بخش 10.3.7.1
۱-۷-۳-۱۰ الزامات عمومی
در طراحی اتصالات پیش تأییدشده، علاوه بر الزامات فصلهای ۱۰-۱ و ۱۰-۲ و الزامات لرزهای عمومی بخش ۱۰-۳-۲ این مبحث، الزامات بخشهای ۱۰-۳-۳-۲ یا ۱۰-۳-۳-۳ ، حسب مورد، نیز باید رعایت شود. در تحلیل سازه، این اتصالات باید به صورت گیردار در نظر گرفته شوند. ضمناً کلیه اتصالات پیش تأیید شده باید دارای شرایط زیر باشند:
مصالح
1- فولاد مورد استفاده باید ضوابط بند ۱۰-۳-۲-۱-۱ را رعایت نماید.
۲- در مواردی که بال تیر مستقیماً یا با واسطه به بال ستون جوش میشود، در محدوده اتصال تیر به ستون، مصالح ورق بالهای ستون که دارای ضخامت مساوی با بیش از 30 میلی متر هستند، باید دارای خواص تأییدشده در امتداد ضخامت بوده و از نظر طاقت نمونه شیار داده شده شارپی، حداقل از رده J0 باشند.
تبصره : رده J0 به ردهای از مصالح فولادی گفته میشود که طاقت نمونه شیار داده شده شار پی آن حداقل 27 ژول در دمای صفر درجه سلسیوس باشد.
اعضا
به طور کلی مقاطع تیرها و ستونها باید یکی از انواع زیر باشند. محدودیت استفاده از هر یک از این مقاطع در انواع اتصالات پیش تأییدشده، در بخش مربوطه آمده است.
1- مقاطع نوردشده I یا H شکل
۲- مقاطع قوطی شکل (HSS) برای ستونها
۳- مقاطع ساخته شده
مقاطع فوق باید دارای دو محور تقارن باشند. تیرها میتوانند دارای مقطع I یا H شکل (نوردشده یا ساخته شده از ورق) و ستونها دارای مقطع قوطی شکل (HSS)، مقطع Hشکل (نوردشده یا ساخته شده از ورق)، مقطع جعبهای ساخته شده از ورق یا ساخته شده از مقاطع H شکل همراه با ورقهای کناری (مقاطع H شکل جعبهای شده) و مقطع صلیبی شکل ساخته شده از ورق یا ساخته شده از نیمرخهای نوردشده باشد.
استفاده از مقاطع قوطی شکل (HSS) به شرطی مجاز است که براساس ضوابط مدارک معتبر، ساخت و طراحی شده باشند.
جان مقاطع ساخته شده باید به طور پیوسته به بال آنها با رعایت ضوابط زیر متصل باشد:
در دو انتهای تیرهای I و H شکل ساخته شده از ورق، به طول حداقل S h +d b ، اتصال جان به بال باید از نوع جوش شیاری با نفوذ کامل همراه با جوش گوشۀ تقویتی در هر دو طرف جان باشد. بعد جوشهای گوشه تقویتی در هر طرف جان تیر نباید از کوچکترین دو مقدار ضخامت جان و 8 میلی متر، کمتر باشد. S h فاصله بین مفصل پلاستیک در داخل تیر تا بر ستون است که برای انواع مختلف اتصالات پیش تأیید شده در بخشهای مربوطه ارائه شده است و d b عمق تیر است.
تبصره : در مواردی که در بخشهای ۱۰-۳-۷-۲ الی ۱۰-۳-۷-۱۰ در این خصوص الزام دیگری و وضع شده باشد، تأمین شرایط فوق الزامی نبوده و به جای آن باید الزام بخشهای مذکورم تأمین شوند.
در ستونهای H شکل ساخته شده از ورق، در محل اتصال تیر به ستون به فاصلهای شامل عمق تیر به علاوه 300 میلی متر بالا و پایین بالهای تیر که به عنوان نواحی بحرانی ستون نامیده میشوند، اتصال جان به بالهای مقطع ستون باید از نوع جوش شیاری با نفوذ کامل با جوش گوشه تقویتی در هر دو طرف جان باشد. بعد جوشهای گوشی تقویتی در هر طرف جان ستون نباید از کوچکترین دو مقدار ضخامت جان و 8 میلی متر، کمتر باشد.
