنعتی استفاده شده است.

  • شمشیری راه پله‌ها پیش سازی شده است.

  • نازک کاری دیوارها حذف شده است.

  • سقف و دیوار میان واحدها بر اساس مبحث هجدهم مقررات ملی ساختمان عایق بندی صدا شده است.

  • برای انتقال آب و فاضلاب از روش لوله کشی صنعتی استفاده شده است.

  • برای انتقال هوای گرم، تعویض هوا و تهویه مطبوع، کانال‌های نیمه پیش ساخته عایق به کار رفته است.

  • برای کاشی / سرامیک / سنگ از ملات پیش آماده یا چسب استفاده شده است.

  • برای نما از بتن نمایان استفاده شده است.

  • عوامل اجرایی، به صورت نظری و عملی آموزش دیده بودند.

  • نظام کنترل کیفیت در پروژه مستقر بود.

  • نظام تضمین کیفیت در پروژه مستقر بود.

  • نظام موثر HSE در پروژه مستقر بود؛ با ۱۵ میلیون و یکصد هزار نفر -ساعت کار کارگاهی، دارای یک حادثه منجر به فوت بوده است.

  • برنامه زمان بندی با منابع همراه و مدارک لازم برای مقایسه اجرا با برنامه زمان بندی مبتنی بر تکرار ارایه شده است.

  • دفترچه بهره برداری در مرحله پایان کار ارایه شده است.

  • مجموع واحدهای ساخته شده با سیستم پیشنهادی توسط مجری در ۱۰ سال گذشته، ۱۰،۰۰۰ واحد بوده است.

  • هر واحد، دارای کنتور آب مجزا است.

  • در تمامی واحدها از سیفون دوحالته استفاده شده است.

  • ساختمان در رده انرژی +EC قرار می‌گیرد.

***

چون تعداد کل طبقات حداقل ۱۵ است؛ از نوع پروژه بزرگ است.

چک لیست الزامات، چنین می‌شود:

جدول
39 سطر × 5 ستون

الزامات صنعتی سازی در ساختمان پروژه‌های بزرگ

بلی

خیر

کاربرد ندارد

بند مرتبط

ردیف

الزامات عمومی

۱

رتبه بندی یک ابنیه از سازمان برنامه و بودجه علاوه بر دارا بودن صلاحیت مندرج در قانون

✓

۱-۲-۴-۱۱

۲

انجام پروژه با شیوه "طرح و ساخت"

✓

۲-۲-۴-۱۱

۳

استاندارد بودن و در صورت فقدان استاندارد ملی، داشتن تاییدیه‌های فنی لازم برای مصالح، قطعات، تجهیزات و تاسیسات

✓

۳-۲-۴-۱۱

۴

ارایه دفترچه بهره برداری در پایان کار

✓

۴-۲-۴-۱۱

۵

کسب حداقل شاخص حامی محیط زیست ۱۵

✓

۵-۲-۴-۱۱

ردیف

الزامات طراحی

۱

طراحی با رویکرد صرفه جویی در مصرف انرژی و برآورد انرژی مصرفی ساختمان

✓

۱-۳-۴-۱۱

۲

ابعاد داخل به داخل فضاها به صورت مضربی از ۵۰ میلی متر

✓

۲-۳-۴-۱۱

۳

مدولار بودن ابعاد در و پنجره

✓

۳-۳-۴-۱۱

۴

ارایه نقشه‌های فاز دو معماری

✓

۴-۳-۴-۱۱

۵

محدود ساختن ضایعات به حداکثر ۱٪ برای پوشش‌های کف و دیوار در محاسبات بر اساس نقشه‌های معماری

✓

۵-۳-۴-۱۱

۶

ارایه نقش‌ها و محاسبات گودبرداری و پایدارسازی گود با جزییات کامل و روش اجرایی

✓

۶-۳-۴-۱۱

۷

کاربرد روش ساخت تایید شده (مراجعه به متن)

✓

۷-۳-۴-۱۱

۸

کاربرد انواع دیوار تایید شده (مراجعه به متن)

✓

۸-۳-۴-۱۱

۹

مقاوم سازی اجزای غیر سازه‌ای ساختمان ها

✓

۹-۳-۴-۱۱

۱۰

طراحی تاسیسات با روش‌های مهندسی مورد تایید و ارایه نقشه‌های تاسیسات همراه با جزییات کامل اجرایی

✓

۱۰-۳-۴-۱۱

۱۱

ارایه نقشه نما، حداقل شامل جزییات زیر سازی و عایق بندی

✓

۱۱-۳-۴-۱۱

۱۲

نصب سنگ نما بدون نیاز به برش کاری در محل و به صورت خشک

✓

۱۲-۳-۴-۱۱

۱۳

ارایه دستورالعمل نصب نما

✓

۱۳-۳-۴-۱۱

۱۴

استفاده از BIM در سطح سه بعدی همراه با تداخل یابی

✓

۱۴-۳-۴-۱۱

ردیف

الزامات اجرایی

۱

ارایه نقشه‌های کارگاهی اجرای سازه به صورت کامل با روش اجرایی

✓

۱-۴-۴-۱۱

۲

تجهیز کارگاه به صورت پیش ساخته با قابلیت استفاده مجدد یا با امکان تغییر کاربری برای استفاده دایمی از آن

