تامین ایمنی و بهداشت کار همچنین حفظ محیط زیست از موضوعات بسیار مهم و حائز اهمیت در مهندسی ساختمان و بویژه در کارگاه های ساختمانی است. شدت حوادث در این عرصه و آثار آن از جمله موارد منجر به فوت یک یا چند نفر یا آسیب­های جسمی و روحی و معلولیت های جبران ناپذیر که بعضا تاثیر منفی شگرفی در خانواده و نسل های بعدی فرد آسیب دیده نیز برجای می گذارد، توجه به هر سه زمینه ایمنی، بهداشت کار و محیط زیست را در این حوزه بسیار ضروری و اجتناب ناپذیر می نماید. 

آثار بی توجهی به این مهم فقط در بخش ایمنی خلاصه نمی شود. رعایت نکردن الزامات مربوط به بهداشت کار در کارگاه های ساختمانی نیز موجب بیماری های ماندگار و آسیب های اساسی به فرد شده و از این حيث نیز منجر به آسیب های جسمی و روحی و معلولیت های جبران ناپذیر می شود. تاثیر مستقیم عملیات ساختمانی بر محیط زیست عملاً امکان ایجاد آسیب به محیط زیست را در ذات خود دارد. رعایت کلیه الزامات زیست محیطی در این کارگاه ها برای حفظ محیط سالم و طبیعی برای زیست و کار انسان، به خصوص شاغلان کارگاه ساختمانی و ساکنان و عابران مجاور آن آمری ضروری و از مصادیق بارز اخلاق حرفه ای است. کارگاه های ساختمانی به علت تفاوت های مبنائی و بنیادین با سایر کارگاه ها، ویژگی ها و پیچیدگی هایی در زمینه ایمنی، بهداشت کار و حفظ محیط زیست را دار است، که باید بطور خاص و در چهار چوب تفکر سیستمی به آن پرداخته شود. 

از ابتدای تدوین و تصویب مقررات ملی ساختمان و پس از تصویب قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان در سال ۱۳۷۴ این مهم با توجه به نقش آن در تامین کلیه اهداف مقرر در مفاد ماده ۳۳ قانون مذکور، در دستور کار بوده و پیوسته مدنظر دست اندرکاران قرار گرفته است. به نحوی که از ابتدای نخستین ویرایش این مبحث تاکنون، مفاد این مبحث در نوبت های متمادی تجدید نظر شده و با توجه به تجربیات حاصل از اجرای الزامات آن بازخورد نتایج حاصل و امکانات موجود در سطح کشور در کنار توجه به تغییرات و پیشرفت های جهانی در این موضوع در حد امکان بروزآوری شده است. ویرایش حاضر این مبحث در چنین زمینه ای، در مدتی قریب دو سال در یک فرآیند مدون در جریان تجدید نظر قرار گرفت و با توجه به افزایش اطلاعات و اقدامات در حوزه ایمنی، بهداشت کار و محیط زیست، عنوان این مبحث نیز در راستای تعامل و تقارب بیشتر به عنوان: " ایمنی، بهداشت کار و محیط زیست در حین اجرا" تغییر یافت تا ضمن ایجاد تفکر سیستمی، توجه همه جانبه را به محیط زیست نیز جلب نماید. در این مدت کمیته بازنگری با نظر خواهی از جامعه مهندسی ساختمان و صاحب نظران و با انجام مطالعات و پژوهش های مختلف، تشکیل جلسات کمیته و زیر کمیته های مربوط و بحث و تبادل نظر با کمیته های تخصصی سایر مباحث، متن پیش نویس را تهیه نموده که در چندین مرحله در شورای تدوین مقررات ملی ساختمان به بحث و تبادل نظر گذاشته شد. و نظرهای اصلاحی در جلسات کمیته تخصصی و جلسات کارگروه کارشناسی مورد بررسی قرار گرفت پیش نویس ویرایش پنجم این مبحث به نظر خواهی عمومی نیز گذاشته شد و نظرهای واصل نیز مورد توجه قرار گرفت. از این رو لازم می داند سپاس و قدردانی خود را از رئیس و اعضای محترم شورای تدوین مقررات ملی ساختمان ، دفتر مقررات ملی و کنترل ساختمان وزارت راه و شهرسازی، مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی و کمیته تخصصی ویرایش پنجم مبحث دوازدهم اعلام نمایم. 

در پایان این دفتر از تمامی اساتید، مهندسان، انجمن های مهندسی و سازمان های نظام مهندسی ساختمان و نیز کلیه دست اندرکاران صنعت ساختمان که نظرهای نگارشی و تخصصی خود را درباره پیش نویس این مبحث ارسال نموده اند، صمیمانه تشکر و قدردانی نموده و از هرگونه اظهار نظر، پیشنهاد و انتقاد استقبال و از آنها جهت انجام اصلاحات بعدی استفاده خواهد نمود. لذا عموم علاقه مندان می توانند با مراجعه به درگاه اینترنتی inbr.ir نسبت به ثبت نقطه نظرهای خود اقدام نمایند.

دفتر مقررات ملی و کنترل ساختمان