در ستونهای جعبهای ساخته شده از ورق یا ساخته شده از مقاطع H شکل همراه با ورقهای کناری (مقاطع H شکل جعبهای شده)، در محل اتصال تیر به ستون به فاصلهای شامل عمق تیر به علاوه 300 میلی متر بالا و پایین بال تیر که به عنوان نواحی بحرانی ستون نامیده میشوند، اتصال جانها به بالهای مقطع ستون باید از نوع جوش شیاری با نفوذ کامل همراه با ورق پشت بند باشد. در خارج از نواحی بحرانی طول ستون، اتصال جانها به بالهای مقطع ستون میتواند با استفاده از جوش شیاری با نفوذ ناقص (بدون استفاده از ورق پشت بند) انجام پذیرد. جزئیات اتصال جوش شیاری با نفوذ کامل در ستونهای جعبهای ساخته شده از ورق با ضخامت کمتر یا مساوی 25 میلی متر باید مطابق شکل ۱۰-۳-۷-۱ الف یا ۱۰-۳-۷-۱-ب و برای ورقهای بزرگتر از 25 میلی متر مطابق شکل ۱۰-۳-۷-۱-پ باشد.
تصویر
شکل ۱۰-۳-۷-۱: نحوه ساخت ستونهای جعبهای ساخته شده از ورق
در ستونهای با مقطع صلیبی شکل ساخته شده از ورق یا ساخته شده از نیمرخهای نوردشده، در محل اتصال تیر به ستون به فاصلهای شامل عمق تیر به علاوه 300 میلی متر بالا و پایین بال تیر، که به عنوان نواحی بحرانی ستون نامیده میشوند، اتصال جانها به یکدیگر و به بالها باید از نوع جوش شیاری با نفوذ کامل با جوش گوشه تقویتی در هر دو طرف جان باشد. بعد جوشهای گوشۀ تقویتی در هر طرف جان ستون نباید از کوچکترین دو مقدار ضخامت جان و 8 میلی متر، کمتر باشد.
ملاحظات اجرایی تیرها
تیرها باید مطابق الزامات بخش ۱۰-۳-۲-۸ دارای مهار جانبی باشند. علاوه بر الزامات آن بخش، به جز در اتصالات فلنجی پیش تأییدشده، تعبیه مهار جانبی اضافی در دو انتهای تیر در فاصلهای بین انتهای ناحیه حفاظت شده تا نصف عمق تیر بعد از آن، الزامی است. طول ناحیه حفاظت شده برای انواع مختلف اتصالات پیش تأییدشده، در بخشهای مربوطه ارائه شده است. در قابهای خمشی با دال بتنی سازهای، در صورتی که تیرها در فاصله میانی بین دو ناحیه حفاظت شده دارای برشگیرهای فولادی مدفون در بتن به فاصله حداکثر برابر 300 میلی متر باشند، تعبیه مهارهای جانبی اضافی در محلهای مذکور الزامی نیست. همچنین :
(۱) در قابهای خمشی با دال بتنی سازهای، به جز در اتصالات پیش تأییدشده فلنجی، در نواحی حفاظت شده تیر تعبیه برشگیر در روی بال فوقانی تیر مجاز نیست. در اتصال پیش تأییدشده فلنجی چهار پیچی بدون استفاده از ورق لچکی و نیز در اتصال پیش تأییدشده فلنجی چهار یا هشت پیچی با استفاده از ورق لچکی، در فاصله 1.5 برابر عمق تیر از بر ستون، تعبیه برشگیر در روی بال فوقانی تیر مجاز نیست.
(۲) در قابهای خمشی با دال بتنی سازهای، در فاصله حداقل برابر 25 میلی متر از طریق مصالح انعطاف پذیر (نظیر یونولیت) باید از اتصال دال بتنی به وجوه ستون اجتناب شود.
تبصره : منظور از دال بتنی سازهای، دال بتن آرمهای است که ضخامت آن بیش از 75 میلی متر بوده و تنش فشاری مشخصه نمونه استوانهای بتن، بیش از 14 مگاپاسکال باشد. در دال بتنی همراه با عرشه فولادی، ضخامت روی عرشه مدنظر است.