✓

۲-۴-۴-۱۱

۳

قالب بندی به روش صنعتی

✓

۳-۴-۴-۱۱

۴

قطع و خم آرماتورها با دستگاه

✓

۴-۴-۴-۱۱

۵

پیش سازی قطعات اسکلت فولادی در کارخانه و نصب آن در محل فقط با اتصالات پیچ و مهره ای

✓

۵-۴-۴-۱۱

۶

کاربرد پلی استایرن فقط از نوع کندسوز مطابق استاندارد ASTM و با تایید مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی برای سقف یا دیوارهای سازه‌های موقت و دایمی

✓

۶-۴-۴-۱۱

۷

عدم استفاده از دیوارهای آجری (مگر برای تزیین) یا انواع بلوک سفالی و سیمانی غیرسبک

✓

۷-۴-۴-۱۱

۸-۴-۴-۱۱

۸

صدابندی سقف و دیوار میان واحدها بر اساس مبحث هجدهم مقررات ملی ساختمان

✓

۹-۴-۴-۱۱

۹

لوله کشی به روش صنعتی برای انتقال آب و فاضلاب

✓

۱۰-۴-۴-۱۱

۱۰

کاربرد ملات پیش آماده یا چسب برای کاشی / سرامیک/ سنگ غیرنما

✓

۱۱-۴-۴-۱۱

ردیف

الزامات مدیریتی

۱

آموزش نظری و عملی عوامل اجرا

✓

۱-۵-۴-۱۱

۲

استقرار نظام کنترل کیفیت

✓

۲-۵-۴-۱۱

۳

استقرار نظام تضمین کیفیت

✓

۳-۵-۴-۱۱

۴

استقرار نظام موثر HSE

✓

۴-۵-۴-۱۱

۵

داشتن برنامه زمانبندی همراه با منابع و مبتنی بر تکرار

✓

۵-۵-۴-۱۱

۶

ارایه مدارک لازم برای مقایسه اجرا با برنامه زمانبندی

✓

۶-۵-۴-۱۱

جدول c-apn-11-5-13: جدول پ-۵-۱۳ چک لیست الزامات صنعتی سازی برای ساختمان موضوع بند پ-۵-۵

جدول

الزامات کسب شاخص حامی محیط زیست

سقف امتیاز

امتیاز

بند مرتبط

ردیف

الزامات صرفه جویی در مصرف آب

۱

نصب شمارنده آب در ورودی هر واحد

۱

۱

۱-۱-۲-۵-۱۱

۲

نصب سیفون دوحالته

۱

۱

۲-۱-۲-۵-۱۱

۳

جمع آوری و تصفیه آب باران یا آب خاکستری برای استفاده مجدد در موارد مجاز

۱۴

۰

۳-۱-۲-۵-۱۱

الزامات صرفه جویی در مصرف انرژی و تولید انرژی‌های تجدیدپذیر

۱

به ازای تولید ۴۰٪ برق مصرفی سالیانه با منابع انرژی تجدیدپذیر

۲۴

۰

۱-۲-۲-۵-۱۱

۲

به ازای تولید ۳۰٪ آب گرم مصرفی سالیانه با منابع انرژی تجدیدپذیر

۶

۰

۲-۲-۲-۵-۱۱

۳

رده انرژی طبق مبحث ۱۹

EC

۹ امتیاز

+EC

۲۲ امتیاز

++EC

۵۵ امتیاز

۵۴

۲۲

۳-۲-۲-۵-۱۱

مجموع امتیازات

۱۰۰

۲۴

جدول c-apn-11-5-14: جدول پ-۵-۱۴ چک لیست الزامات کسب شاخص حامی محیط زیست برای ساختمان موضوع بند پ-۵-۵

از آنجا که تمامی الزامات را رعایت کرده است، شاخص تکمیلی صنعتی سازی مطابق چک لیست زیر محاسبه می‌شود:

جدول
22 سطر × 4 ستون

الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی در ساختمان پروژه‌های بزرگ

سقف امتیاز

امتیاز

بند مرتبط

ردیف

الزامات طراحی

۱

رعایت حداقل‌های ابعادی لازم برای آسایش

۸

۸

۱-۲-۶-۴-۱۱

۲

کاربرد جداسازهای لرزه‌ای / میراگرها

۷

۰

۲-۲-۶-۴-۱۱

۳

مقاوم سازی در حوزه پدافند غیرعامل با سطح عملکرد II - ایمنی جانی

۶

۶

۳-۲-۶-۴-۱۱

۴

نمای خارجی صنعتی

۸

۸

۴-۲-۶-۴-۱۱

ردیف

الزامات اجرایی

۱

کاربرد یکی از این ۳ مورد:

شبکه آرماتور پیش ساخته جوشی در اسکلت بتن مسلح

واشرهای ویژه DTI در قطعات اسکلت پیچ و مهره ای

سقفهای سبک غیربتنی در روش قاب سبک فولادی

۷

۷

۱-۳-۶-۴-۱۱

۲

کاربرد راه پله موقت و ایمن در دوره ساخت

۳

۳

۲-۳-۶-۴-۱۱

۳

پیش سازی سازه راه پله ها

۳

۳

۳-۳-۶-۴-۱۱

۴

پیش سازی کف پله ها

۳

۰

۴-۳-۶-۴-۱۱

۵

کاربرد روشهای منجر به حذف زیرسازی

۵

۵

۵-۳-۶-۴-۱۱

۶

کاربرد واحدهای سرویس بهداشتی پیش ساخته

۳

۰

۶-۳-۶-۴-۱۱

۷

کاربرد عایق رطوبتی سرد اجرا

۳

۰

۷-۳-۶-۴-۱۱

۸

استفاده از کانالهای نیمه پیش ساخته عایق یا کاربرد ورق‌های از پیش عایق برای انتقال هوای گرم، تعویض هوا و تهویه مطبوع

۳

۳

۸-۳-۶-۴-۱۱

۹

کاربرد تیرچه با بلوک سفالی در ارتفاع بیش از ۲۰ متر از سطح زمین

۵-

۰

۹-۳-۶-۴-۱۱

۱۰

تعداد نفر - ساعت کار در کارگاه با یک حادثه منجر به فوت (مراجعه به متن)

اتمام پروژه بدون حادثه منجر به فوت (مراجعه به متن)

۱۵

۱۱

۱۰-۳-۶-۴-۱۱

۱۱-۳-۶-۴-۱۱

ردیف

الزامات سازماندهی

۱

مجموع واحدهای ساخته شده با سیستم پیشنهادی توسط مجری در ۱۰ سال گذشته، حداقل نصف تعداد واحدهای پروژه جاری

۸

۸

۱-۴-۶-۴-۱۱

۲

تایید کیفیت پروژه توسط کارفرما / توسعه گر

۱۱

۱۱

۲-۴-۶-۴-۱۱

۳

ارایه حداقل یک کتاب پروژه از سوابق اجرا شده توسط مجری با سیستم پیشنهادی در ۵ سال گذشته

۷

۷

۳-۴-۶-۴-۱۱

مجموع امتیازات

۱۰۰

۸۰

-

جدول c-apn-11-5-15: جدول پ-۵-۱۵ چک لیست الزامات کسب شاخص تکمیلی صنعتی سازی برای ساختمان موضوع بند پ-۵-۵

به عبارت دیگر، شاخص تکمیلی صنعتی سازی ساختمان برای این پروژه ۸۰ است که چون از ۶۵ بیشتر است، صنعتی درجه یک محسوب می‌شود.

واژه نامه فارسی به انگلیسی

جدول
32 سطر × 2 ستون

استاد؛ اجزای قائم سیستم LSF که به عنوان عضو باربر ستونی در بارهای ثقلی عمل می کنند.

Stud

بهداشت، ایمنی

Health, Safety and Environment (HSE)

بهره وری

Productivity

پیش دال

Pre Slab

تخته سیمانی

Cement Board

تداخل یابی

Clash Detecting

تِرَک؛ اعضای افقی سیستم LSF که اجزای قائم را به هم وصل می کنند.

Track

تضمین کیفیت

Quality Assurance (QA)

توسعه گر

Developer

تولید ناخالص داخلی

Gross Domestic Product (GDP)

تیرچه

Joist

تیلت-آپ

Tilt-Up

دیوار باربر

Load Bearing Wall

پوشش OSB ؛

Oriented Strand Board (OSB)

تخته متشکل از خرده چوبهای جهت دار

رانِر؛ اعضای افقی سیستم LSF که اجزای قائم را به هم وصل می کنند.

Runner

روش دیوار یکپارچه در قاب سبک فولادی

Balloon Framing

روش طبقه ای در قاب سبک فولادی

Platform Framing

زباله های شهری

Municipal Solid Waste

ساختمان سبز

Green Building

خانه های صفر انرژی

Zero Energy Houses

سازمان بین المللی کار

International Labour Organization (ILO)

سازه بتن آرمه با قالبهای عایق ماندگار

Insulating Concrete Formwork (ICF)

سیستم قاب سبک فولادی

Lightweight Steel Frame (LSF)

شکل دهی با غلتک

Roll Forming

طرح و ساخت

Design and Build (DB)

کنترل کیفیت

Quality Contlrol (QC)

لاپه

Purlin

لووِر، نوعی نمای کرکره ای

Louvered Facade

مدل سازی اطلاعات ساختمان

Building Information Modeling (BIM)

مدیریت کیفیت جامع

Total Quality Management (TQM)

مقاطع فولادی سرد نورد شده

Cold-Formed Steel

موسسه نظارت جهانی

World Watch Institute

واشر ویژه DTI ؛

واشر مشخص کننده تامین کشش لازم

Direct Tension Indicator (DTI)

در حال مشاهده

مبحث یازدهم: طرح و اجرای صنعتی ساختمانها

بندی را انتخاب کنید تا موارد مرتبط نمایش داده شود