جوشکاری
(1) صد درصد جوشهای شیاری به کار رفته در ناحیه اتصال تیر به ستون باید از طریق آزمایشهای غیر مخرب نظیر رادیوگرافی یا اولتراسونیک (فراصوتی) تأیید شوند (مطابق بند ۱۰-۴-۴-۲ ).
(۲) برداشتن پشت بندهای مورد استفاده در اتصال ورقهای پیوستگی به بالها و جان (یا جانهای) مقطع ستون، پس از اتمام عملیات جوشکاری الزامی نیست. پشت بندهایی که در محل اتصال به بال ستون باقی میمانند باید با استفاده از یک جوش گوشه پیوسته 8 میلی متری بر لبه زیرین جوش شیاری به بال ستون متصل شود. هنگامی که پشت بند برداشته میشود، پاس ریشه باید تا رسیدن به فلز جوش سالم شیار زنی شود و با یک جوش گوشه تقویت شود. جوش گوشه تقویتی باید سرتاسری بوده و بعد آن حداقل 8 میلی متر باشد.
(3) در اتصالات گیردار مستقیم تیر به ستون، اتصال بالهای تیر به بال ستون باید از نوع جوش شیاری با نفوذ کامل باشد. برای این منظور در دو انتهای تیر، تعبیه سوراخهای دسترسی برای انجام جوش شیاری با نفوذ کامل بال تیر به بال ستون همراه با ورقهای پشت بند، مطابق الزامات فصل ۱۰-۲ این مبحث الزامی است. اتصال ورقهای پشت بند به بالهای تیر مجاز نیست. در صورتی که جوشکاری اتصال بالهای تیر به بال ستون در کارخانه انجام شود، میتوان
هم سوراخ دسترسی و هم ورق پشت بند را حذف نمود؛ مشروط بر آنکه اولاً برش ورقهای بال به نحوی باشد که جان تیر به اندازه حداقل 2 میلی متر از ورقهای بال تیر بیرون زده باشد، ثانیاً ریشه جوش تا رسیدن به فلز سالم از پشت شیارزنی شده و با فلز جوش پر شود. در این حالت شیارزنی ریشه جوش بالهای تیر در محدوده ضخامت جان ضروری نیست.
(۴) در اتصالات گیردار مستقیم تیر به ستون، برای اتصال بالهای تیر به بال ستون، استفاده از ورقهای گوشواره (ناودان انتهای جوش شیاری) الزامی است. ورقهای گوشواره باید حداقل به اندازه 25 میلی متر یا ضخامت قطعه (هر کدام بزرگتر بود)، از لبه درز امتداد داشته باشد؛ ولی نیازی نیست بلندتر از 50 میلی متر باشد. پس از تکمیل جوشکاری، ورقهای گوشوارهای باید
برداشته شوند.
(۵) در اتصالات گیردار مستقیم تیر به ستون، پشت بندهای مورد استفاده در بال تحتانی تیر (در صورت وجود) باید برداشته شوند و پس از برداشتن پشت بند، پاس ریشه باید تا رسیدن به فلز جوش سالم شیارزنی شود و با جوش گوشه به ضخامت حداقل 8 میلی متر تقویت گردد. ضخامت جوش گوشه تقویتی باید به گونهای باشد که پنجه جوش گوشه روی فلز پایه تیر قرار گیرد. چنانچه پس از حذف پشت بند، فلز پایه و ریشه جوش بخصورت یکنواخت سنگ زنی شوند، نیازی به ادامه دادن جوش گوشۀ تقویتی روی فلز پایه نیست.
(۶) در اتصالات گیردار مستقیم تیر به ستون، برداشتن پشت بندهای مورد استفاده در بال فوقانی تیر (در صورت وجود) الزامی نیست. در صورتی که پشت بندها برداشته نشوند، این پشت بندها باید با جوش گوشه به ضخامت حداقل 8 میلی متر به بال ستون جوش داده شوند. جوشکاری این پشت بندها به بالهای تیر مجاز نیست.
(۷) در صورت اجرای اتصالات گیردار به صورت درختی، محل وصله تیر باید خارج از ناحیه حفاظت شده، باشد.
نظرات (0)
برای ثبت نظر، لطفا وارد شوید یا ثبتنام کنید.
در حال بارگذاری نظرات...